ĠAZELLER
ELİF
-1-
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Mülk·i ġam içre göñül çün didiler şāh saña |
| b. | Nevbet·i şāhī yeter āh·ı seḥergāh saña |
| 2. | a. | Gice gelmeyecegin ṣoḥbete ey dil bilürüz |
| b. | Hele var gör ki ne yüzden ṭoġar ol māh saña
|
| 3. | a. | Cevr ile ʿāşıḳuñun çünki tamām itdüñ işin |
| b. | Nesne eksüklügini virmesün Allāh saña |
| 4. | a. | Olmasañ ḥüsn ilinüñ sen güzelüm pādişehi |
| b. | Mihr ü meh ḳurmaz idi ẖayme vü ẖargāh saña* |
| 5. | a. | Āh u vāh ile ʿaceb geçdi Revānī günümüz |
| b. | Ne‿idelüm ne‿eyleyelüm āh baña vāh saña* |
-2-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çatma ḳaftan gey virür zīnet benüm cānum saña |
| b. | Yaraşur ḳaplan derisi taḳye arslanum saña |
| 2. | a. | Pādişehsin ẖaṭṭ·ı ʿanber-bāruñı eyle tırāş |
| b. | Bir ḳarınca dil uzatmasun Süleymānum saña |
| 3. | a. | Zülf·i müşkīnüñ ḳulaġuña egildügi bu kim |
| b. | Söylemek ister benüm ḥāl·i perīşānum saña
|
| 4. | a. | Pādişāhum ṣanma feryād eylerem kūyuñda ben |
| b. | Salṭanat kūsın çalar bu āh u efġānum saña* *
|
| 5. | a. | Meclisüñde sūz·ı şevḳumdan beyān itmek diler* |
| b. | Aġız açduġı budur çāk·i girībānum saña* |
| 6. | a. | Ṣalınup gögsüñ gerersin çün Revānīyi görüp |
| b. | Ol sebebden ben didüm serv·i ẖırāmānum saña
|
-3-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḳaşlaruñ görüp meh·i nev oldı sergerdān saña* |
| b. | Ḫūblar içre begüm yetmez mi bu ʿunvān saña*
|
| 2. | a. | Degme bir meh-rūy ile daʿvā·yı ḥüsn itmek neden |
| b. | Ṣaḳın ey āyīne bir gün görinür cānān saña |
| 3. | a. | Peyk·i āhumla yarışmaḳ ister iseñ ey ṣabā |
| b. | Ḳaç öñümden vireyin bir oḳ atım meydān saña*
|
| 4. | a. | Oḳıyup bir gün şikeste ẖāṭırumı yazmaduñ |
| b. | Ḥālümi bir bir dimişken defter ü dīvān saña*
|
| 5. | a. | Mevsim·i güldür ḳo zühdi gülsitānda ʿayş içün |
| b. | Muntaẓır durur Revānī cümle·i yārān saña |
-4-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Yalvarup kime ḳul olsam ol emīr olmaz baña |
| b. | Ḳanḳı şeyẖe ben mürīd olsam o pīr olmaz baña
|
| 2. | a. | Ayaġum almaḳ diler sāḳī daẖi devrān gibi |
| b. | Cām·ı meyden ġayrı kimse destgīr olmaz baña
|
| 3. | a. | Begligüm var cām·ı meyle gūşe·i ẖumẖānede* |
| b. | Andan özge sāḳıyā tāc u serīr olmaz baña |
| 4. | a. | Medḥini ḳo nāfenüñ açma ḳutuyı ey ṣabā* |
| b. | Ḫāk·i pāyı gibi çün misk ü ʿabīr olmaz baña*
|
| 5. | a. | İrdi naẓmum gerçi Selmāna Revānī āh kim |
| b. | Terbiyetler eyleyüp kimse ẓahīr olmaz baña |
-5-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Göz yaşıyle āhuma baḳmaz ne‿içün ol bī-vefā |
| b. | Ey göñül merġūb olur her yerde çün āb u havā*
|
| 2. | a. | Ey feraḥ şol ġam diyen yıḳdı benüm göñlüm evin |
| b. | Ḳandasın bi'llāhi gel ehlen ve sehlen merḥabā
|
| 3. | a. | Cān ṣatup derdüñi alduḳ ʿışḳ bāzārında kim |
| b. | Umaruz şekker lebüñden dostum şerbet bahā*
|
| 4. | a. | Utanur ben bī-nevā ile muṣāḥib olmaġa |
| b. | Hey nice ʿār itmesün ol pādişeh ben bir gedā*
|
| 5. | a. | Ol ṭabīb·i cān buyurmaz leblerinüñ şerbetin |
| b. | Bir uñulmaz derde olmışdur Revānī mübtelā
|
-6-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefʿāīlü fāʿilün
| 1. | a. | Mey içmemek olur mı o ġonca-dehān ola |
| b. | Meclisde hemḳadeḥ leb·i şekker-feşān ola |
| 2. | a. | Altun piyāle ile gümiş tebsi ay u gün |
| b. | Bezmümde sāḳi ki‿ol meh·i nāmihrbān ola |
| 3. | a. | Zāhid şarāba tevbe mi olur bu demde kim |
| b. | Tāze bahār ola gül ola gülsitān ola |
| 4. | a. | Uṣlan göñül ṭolaşma görüp Leyli zülfini* |
| b. | Mecnūn gibi cihānda yeter dāstān ola * |
| 5. | a. | Ḥüsnüñ zamānıdur ne diyem şimdi ben saña |
| b. | Ḳadrin Revāninüñ bilesin bir zamān ola |
-7-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Rind iseñ meyli ḳoma cām·ı muṣaffādan yaña |
| b. | ʿĀrif iseñ götür ayaġı Ġalaṭadan yaña |
| 2. | a. | Mülk·i Rūm içre firengistānı görmek isteyen |
| b. | Seyre geçsün dāyimā ol şehr·i raʿnādan yaña
|
| 3. | a. | Şol fireng oġlanların ṣōfī göreydüñ bir naẓar |
| b. | Göz açup baḳmaz idüñ cennetde ḥavrādan yaña
|
| 4. | a. | Ṣanuram oldı muḳārin gökde Pervīne hilāl |
| b. | Keştīye binüp güzeller gitse deryādan yaña |
| 5. | a. | Dīn yaġmasın ider kāfirbeçe maḥbūblar |
| b. | Ṣaḳınuñ varmañ müselmānlar kilīsādan yaña
|
| 6. | a. | Bu felek anuñ mücellā ḳaṣrıdur kim āfitāb |
| b. | Seyr içün revzen açupdur aña dünyādan yaña |
| 7. | a. | Ḥūr u ġılmān ile pür olmış Revānī her ṭaraf |
| b. | Baḳmaz içine giren firdevs·i aʿlādan yaña |
-8-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Leblerüñ şīrīn ruṭabdur kim didi ʿunnāb aña |
| b. | Dadı yoḳ öykünür ise dōstum cüllāb aña* |
| 2. | a. | Gūşe·i meyẖāneyi dünyāya virmez gerçi dil |
| b. | Ḳorḳarın ayaḳ ṭolar bir gün şarāb·ı nāb aña
|
| 3. | a. | Devr·i ḥüsnüñde ʿaceb mi ḳaşuñı ḳılsañ tırāş |
| b. | Kaʿbedür ḳıblem yüzüñ ḥācet degül miḥrāb aña
|
| 4. | a. | Yiri gögi ayaġı altına aldı ey göñül |
| b. | Görmedi bir beñzerin ẖurşīd·i ʿālemtāb aña
|
| 5. | a. | Kendü bildügin ider uyup Revānī ʿışḳa dil |
| b. | Kimsenüñ sözin işitmez ne‿eylesün aḥbāb aña |
-9-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Āfet·i devr·i zamān olmaġa ol māh-liḳā |
| b. | Geydi Pervīn mis̲āli beñek altunlu ḳabā |
| 2. | a. | Fitne·i devr·i ḳamer ẖāl·i ruẖ·ı dilberdür |
| b. | Ḳad·i bālāsı ile zülfi belā üzre belā |
| 3. | a. | Gün gibi cāme·i zer-beftüñe ẖıdmetde idi |
| b. | Güzelüm māh·ı nev olmasa idi yeñi yaḳa
|
| 4. | a. | Hīç güzellerde maḥabbetden es̲er görinmez |
| b. | Ḳanı bir kimse ki vardur diye beglerde vefā |
| 5. | a. | Zülf ü çeşmi ile ḳaddin göreli cānānuñ |
| b. | Dil ü cān ile Revānī ideyin aña duʿā |
-10-
*
fāʿilātün fāʿilatün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳ olmışdur güneş ey ruẖları raʿnā saña |
| b. | Ṭolanur dünyāyı her gün bulımaz hemtā saña
|
| 2. | a. | Altun üsküfle ṭurup her meclise raʿnālanur |
| b. | Gör ne yüzden öykünürmiş şemʿ·i bezm-ārā saña
|
| 3. | a. | Bezm içinde gördi sāḳīlıḳ idersin ey perī |
| b. | Aġzın egdi ḳaldı ḥayrān sāġar u ṣahbā saña |
| 4. | a. | ʿAyşdur gül yüzlülerle baña gülşen gūşesi |
| b. | Zāhidā ḥūrīler ile cennetü'l-meˀvā saña |
| 5. | a. | Başını ṭaşdan ṭaşa urur görüp aġladuġuñ |
| b. | Acıduġından Revānī bu yedi deryā saña |
-11-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sebz ẖaṭ kim hemdem olmışdur leb·i cānān aña |
| b. | Ḫıżrdur ki‿olmış müyesser Çeşme·i Ḥayvān aña*
|
| 2. | a. | Kūyuñuñ bāġını tāze ṭutmaġa ey serv·i nāz * |
| b. | Kirpügüm ebr·i siyeh eşküm durur bārān aña* *
|
| 3. | a. | Gördi dilberden ṣurāḥī būseler alur ḳadeḥ |
| b. | Bezm içinde ḳaldı aġzın açuban ḥayrān aña* |
| 4. | a. | Ṣaḥn·ı gülşende biten ṣanma ḳızıl gül bergidür* |
| b. | Dāġ·ı bülbül penbesidür kim bulaşmış ḳan aña*
|
| 5. | a. | Şemʿ·i bezmüñ ey kemān-ebrū raḳībüñ cānına |
| b. | Gūyiyā bir ṭīrdür kim şuʿlesi peykān aña* *
|
| 6. | a. | Misk diyü ẖāk·i pāyın hā ṣatar gülşende bād* |
| b. | Yaraşur gülden Revānī keffe·i mīzān aña*
|
-12-
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Geh cefā geh cevr ü geh nāz oldı çünkim ẖū saña |
| b. | Bī-vefā dildār imişsin dōstum yāhū saña *
|
| 2. | a. | Ḳıble ḥaḳḳı ṭoġruyam yoluñda ben līkin raḳīb |
| b. | Egri sözler söylemişdür ey kemān-ebrū saña*
|
| 3. | a. | Gördi zülfin öpdügüm ẖışm eyleyüp dilber didi * |
| b. | Varasın ögünesin ḳalur ise ger bu saña* * |
| 4. | a. | Göz ḳızardup ṭaġlara düşmiş yürür Mecnūn gibi |
| b. | Ey ṣaçı Leylā meger ʿāşıḳ durur āhū saña*
|
| 5. | a. | Ola cismümde benüm her üstüẖᾱnum māh·ı nev |
| b. | Ger olam ey māh-rū bir gice hempehlū saña*
|
| 6. | a. | Devr·i ḥüsninde Revānī şād ü ẖandānsın bu gün * |
| b. | Luṭf yüzinden ṭoġupdur beñzer ol meh-rū saña
|
-13-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ay u gün görüp cemālin oldı sergerdān aña |
| b. | Kim aña ḥayrān degül ben olmışam ḥayrān aña
|
| 2. | a. | Yazalı yāruñ berāt·ı ḥüsnine ḳaşı nişān |
| b. | Geldi dilberler içinde ẖaylīce ʿunvān aña* |
| 3. | a. | Yüz çevürmez ey kemān-ebrū ḳılıcuñdan göñül |
| b. | Oḳlaruñla sīne çün oldı çıbuḳ ḳalḳan aña |
| 4. | a. | Ḥüsni artar her ḳaçan kim yār zülfin şāneler |
| b. | Ḫaylī şān virmiş durur zülf·i ʿabīr-efşān aña
|
| 5. | a. | ʿĪd·i vaṣlum isteyenler terk·i cān itsün dimiş |
| b. | Öleyin öñinde anuñ olayın ḳurbān aña* |
| 6. | a. | Ḥüsnüñ eyyāmında yād itdüñ Revānī bendeñi |
| b. | Pādişāhum çoḳ degül mi bu ḳadar iḥsān aña |
-14-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Güneşi ṣanma felek gösterür ey māh saña |
| b. | ʿArż ider ʿāşıḳ olup mihrini her gāh saña |
| 2. | a. | Gice gelmeyecegin ṣoḥbete ey dil bilürin |
| b. | Hele var gör ki ne yüzden ṭoġar ol māh saña* |
| 3. | a. | Göricek yārı göñül derd ile bir āh itdüñ |
| b. | Ne‿eylesün bunca belā ile bu bir āh saña* |
| 4. | a. | Yoḳ durur ẕerrece göñlüñde teraḥḥum es̲eri |
| b. | Ne ʿaceb ẖāṣṣa virmiş durur Allāh saña |
| 5. | a. | Ḳaldı fürḳatde Revānī iremez vuṣlatuña |
| b. | Niçe yol ṭutar ise bulmadı hīç rāh saña* |
-15-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Cān mürdelerin nuṭḳ·ı lebüñ ideli iḥyā |
| b. | ʿĀlemde unudıldı ḳamu muʿciz·i ʿĪsā* |
| 2. | a. | Bir dem ki ola nāz ile o serv ẖırāmān |
| b. | Ḥayretde ḳalur görse revān Sidre vü Ṭūbā*
|
| 3. | a. | Bostān·ı cemāl içre boyuñ serv görelden |
| b. | Baş açdı vü raḳṣ urdı olup vālih ü şeydā* |
| 4. | a. | Firdevs·i cināna heves itmez göñül ey dōst |
| b. | Bir dem olalı cennet·i kūyuñ aña meˀvā*
|
| 5. | a. | Dil ẓulmet·i zülfüñde ḳalup bulmaz idi rāh |
| b. | Göstermese Mūsā gibi vechüñ Yed·i Beyżā*
|
| 6. | a. | İtüñ yerini alsa raḳībüñ ne ʿaceb kim* |
| b. | Bu ʿaks·i felekdür gelür aʿlā yerine‿ednā* |
| 7. | a. | Çün cān u göñül virdi viṣālüñe Revānī |
| b. | Hecr odına ṭap yaḳ anı li'llāhi Taʿālā |
-16-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḫūblar ebrūların ʿarż itdügi budur saña |
| b. | Dimek isterler ḳuluñuz alnı tamġalu şehā |
| 2. | a. | Dāġlarla lāle-veş zeyn olsa sīnem ġam degül |
| b. | Her biri bir lāle-ẖaddüñ yādigārıdur baña |
| 3. | a. | Ey ṣanem hecrüñ beni şol deñlü ḳılmışdur żaʿīf |
| b. | Varamazdum kūyuña ger sāyem olmasa ʿaṣā
|
| 4. | a. | Ne ḳara gün idi kim gördüm yüzüñde ẖālüñi |
| b. | Ne belā idi bu kim ḳaddüñe oldum mübtelā |
| 5. | a. | Cevrini yāruñ çekerdüm ẓulm·i aġyār olmasa |
| b. | Ġam yimezdüm ben Revānī ger bir imişse belā
|
BĀ
-17-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Eyleme ḥüsnüñ ʿarūsı yüzine zülfüñ niḳāb |
| b. | Bī-tekellüf olalum olmasun ortada ḥicāb* |
| 2. | a. | Varımaz başa senüñle ḥüsn daʿvāsın ḳosun |
| b. | Aġrıdur ẖalḳuñ hemān yoḳ yire başın āfitāb*
|
| 3. | a. | Dāġ·ı ʿışḳuñ sīnede bir ẖaymedür ġam şāhına |
| b. | Kim aña her yañadan çekdüm eliflerden ṭınāb*
|
| 4. | a. | Ṭāḳ·ı Kisrāyı ṣorarsañ yüri var ẖumẖāne ye* |
| b. | Cām·ı Cem sırrını bilmek ister iseñ iç şarāb *
|
| 5. | a. | Ḳorḳarın ölür Revānī ḳahr ile ey bī-vefā |
| b. | Niçe bir cevr ü cefā vü niçe bir nāz u ʿitāb * |
-18-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Yollar üstinde düşüp yatmazdı hergiz āfitāb |
| b. | Cām·ı mihrüñden senüñ ger olmasa mest·i ẖarāb*
|
| 2. | a. | Ṣubḥ-dem gördüm maḥalleñde saña ṣunmaġ içün |
| b. | Bir ḳızıl gül almış ey dilber eline āfitāb* |
| 3. | a. | Pādişāhum ḳaṣruñı eflāke beñzetsem ne‿ola |
| b. | Kim yüzüñdür anda māh u āteşīn āhum şihāb
|
| 4. | a. | Baña ḳan yutdurduġın meclisde inkār itmese |
| b. | Sāḳi·i gül-çihrenüñ yüzine urmazdı şarāb* |
| 5. | a. | Yār gelmezse Revānī meclise olma melūl |
| b. | Hem-ḳadeḥ olmaz gedāya ẖusrev·i ʿālī-cenāb*
|
-19-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Zehri şitānuñ eylemedin cismüñüz ẖarāb |
| b. | Elden ḳomañ şarābı ki tiryākdür şarāb* |
| 2. | a. | Ṣovuḳdan ol ṣanem ne‿ola dāyim görinmese |
| b. | Ḳış günlerinde az görinür çünki āfitāb * |
| 3. | a. | Luṭf eyle yārı gey ṣaḳın üşütme ey ṣabā |
| b. | Raḥm eyle ḳılma cānına ʿāşıḳlaruñ ʿaẕāb
|
| 4. | a. | Zāhid bu dem şarāba nice tevbe eyleyem |
| b. | Ṣovuḳda eylemez kişi āteşden ictināb |
| 5. | a. | Ṣarsa Revāni her gice pehlūsına seni |
| b. | Sermādan aña gelmez idi hīç ıżṭırāb |
-20-
* *
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Rengīn lebüñden urmasa dem ey püser şarāb |
| b. | Olur mı idi laʿl gibi muʿteber şarāb |
| 2. | a. | Zındān·ı şīşe içre kim eylerdi anı ḥabs |
| b. | Uġurlamasa reng lebüñden eger şarāb* |
| 3. | a. | Ṣırça sarāy içinde yatur ʿizz ü nāz ile |
| b. | İḳlīm·i ʿayşa ẖusrev olupdur meger şarāb |
| 4. | a. | Her rind ẖᾱcedür ḳadeḥ·i sīmdür ṣadef |
| b. | Deryā-dil ol ki ḳıldı ḥabābı güher şarāb * |
| 5. | a. | Yād itdügince laʿlüñi dil kendüden gider |
| b. | Eyler Revāni her kişiyi bī-ẖaber şarāb* |
-21-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nevbahāruñ ey ṣabā bizden elin ayaġın öp |
| b. | Ṭopuġına yüzüñi gözüñi sür başmaġın öp* |
| 2. | a. | Ġonca·i nesrīnleri dizmiş bir ince iplige |
| b. | Boynına aṣmış temāşā eyleyüp boġmaġın öp
|
| 3. | a. | Güllerin başı bezin almaḳ dilerseñ ey ṣabā |
| b. | Bāġ·ı ḥüsnin seyr ider gibi olup yaşmaġın öp
|
| 4. | a. | Ḳılmaḳ isterseñ cihānı misk ü ʿanberden ṭolu |
| b. | Zülf·i müşkīnin ḳoẖulayup yüri ṣaç baġın öp*
|
| 5. | a. | Cām·ı laʿli ger naṣīb ola Revānī nūş idüp |
| b. | Ṣekkerin çıḳar dilin aġzuña al ṭudaġın öp |
-22-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Āsitānında yaturdum üstüme geldi ḥabīb |
| b. | Ḫaste ṣaġalmalu olsa ḳapuya gelür ṭabīb * |
| 2. | a. | Ben didüm cānā senüñ kendü ġarībüñdür göñül |
| b. | Yüzüme baḳup gülüp dilber didi va'llāh ġarīb
|
| 3. | a. | Ol şeh·i ẖūbāna öykünmek diler her gün güneş |
| b. | Geh geyer zerrīn külāhın geh geyer altunlu şīb
|
| 4. | a. | Dīnüm īmānum disem zülfüñ ṭolaşmasun dile* |
| b. | Kāfir·i ʿışḳ olana ḥācet degül hergiz ṣalīb* *
|
| 5. | a. | Ḳanı ol dem kim Revānī yüz sürem ayaġına |
| b. | Degme bir üftādeye devlet naṣīb olmaz naṣīb*
|
-23-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ol ḳamer-ṭalʿat yüzinden açdı çün müşkīn niḳāb |
| b. | Ṣanasın kim ebr içinden ẓāhir oldı āfitāb |
| 2. | a. | Ẕerrece nūr u żıyā virmezdi hergiz ʿāleme |
| b. | Pertev·i ḥüsnüñden ey meh irmese ẖurşīde tāb
|
| 3. | a. | Yer yüzine luṭf idüp ol meh ḳadem baṣduġına |
| b. | Reşk idüp dil çaġırur yā leytenī küntü türāb*
|
| 4. | a. | Ol ṭabīb·i cāndan em ṣordum dil·i mecrūḥuma |
| b. | Aġzuma sögdi leb·i laʿli zihī şāfī cevāb |
| 5. | a. | Gizlenüp gündüz giceyle ẓāhir olduġı bu kim |
| b. | Gün yüzüñ envārına ṭāḳat getürmez āfitāb* |
| 6. | a. | Ṣoḥbet·i vaṣluña cānā irmedin bu ẖaste dil |
| b. | Yandı fürḳat odına döne döne hemçün kebāb *
|
| 7. | a. | Ḫāk idüp cānā ġam·ı ʿışḳuñ Revānī ẖasteyı |
| b. | Ḳodı āteş sīnede başda belā vü gözde āb* |
| 8. | a. | Sen Süleymān·ı zamāna ḥālümi ʿarż itmege |
| b. | Benden öñ bu hüdhüd·i cān irmege eyler şitāb*
|
TĀ
-24-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Her kime olsa sen güzelüm ḳılma iltifāt |
| b. | Gül iki yüzlü olduġıçün oldı bī-s̲ebāt |
| 2. | a. | Ṣāhīn baḳışlu yār göñül murġın avladur* |
| b. | Ṣehbāzdur gözi aña ebrūları ḳanat* |
| 3. | a. | Devr·i ẖaṭuñda leblerüñi kim görürse dir * |
| b. | Ḳonur mürekkeb içine ʿādet durur nebāt* |
| 4. | a. | Bu naṭʿ·ı ʿışḳ içinde göñül beydaḳını sür |
| b. | Ferzānalıḳlar eyle ṣaḳın olma şāh-māt * |
| 5. | a. | Ḫalḳ·ı cihān ölümlüsidür tāze sözlerüñ* |
| b. | Viren Revāni naẓmı durur anlara ḥayāt * |
-25-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Çünki mey içme naṣīb oldı bize rūz·ı Elest |
| b. | Gel e ey ṣōfi senüñle olalum bāde-perest* |
| 2. | a. | Seng·i ṭaʿn ile beni ṭaşlama ey zāhid·i ẖuşk |
| b. | Yüri sen şīşe·i nāmūsumuza virme şikest
|
| 3. | a. | Yār ṣatmaz ne‿idelüm vaṣlı metāʿını bize |
| b. | Naḳd·i cānı virürüz gerçi aña dest-be-dest |
| 4. | a. | Yine āvāze·i reftār ile ol ḳadd·i bülend |
| b. | Serv·i bālāyı çemenlerde bu dem eyledi pest*
|
| 5. | a. | Sāḳıyā cām·ı maḥabbetden olupdur serẖoş |
| b. | Sen Revānīyi bu dem ṣanma mey·i nāb ile mest
|
-26-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Eyledi serv ü çınārı ḳāmet·i bālāsı pest |
| b. | Rāst sözdür bu ki dirler dest-ber-bālā·yı dest
|
| 2. | a. | Şimdi ṭaʿn itmek neden serẖoş görüp ʿāşıḳları |
| b. | ʿIşḳ cāmı anları mest itdi çün rūz·ı Elest*
|
| 3. | a. | Başını kesseñ kesilmez ruẖlaruñdan dōstum |
| b. | Görmedüm zülfüñ gibi bir hindū·yı āteş-perest*
|
| 4. | a. | ʿĀşıḳ·ı şūrīdeler ḥālini ṣorma zāhidā |
| b. | Bir bölük üftādelerdür kimi bengī kimi mest*
|
| 5. | a. | Çün Revānī her güzel bir pāresin mirˀāt ider |
| b. | Ḫāṭıruñ ẖoş ṭut eger dil şīşesi bulsa şikest
|
-27-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḳaşuñı çatma hilāle aña kim dir sitem it |
| b. | Ḳuluñ eksüklügine ḳalma begüm sen kerem it*
|
| 2. | a. | Ayaġı tozına biz nāfe·i müşki ṣatduḳ |
| b. | Yüri ey bād·ı ṣabā var tüyince ḳadem it |
| 3. | a. | Sāḳıyā ḳullaruñ unutma güzel başuñ içün |
| b. | Bir ayaḳ cām ile her bendeñi Cemşīd ü Cem it
|
| 4. | a. | Müddeʿīnüñ güzelüm deftere ṣıġmaz adı |
| b. | Başını kes iki dillü olanuñ hep ḳalem it* |
| 5. | a. | Ṣōfiyā göñlüñ açılmaz ise ẖalvetde eger |
| b. | Gel Revānī gibi meyẖāne de var defʿ·i ġam it
|
-28-
*
mefʿūlü mefāʿilün feʿūlün
| 1. | a. | ʿUşşāḳa işüñ cefādur ey dōst |
| b. | Ḳaddüñ elif·i belādur ey dōst |
| 2. | a. | Dāyim beni bī-ḳarār iden |
| b. | Bir ḳaşı gözi ḳaradur ey dōst |
| 3. | a. | Gencīne·i ʿışḳdur bu göñlüm |
| b. | Aḳan yaşum ejdehādur ey dōst |
| 4. | a. | Serv boyuña duʿācı ḳumrī |
| b. | Boynında siyeh ridādur ey dōst |
| 5. | a. | Ṣaḳlarsa Revāni ne‿ola tīrüñ |
| b. | Cān ẖastesına ʿaṣādur ey dōst |
-29-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Çekdürdi elif sīneme derd ü ġam u miḥnet |
| b. | Böyle olur imiş güzelüm rāh·ı maḥabbet |
| 2. | a. | ʿĀşıḳ geçürür göñlini her nesneden ammā |
| b. | Zāhid mey ü maḥbūbda var var ise ṣoḥbet |
| 3. | a. | Yıḳıldı göñül ẖānesi ġamdan yine sāḳī |
| b. | Ancaḳ sen idersin anı luṭfuñla meremmet |
| 4. | a. | Terk itme göñül işigini pīr·i muġānuñ |
| b. | Sālik olana pīrden irişür yine ḥimmet |
| 5. | a. | Her sāde-ruẖuñ vaṣfını yazmaḳda Revānī |
| b. | Naḳḳāş durur kim virür āyīneye ṣūret |
-30-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Saña kim dir ʿāşıḳuñ terk eyle aġyāruñ gözet |
| b. | Degmeye yār olma sen yār·ı vefādāruñ gözet
|
| 2. | a. | Çün senüñle cān u dil oynar maḥabbet nerdini |
| b. | Ṣaḳın aldanma benüm çoḳ sevdügüm zārın gözet
|
| 3. | a. | Ẕikrümüz maḥbūbdur tesbīḥümüz cām·ı şarāb |
| b. | Ṭaʿnı ḳo zāhid bize sen vird ü eẕkāruñ gözet
|
| 4. | a. | Çārsū·yı ʿışḳ içinde būse cān bāzārıdur |
| b. | Ġāfil olma ey göñül bi'llāhi bāzāruñ gözet* |
| 5. | a. | Kimseye yüz virme sen āh·ı Revānīden ṣaḳın |
| b. | Gül gibi açılma her yerde hevādāruñ gözet |
-31-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Bir dem ṣanemā ḳāmet·i servüñle ḳıyām et |
| b. | Tā kim bize zāhir ola aḥvāl·i ḳıyāmet |
| 2. | a. | Mescidde müˀeẕẕin ki göre ḳāmetüñi rāst |
| b. | Ḳad ḳāmet oḳuyup ide tekbīr·i iḳāmet* |
| 3. | a. | Miḥrāba geçüp fitne gözüñ siḥr ile dāyim |
| b. | Eyler ol iki ṭurra·i cādūya imāmet |
| 4. | a. | Noḳṭa dehenüñ bir ser·i mū gibidür ey dōst |
| b. | Nuṭḳıyle yarar ḳılı zihī keşf ü kerāmet* |
| 5. | a. | Zülfüñ ʿacebā şeh midür iḳlīm·i cemāle |
| b. | Kim ḥüsn ilini şöhret ile ṭutdı temāmet* |
| 6. | a. | Gel ḳana girüp cevr ile öldürme beni kim |
| b. | Hīç fāyide itmez kişiye ṣoñra nedāmet |
| 7. | a. | Sen dilbere dil virdi Revānī dile düşdi |
| b. | ʿĀşıḳdur olursa ne‿ola rüsvā vü melāmet |
-32-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çekdi Çīnden Rūma leşker kākül·i müşkīn·i dōst |
| b. | Aldı cān mülkin serā-ser kākül·i müşkīn·i dōst
|
| 2. | a. | Baş ḳoyup secde‿itmez idi ol bütüñ ruẖsārına |
| b. | Ger degülmişseydi kāfir kākül·i müşkīn·i dōst
|
| 3. | a. | Dāye-veş ẖāl·i siyāhını derāġūş eyleyüp |
| b. | Ṣan ḥabeş ṭıflıyle oynar kākül·i müşkīn·i dōst
|
| 4. | a. | Nüsẖa·i ruẖsārı üzre ʿanberīn mısṭar çeküp |
| b. | Siḥr ü efsūn yazmaḳ ister kākül·i müşkīn·i dōst
|
| 5. | a. | Bu ne şehdür kim yatur ḥüsnüñ ḥarīminde idüp |
| b. | Mihri bālīn māhı pister kākül·i müşkīn·i dōst
|
| 6. | a. | Çıḳarup çāh·ı zenaẖdāndan meger dil düzdini |
| b. | Şimdi berdār itmek ister kākül·i müşkīn·i dōst
|
| 7. | a. | Bezm·i ḥüsninde Revānī cām·ı laʿline‿el urup |
| b. | Gör nice ẖoş ʿālem eyler kākül·i müşkīn·i dōst
|
S̲ˀ
-33-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Germ olup bu murġ·ı dil ḳılduḳca cānān ile baḥs̲ |
| b. | Gūyiyā hüdhüd durur ki‿eyler Süleymān ile baḥs̲
|
| 2. | a. | Leblerüñçün ehl·i dillerle ne‿ola ḳılsam cedel |
| b. | Şimdi mi oldı şarāb üstinde yārān ile baḥs̲ |
| 3. | a. | Nüsẖa·i rūşen durur ḥüsnüñ kitābından güneş |
| b. | Ḳanḳı gül yüzlü ḳılur sen māh·ı tābān ile baḥs̲
|
| 4. | a. | Ey ṭabīb·i cān ne‿içün bīmārdur dāyim gözüñ |
| b. | Çün lebüñ eyler şifā bābında Loḳmān ile baḥs̲
|
| 5. | a. | Gözlerine nükte·i laʿlin Revānī añma hīç |
| b. | Bir kişi müşkildür itmek iki fettān ile baḥs̲ |
CĪM
-34-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṣāh·ı ʿışḳam bir ḳadeḥ meydür benüm başumda tāc |
| b. | Gördi mestem didi sāḳī begligüñ var gözüñ aç
|
| 2. | a. | Sāḳıyā bīmār·ı ʿışḳa ṣun şarāb·ı nābdan |
| b. | Ḫasteya şerbetle eyler çün ṭabīb olan ʿilāc |
| 3. | a. | Hey begüm aġyār saña nice göñül virmesün |
| b. | Pādişāh olan alur elbette kāfirden ẖarāc |
| 4. | a. | Ḫoş durur şekker lebüñde ẖāl ile cānā ʿaraḳ |
| b. | Kim be-ġāyet ẖūb olur misk ü gülāb ile gülaç
|
| 5. | a. | Aġladursın ẖaṭṭuñı añma Revānī bendeñe |
| b. | Nem ḳapar zīrā bulutdan şāʿir·i nāzük-mizāc
|
-35-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ṣararupdur yine beñzi baña beñzer nārenc |
| b. | ʿĀşıḳuñdur meger ey şūẖ·ı sitemger nārenc
|
| 2. | a. | Bāġ içinde ṭutuşup gövdesi od gibi yanar |
| b. | Ġabġabuñ ẖastesı olmış yine beñzer nārenc |
| 3. | a. | Yaşumuñ dāneleri derd ü belā bāġında |
| b. | Oldı ʿaks·i ruẖ·ı zerdümle serā-ser nārenc*
|
| 4. | a. | Ḳāmetüñ üzre gören tügme·i zerrīnüñi dir |
| b. | Kim görüpdür ʿacebā bitüre ʿarʿar nārenc* |
| 5. | a. | Ne‿ola bu şiʿr ile zeyn olsa Revānī meclis |
| b. | Ṣoḥbete çünki virür zīnet ü zīver nārenc |
-36-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Günde yüz biñ cān alur cānāneler gördüñ mi hīç |
| b. | Āşinālıḳdan ḳaçar bīgāneler gördüñ mi hīç
|
| 2. | a. | Ey göñül bir nāz ile biñ cān u dil ṣayd idici |
| b. | Bir bölük şehlā gözi mestāneler gördüñ mi hīç
|
| 3. | a. | Dilrübālar ʿışḳına bāzār·ı ġamda dem-be-dem |
| b. | Ḫānumān terk idici dīvāneler gördüñ mi hīç |
| 4. | a. | Bezm·i ʿışḳ içinde şemʿ·i ḥüsne yüz biñ şevḳ ile |
| b. | Bāl ü perler yaḳıcı pervāneler gördüñ mi hīç
|
| 5. | a. | Ey Revānī ʿışḳ meydānında ʿāşıḳlar gibi |
| b. | Terk·i cān eyler yürür merdāneler gördüñ mi hīç
|
ḤĀ
-37-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Devr·i lebüñde bulmasa nām u nişān ḳadeḥ* |
| b. | Eller içinde olmaz idi kāmrān ḳadeḥ* |
| 2. | a. | Güller getürdi bāġ·ı cemāline dilberüñ |
| b. | Gülzār·ı ḥüsne oldı meger bāġbān ḳadeḥ* |
| 3. | a. | Yaġmur gibi yaġar ṭolu bezmüñde sāḳıyā |
| b. | Dil būstānını suvarur rāygān ḳadeḥ* |
| 4. | a. | Dil ẖānesin yıḳardı ġam u miḥnet ü elem |
| b. | Ṭutmasa göz ḳulaḳ aña ger her zamān ḳadeḥ* |
| 5. | a. | Cānā lebüñ ẖayālini tuḥfe getürdi dil |
| b. | Rindānedür olursa ne‿ola armaġān ḳadeḥ |
| 6. | a. | İşümüz altun eyledi irişdi nevbahār* |
| b. | Gülşende ġonca ṣundı baña zer-nişān ḳadeḥ* *
|
| 7. | a. | Bir al ṭūṭīdür mey·i gül-reng·i pür-ṣafā |
| b. | Olmış durur Revāni aña āşiyān ḳadeḥ * |
| 8 | a. | Meclisde sāḳi ḥükm ile söylerse vechi var* |
| b. | Ki‿olmış berāt sāʿidi anda nişān ḳadeḥ* |
-38-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ṣōfī ider mi ʿārif olan tevbe·i nasūḥ |
| b. | Maḥbūb ile şarāb durur çün ġıdā·yı rūḥ
|
| 2. | a. | Rūşen-dil olmaġ ister iseñ āfitāb-veş |
| b. | Rindāne al seḥerden ele bāde·i ṣabūḥ |
| 3. | a. | Bir Ḫusrevānī genc durur her ẖum·ı şarāb |
| b. | Ki‿andan gedā·yı ʿışḳa irişür niçe fütūḥ*
|
| 4. | a. | Bezm·i ṣafāda ṣōfi gözüñ aç ki nūr·ı mey |
| b. | ʿAn meşrıḳı'z-zücāci ke-şemsi'ḍ-ḍuḥā yelūḥ
|
| 5. | a. | Her kim Revāni vaṣlın ider ise ārzū |
| b. | Eyyūb ṣabrı ile gerek aña ʿömr·i Nūḥ*
|
DĀL
-39-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ṭaḳdı cān boynına kāküllerüñ ey dōst kemend |
| b. | Geçdi bir fitne ile göñlüme zülfüñ niçe bend |
| 2. | a. | Saña hercāyī diyü kimsene ṭaʿn eylemesün |
| b. | Baş ḳoşup her kişiye olma güneş gibi levend
|
| 3. | a. | Ey ṣabā ḳāmet·i cānān ile daʿvāyı ḳosun |
| b. | Ṭutmasın kendüyi yüksekde igen serv·i bülend
|
| 4. | a. | ʿĀşıḳ olmış lebüñe vaṣfını işitmek ile |
| b. | Şimdi bezmüñde anuñçün ezilür göz göre ḳand*
|
| 5. | a. | Şād olur şiʿr·i Revānī ile çün rūḥ·ı Kemāl |
| b. | Faẖr idinse ne‿ola naẓmıyle anuñ mülk·i Ḫocend*
|
| 6. | a. | Dōstum ḳāmet·i bālāña ḳul olmaġa senüñ |
| b. | Baġlamış biline ẖıdmet kemerini ney·i ḳand
|
-40-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şevḳuñla atmaz idi ḳamer burcına kemend |
| b. | Olmasa āhumuñ güzelüm himmeti bülend |
| 2. | a. | ʿUşşāḳ müflis olmaz idi böyle ġālibā |
| b. | Sīmīn-bedenler olmasa ʿālemde zelle-bend
|
| 3. | a. | Lāyıḳ mı kākülüñ gibi yanuñca ṣalına |
| b. | Her aṣılası yüzi ḳara oñmaduḳ levend |
| 4. | a. | Ḫaṭṭuñ selāmını getürür bāġ u rāġda |
| b. | Eyler ṣabā benefşeye anuñla rīş-ẖand* |
| 5. | a. | Ol cān ṭabībine eli irmez Revāninüñ |
| b. | Hīç çāre bulmadı aña bī-çāre derdmend |
-41-
*
mefʿūlü fāʿilātün mefʿūlü fāʿilātün
| 1. | a. | Şol ʿāşıḳuñ ki yārı boynına ṣala sāʿid |
| b. | İḳbāl bende dāyim devlet aña müsāʿid |
| 2. | a. | Ey müftī·i zamāne bu şerʿ·i ʿışḳ içinde |
| b. | Daʿvā·yı ʿışḳ idene tīr·i nigārı şāhid
|
| 3. | a. | Şemʿ ile ḳıldı rūşen göñlüm evin ṣanasın |
| b. | Dildārdan ki nāme irgürdi baña ḳāṣıd |
| 4. | a. | Çün ẖūblarla bunda nūş itmedüñ şarābı |
| b. | Cennetde Kevs̲er ile ḥavrāyı umma zāhid* |
| 5. | a. | Meclisde ṣunsalar mey zehr ise daẖi nūş it |
| b. | Ṣōfīlenüp Revānī olma ṣaḳın muʿānid |
-42-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şemʿi kimse saña teşbīh idemez ey lāle-ẖad |
| b. | Gerçi yalıñ yüzlü bir sīmīn-bedendür serv-ḳad
|
| 2. | a. | Gün gibi altun beneklü cāmeye reşk eylemez |
| b. | Bu felek dervīş·i ʿışḳa āsumānī bir nemed*
|
| 3. | a. | Kār u bārın yile virdi ruẖlaruñ reşkiyle gül |
| b. | Ḥaḳ budur kim kişiyi ʿālemde oñarmaz ḥased*
|
| 4. | a. | Cānum aġzuma gelüpdür būse·i dildār içün |
| b. | Dōstlar bir çāre eyleñ hey meded baña meded*
|
| 5. | a. | Bu Revānī ẖoş çeker cevr ü cefāñı dōstum |
| b. | Tañrı ḥaḳḳıçün buña rāżī degüldür bir eḥad*
|
-43-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | ṣōfiyā geymiş idük biz de ezel delḳ·ı kebūd |
| b. | Burdı taḳvā elini ne‿eyleyelüm pençe·i ʿūd
|
| 2. | a. | Ol güneş yüzlünüñ aġzı gelemez ṣūrete hīç |
| b. | E göñül ẕerre daẖi virmez imiş aña vücūd
|
| 3. | a. | Dest·i sāḳīde meger ḳıble-nümā oldı ḳadeḥ |
| b. | Her ṭarafdan ki ṣurāḥīler ider aña sücūd
|
| 4. | a. | Zülfinüñ bendine düşmiş yine sevdā ile dil |
| b. | Nāṣıḥuñ pendi aña eylememiş hergiz sūd
|
| 5. | a. | Sen ḳamer-çihreye olmazdı Revānī ʿāşıḳ |
| b. | Ṭāliʿi baẖtı anuñ olmasa idi mesʿūd* |
-44-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Yine rengīn cāmelerle donanup ẖūbān·ı ʿīd |
| b. | Lāle vü güllerle zeyn olmış durur bostān·ı ʿīd
|
| 2. | a. | ʿĪdde her ʿāşıḳuñ almaġa göñlin āl ile |
| b. | Ellerin ḥınnā ile naḳş eylemiş ẖūbān·ı ʿīd
|
| 3. | a. | İncinüp bir merḥabādan ḳaçma ben üftādeden |
| b. | Merḥabāsuz dōstum olmaz tamām erkān·ı ʿīd
|
| 4. | a. | Yıllar u aylar geçer ol māh añmaz ʿāşıḳın |
| b. | Şimdi göz göre raḳīb ile ider seyrān·ı ʿīd
|
| 5. | a. | Devr·i ḥüsnüñde ne‿ola devr eylese ʿāşıklaruñ |
| b. | Pādişāh olan Revānī çün ider dīvān·ı ʿīd
|
-45-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bir güzeldür sāḳi meclisde ṣurāḥī serv-ḳad |
| b. | Ne‿ola nergis gibi göz dikse aña her lāle-ẖad* |
| 2. | a. | Çeşmüñ ile iki zülfüñden fiġān itsem ne‿ola |
| b. | Hāy ʿömrüm ḥāṣılı cevr ü cefāña yoḳ ʿaded
|
| 3. | a. | Ġoncanuñ mecmūʿasından ḥüsnüñ ebyātın oḳur* |
| b. | Bülbül·i şūrīde dervīş oluban geymiş nemed*
|
| 4. | a. | Mīm şeklidür ṣurāḥī aġzı dāl olmış ḳadeḥ |
| b. | Sāḳıyā ġam ẖastesına ṣun anuñla ḳıl meded
|
| 5. | a. | Pādişāhum ḥasretüñle ḳanlar aġlarsa ne‿ola |
| b. | Çün Revānī bendeñi ḳaşuñla zülfüñ ḳıldı red*
|
-46-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Elinden ol ḥabībüñ dād feryād |
| b. | Beni yad idüp aġyārı ḳılur şād* |
| 2. | a. | Muʿaṭṭar ḳıldı āfāḳı serā-ser |
| b. | Meger kim irdi yāruñ zülfine bād |
| 3. | a. | Yoluñda virmez isem cān·ı şīrīn |
| b. | Degülven ẖusrevā ʿışḳuñda Ferhād |
| 4. | a. | Çemende el ṭutup ḳaddüñe ḳarşu |
| b. | Ṭurupdur bende gibi serv·i āzād* |
| 5. | a. | Tebessüm idicek luṭf ile laʿlüñ |
| b. | İder ʿāşıḳlaruñuñ rūḥını şād* |
| 6. | a. | Beni terk eyle luṭf it bir dem ey ġam |
| b. | Ḳuluñsam daẖi bi'llāh eyle āzād* |
| 7. | a. | Revānī ḥüsnüñi vaṣf eyleyicek |
| b. | İşiden dir hezārān āferīn bād* |
RĀ
-47-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | İzüñ tozını ʿanber·i sārāya ḳatdılar |
| b. | Bu ad ile cihānda anı vāy ki ṣatdılar |
| 2. | a. | Lāle lebüñ ẖayālile mey içdügi içün |
| b. | Gülşende kāsesini başında uşatdılar |
| 3. | a. | Peykānlaruñla eglenür idük göñülde āh |
| b. | Anlar da bilmezem ki ʿaceb ḳanda batdılar |
| 4. | a. | Ḳaddüñ çemende sāye·i Ṭūbā ṣalalıdan |
| b. | Servi yeri kökiyle yabanlara atdılar |
| 5. | a. | Umma Revāni tīġini boynuñda bulasın |
| b. | Ol giti‿anuñ ipini güzeller uzatdılar |
-48-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ol büt·i tersā yine çünkim cefāya başlar |
| b. | Ölürüz bu yolda biz yoldaşlar ḳardaşlar |
| 2. | a. | Bezm içinde nāleme raḥm itdügiçün çengi gör |
| b. | İki diz üzre gelüp ol dem fiġāna başlar |
| 3. | a. | Laʿl ile yāḳūt öykünmiş leb·i rengīnüñe* |
| b. | Ol sebebdendür ki‿urur ẖātem başına ṭaşlar*
|
| 4. | a. | Ḳurd ile ḳuzu bir araya gelüp seyr itseler |
| b. | Bir niçe dilberler ile bir bölük evbāşlar |
| 5. | a. | Bezm içinde cām·ı mey gūyā nigīn·i laʿldür |
| b. | Ḫāteme dönmiş Revānī ḥalḳa·i ʿayyāşlar* |
-49-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sev göñül şol ṭıflı küççekdür dime çaḳ çaġıdur |
| b. | Daẖi ol açılmaduḳ bir tāze gül yapraġıdur |
| 2. | a. | Bilmezem ben ne‿eyledüm şol ġamze·i ẖūnrīzüñe |
| b. | Kim bizümle dōstum ḳanlu bıçaḳlı yaġıdur
|
| 3. | a. | ʿIşḳ şāhınuñ feżā·yı dil ki menzilgāhıdur |
| b. | Tāze dāġı sīnemüñ anuñ ḳızıl otaġıdur |
| 4. | a. | Yıḳma göñlüm tekyesin ẓulmüñle ey sulṭān·ı ḥüsn |
| b. | Ḫōr baḳma aña kim dervīşler ocaġıdur |
| 5. | a. | Naʿl·i zerrīn·i hilāli yolda bulmışdur felek |
| b. | Kim bu ṣaḥrā ol şehüñ dāyim atı oynaġıdur
|
| 6. | a. | Ṭop olup yatur ʿiẕārında nigāruñ kāküli |
| b. | Ṣu içinde gūyiyā ḳonmış benefşe baġıdur
|
| 7. | a. | Başına and içseler her dem ʿaceb mi ẖūblar |
| b. | Çün Revānī bendeñ ey dilber ayaḳ ṭopraġıdur
|
-50-
*
mefʿūlü mefāʿīlün mefʿūlü mefāʿīlün
| 1. | a. | Meh-rūlar ile çāder gūyā felek olmışdur |
| b. | Her ẖayme güzellerle dārü'l-melek olmışdur
|
| 2. | a. | Ordu·yı hümāyūnuñ bir zīneti vardur kim |
| b. | Gün cāme·i dildāra altun benek olmışdur |
| 3. | a. | Güzeller alayınuñ beglerbegisi sensin |
| b. | Tīmārına ʿışḳuñuñ hep müşterek olmışdur
|
| 4. | a. | Sīmīn bedenlerle sīnem ḳızıl altundur |
| b. | Ṣarrāfī durur çeşmüm göñlüm miḥak olmışdur
|
| 5. | a. | Cānā lebüñ emmekde aġzına alur cānın |
| b. | Elḥaḳ bu Revānīye ẖaylī emek olmışdur |
-51-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ṣarrāf·ı dīdede o püser çoḳ güher sezer |
| b. | Yüzüme geldügi bu kim ol bende zer sezer |
| 2. | a. | Meclisde sāġar almaġa laʿlüñ ẖaberlerin |
| b. | Nāzüklük ile aġzumuz arar ẖaber sezer |
| 3. | a. | Cān atdı gitdi dil leb·i şīrīnüñe yine |
| b. | Ben ẖaste içün anda meger gül-şeker sezer |
| 4. | a. | Düşmezdi rāh·ı ʿışḳa göñül görmese ruẖuñ |
| b. | Gün ṭoġmayınca yolda müsāfir ẖaṭar sezer |
| 5. | a. | Ben bülbülini görse yüzin gül gibi dürer |
| b. | Beñzer Revāni sevdügüm ol ʿişveger sezer |
-52-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bülbülüñ çoḳ gülşen·i ḥüsnüñde ẖaddüñ gül yeter |
| b. | Dōstum ʿāşıḳlaruñ ḳan aġlasun sen gül yeter *
|
| 2. | a. | Mübtelāsı olma her ẖūbuñ birin sev ey göñül |
| b. | Bu mes̲el meşhūrdur kim ʿārife bir gül yeter
|
| 3. | a. | Şemselerden muṣḥaf·ı ḥüsnüñ ne ẖācet zeyn ola |
| b. | ʿĀrıżuñda ḥalḳa ḥalḳa görinen kākül yeter |
| 4. | a. | Tāze gülşendür ruẖuñ ʿaksiyle meclis sāḳıyā |
| b. | Gül ḳadeḥ olsun ṣurāḥī arada bülbül yeter |
| 5. | a. | Ruẖları mecmūʿası içre Revānī dāyimā |
| b. | Zīnet içün dilberüñ müşkīn ṣaçı sünbül yeter
|
-53-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Bir māhdur yüzüñ ki ẖaṭuñ aña hāledür |
| b. | Bāġ·ı ruẖuñda sünbül·i ter bu gülāledür |
| 2. | a. | Kirpüklerümle ḳana boyanmış iki gözüm |
| b. | Miḥnet çemenlerinde iki tāze lāledür |
| 3. | a. | Ben bilürem ki sāḳi ne ḳan yutdurur baña |
| b. | Ṣanmañ ki içdügüm ṭolu ṭolu piyāledür |
| 4. | a. | Gūşuñda ey ṣanem görinen dāne·i güher |
| b. | Gūyā gül üzre aṣılu bir ḳaṭra jāledür |
| 5. | a. | Āẖır Revāni göñlüm evin ḳaşıdur yıḳan |
| b. | Bir ṭāḳ·ı ḥüsndür kim aña ol ḥavāledür |
-54-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Zülfüñi tezyīn içün miskīn göñül bir şānedür |
| b. | Her ṭarafdan ġamzeñ oḳları aña dendānedür*
|
| 2. | a. | Cānı ḳıldum pīşkeş sen ẖusrev·i ẖūbāna ben |
| b. | Luṭf idüp maʿẕūr ṭut gerçi ki dervīşānedür*
|
| 3. | a. | Miḥnet·i Yaʿḳūb derdümden benüm bir şemmedür |
| b. | Ḳıṣṣa·i Yūsuf cemālüñden senüñ efsānedür *
|
| 4. | a. | Ṣubḥ olınca giceler ey şemʿ·i bezm-ārā saña |
| b. | Cān ile ẖıdmetler itmekde göñül pervānedür |
| 5. | a. | Zāhidā ne‿eyler Revānī cenneti dildārsuz |
| b. | ʿĀşıḳa cānānesüz firdevs miḥnetẖānedür* |
-55-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Leb·i cānāneyi emdükce göñül ẖurrem olur |
| b. | Kişi mey ṣoḥbetini eyleyicek bī-ġam olur |
| 2. | a. | Yārdan kimse göñül ummasun insāniyyet |
| b. | Ol perī yüzlü melek-çihre ḳaçan ādem olur |
| 3. | a. | Virmezin iki cihāna mey ü ney ṣoḥbetini |
| b. | Bu nice ẕevḳ u ṣafādur bu nice ʿālem olur |
| 4. | a. | Beni öldürmege ḥınnāladı barmaḳlarını |
| b. | Göz göre ḳana girerler bu güzeller dem olur |
| 5. | a. | Şāhid·i naẓm·ı Revānīye ne ḥācet zīnet |
| b. | Ki ẖaṭ·ı şiʿri aña kākül olur perçem olur |
-56-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Maḥbūb·ı cihān ṭut ki göñül şiʿr ü ġazeldür |
| b. | Şiʿrüm daẖi dilber gibi hercāyī güzeldür |
| 2. | a. | Dilberlere ʿālemde bedel hīç bulınmaz |
| b. | Bir tāze güzel götüri dünyāya bedeldür |
| 3. | a. | Yāruñ gelicek baña göñül zülfin ögersin |
| b. | Sevdāya düşürme beni kim ṭūl·i emeldür
|
| 4. | a. | Ḫaṭdur dime gül çevresini ṭutdı benefşe |
| b. | Sen anı tırāş it ki hemān adı saḳaldur |
| 5. | a. | Añmaz beni çün yār maḥallinde Revānī |
| b. | Göñlüme güzeller ne iderlerse maḥaldür |
-57-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḳanlu yaşum bezm·i hecrüñde mey·i gül-fām olur |
| b. | Aña bu göñlüm ṣurāḥī çeşm·i pür-ẖūn cām olur
|
| 2. | a. | Göñlüme ġam ẖalvetinde gözlerüñ fikri yeter |
| b. | Kim ġıdā eks̲er riyāżāt ehline bādām olur |
| 3. | a. | ʿĀşıḳuñ rüsvāyī olduġın ḳayırma ṣōfiyā |
| b. | Rind·i şāhidbāz olan oġlan sever bed-nām olur
|
| 4. | a. | Yoḳ dimezdi yārdan ḳılsam temennā būsesin |
| b. | Ḳorḳaram nāzük durur dilber aña ibrām olur |
| 5. | a. | Dilberüñ aylar geçer kim irişilmez vaṣlına |
| b. | ʿĀdet oldur kim Revānī yılda bir bayram olur
|
-58-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ḳanlu yaşumuñ laʿlini cānāna disünler |
| b. | ʿĀlemde ṣataşduḳ yine bir kāna disünler |
| 2. | a. | Baḳmaġa gözüm āyinedür ḥüsnine çünkim |
| b. | Kirpüklerüme zülfüñ içün şāne disünler |
| 3. | a. | Çün her ṣanemüñ ṣūreti naḳşıyle ṭoludur |
| b. | Şimden girü bu göñlüme bütẖāne disünler* |
| 4. | a. | Kūyuñda budur göz yaşın aḳıtduġum ey dōst |
| b. | Zencīre çekilmiş yine dīvāne disünler * |
| 5. | a. | Her kişiye gül gibi güler yüzle baḳarmış |
| b. | Açılmasun ol ġonca·i ẖandāna disünler* |
| 6. | a. | Ṣunlar ki bu gün ḳaş ile göz vaṣfın iderler |
| b. | Her şiʿri Revānī gibi rindāne disünler * |
| 7. | a. | Cān virdügüm oldur görüp ol ġonca-dehānı |
| b. | Cānlar virür ol gördügi oġlana disünler* |
-59-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nāmuñ ey gül yüzlü bildüm kim vefā bostānıdur |
| b. | Noḳṭalar anda benefşe ẖaṭ anuñ reyḥānıdur
|
| 2. | a. | Nāme bir sīmīn-beden gül yüzlü dilberdür ki‿anuñ |
| b. | Beñleri olmış noḳaṭ ẖaṭ zülf·i müşk-efşānıdur
|
| 3. | a. | Ol kemān-ebrūdan iren baña ṣanmañ nāmedür |
| b. | Tīr·i fürḳatdür ki‿içinde her elif peykānıdur |
| 4. | a. | Nāmenüñ görüp beyāżın rūz·ı vuṣlatdur didüm |
| b. | Ḫaṭṭına ḳıldum naẓar bildüm şeb·i hicrānīdür
|
| 5. | a. | Ben nice yazam duʿā-nāme Revānī dilbere |
| b. | Nāmesi ʿaḳlumı aldı cān u dil ḥayrānıdur
|
-60-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilatün fāʿilün
| 1. | a. | Ḳaldı işden māh·ı rūze ireli peymāneler |
| b. | Ṣuyı ṣoġılmış degirmen gibidür meyẖāne ler
|
| 2. | a. | Cām·ı mey rūşen ḳılur ʿāşıḳlaruñ göñlin ne‿idem |
| b. | Şuʿle·i ẖurşīd ile rūşen olur vīrāneler
|
| 3. | a. | Bir güneşle germ olup gögsüñi germe ey felek |
| b. | Ṭoludur gün yüzlülerle bunda mektebẖāneler |
| 4. | a. | Germ olup meclisde sen meh-rūya öykündügiçün |
| b. | Üşdiler şemʿüñ nigārā başına pervāneler |
| 5. | a. | Nāfe·i zülfin Revānī ṭaġıdup her dilberüñ |
| b. | ʿĀşıḳa barmaḳ ḥisābın gösterürler şāneler*
|
-61-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Rūz·ı ʿīd oldı yine güm güm öter meyẖāne ler |
| b. | Göklere irdi ṣadā·yı naʿra·i mestāneler |
| 2. | a. | Gūyiyā şerbet şarāb u mey-fürūş olmış ḥakīm |
| b. | Ḫastelar maẖmūrlar dārü'ş-şifā ẖumẖāne ler
|
| 3. | a. | Gül budaġında ḳızıl güller açıldı ṣanuram |
| b. | Sāḳi·i meh-rūlar alduḳca ele peymāneler |
| 4. | a. | Kes̲ret·i ʿuşşāḳdan incinme ḥüsnüñ çaġıdur |
| b. | Nevbahār olduḳca artar ey perī dīvāneler* |
| 5. | a. | Gözlerine mesken olmazdı Revānī cān u dil |
| b. | Ger ḥarāmīler yataġı olmasa vīrāneler |
-62-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Cāna göz açdurmayan şol nergis·i şehlāsıdur |
| b. | Baña gün göstermeyen ol zülf·i müşk-āsāsıdur
|
| 2. | a. | Pādişehsin sancaġ·ı āha ʿalemdür māh·ı nev |
| b. | Kim şafaḳ anuñ nigārā ḳırmızı vālāsıdur
|
| 3. | a. | Ġayrı dilberler gibi cānā vefāsuz olma kim |
| b. | ʿĀşıḳa luṭf eyleyen dilberlerüñ raʿnāsıdur
|
| 4. | a. | Yıḳmaġa göñlüm evin ẖaṭṭı getürmişdür berāt |
| b. | Kim beyāżıdur cebīni ḳaşları ṭuġrāsıdur
|
| 5. | a. | Şiʿr·i şīrīnüñ Revānī oldı şekkerden leẕīẕ |
| b. | Kim anuñ her ġonca-leb ṭūṭī·i şekker-ẖāsıdur
|
-63-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Būy·ı ṣaçuñla şāne şehā müşk·i nāb olur |
| b. | Āyīne ʿaks·i rūyuñ ile āfitāb olur |
| 2. | a. | Ḫaṭṭ·ı lebüñden irdi benüm cānuma ġubār |
| b. | Her ḳanda ise fitneye bāʿis̲ şarāb olur |
| 3. | a. | Mest olduġumca saña disem ḥālümi ne‿ola |
| b. | Merdüm ki mest ola ṣanemā bī-ḥicāb olur |
| 4. | a. | Yıḳduñ bu göñlümi yine cevr ü cefā ile |
| b. | Şāhuñ ki ẓulmi çoġ ola şehri ẖarāb olur |
| 5. | a. | Diler Revāni kūyuña irişse vaṣluñı |
| b. | Bilür ki Kaʿbe içre duʿā müstecāb olur |
-64-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Dil alan ġamzesidür vāy ne dilāvercük olur |
| b. | Ḳılıc ile dirilür hey nice servercük olur |
| 2. | a. | Ḥüsn ilin leşker·i nāz ile güzeller ṭutdı |
| b. | Ey göñül Rūmilinüñ dilberi hep gerçek olur
|
| 3. | a. | Sebz ẖaṭṭuñla görenler didi meygūn lebüñi |
| b. | Lāciverd ile münaḳḳaşca ne sāġarcük olur |
| 4. | a. | Egilüp gūşına söyler gibi‿olur ẖaddin öper |
| b. | Zülfi yāruñ niçe çoḳ başluca kāfercük olur |
| 5. | a. | Aġzı dadıyle Revānī ne‿ola ʿayş eyler ise |
| b. | Sāḳi·i bezm çün ol lebleri şekkercük olur |
-65-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Terk itdi kūyuñı yine aġyār idüp sefer |
| b. | Her kim işitdi didi ki fi'n-nāri fi's-saḳar
|
| 2. | a. | Dilberler içre gün gibi çün bī-naẓīrsin |
| b. | Göster cemālüñi görelüm biz de bir naẓar |
| 3. | a. | Gül nisbet itdügi özini ẖaddüñe bu kim |
| b. | Nāzüklük ile ẖalḳa ṭurup kendüyi ṣatar * |
| 4. | a. | Bezmüñde şevḳden ezilür dāyimā saña |
| b. | Ben bilmezem mi ne boġazı iplüdür şeker |
| 5. | a. | Tīġ·i ʿitāb ile depelersin Revāniyi |
| b. | Ölsün mi ne‿eylesün seni ey bī-vefā sever |
-66-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
v
| 1. | a. | Zülfi dāyim ẖaṭı yanında dile kīn eyler |
| b. | Ṭolaşur ol aña āẖır beni miskīn eyler |
| 2. | a. | Ḳanḳı ṣafḥa ki tamām ola ẖaṭuñ vaṣfı ile |
| b. | Anı bu ḳanlu yaşum sürẖ ile tezyīn eyler
|
| 3. | a. | Ḫaṭṭuñuñ fikri düşer göñlüme tenhā olıcaḳ |
| b. | Yalıñuzluk güzelüm kişiyi ġamgīn eyler |
| 4. | a. | Ḫaṭ durur her güzelüñ nāme·i ḥüsnini bozan* |
| b. | Bu ne yüz ḳarasıdur ki‿ol ẖaṭ·ı miskīn eyler
|
| 5. | a. | Ḫaṭ·ı dildāra Revānī nice taḥsīn dimeyem |
| b. | Ḫaṭ·ı dilkeş göricek her kişi taḥsīn eyler * |
-67-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ḳaçsa ne ʿaceb benden eger yār perīvār |
| b. | Çün zülf ü ẖaṭı gibi anuñ bāl ü peri var |
| 2. | a. | Aġzuñı öper döne döne meclis içinde |
| b. | Sāġar gibi kimüñ ki begüm sīm ü zeri var* |
| 3. | a. | İncinme göñül çeşmine ẖışm eylese her dem |
| b. | Şād ol ki bilürsin saña anuñ naẓarı var |
| 4. | a. | El üzre ṭutar ise ne‿ola nāmeñi ʿuşşāḳ |
| b. | Kim ġonca·i zanbaḳ gibi baş üzre yeri var* |
| 5. | a. | Her ẖūb ki‿oḳur şiʿr·i Revānīyi gören dir |
| b. | Bir ṭūṭīdür aġzında ṣanasın şekeri var *
|
-68-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Güzel sevmek göñül çün saña ẖūdur |
| b. | Cefāsın çek anuñ kim sāde-rūdur |
| 2. | a. | Ḫaṭı irişmeden seyr eyle ḥüsnin |
| b. | Tekāsül eyleme gün gicelidür |
| 3. | a. | Göñül virmiş durur zülfüñe zāhid |
| b. | Ḳara çullarda ḳoyan anı budur* |
| 4. | a. | Maḥabbet meclisinde ay ile gün |
| b. | Nigāruñ ʿışḳına iki ṭoludur* |
| 5. | a. | Revānī būseye ʿahd itdügince |
| b. | Ṭurup aġzında yārı öpmelüdür |
-69-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Yāra ʿarż itdi yaşum sīmini çeşm·i eşk-bār* |
| b. | Baña göz yaşı gerekmez didi luṭfından nigār
|
| 2. | a. | Seyr iderler gözümüñ yaşın ṭurup gün yüzlüler |
| b. | Gūyiyā bir çeşmedür ki‿olmış kenārı lālezār
|
| 3. | a. | Ben nice yāruñ diyārın terk idem aġyār içün |
| b. | Eylemez degme belā ile kişi terk·i diyār |
| 4. | a. | Yādigārı ʿālemüñ ʿāşıḳlara maḥbūbdur |
| b. | Ey göñül merġūb olan elbette olur yādigār
|
| 5. | a. | Baḥr·i ġamdan ʿāşıḳı keştī·i ġam eyler ẖalāṣ |
| b. | Āhı terk eyle Revānī böyle ḳalmaz rūzgār*
|
-70-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Lebi her meclise nāzüklük ile mül götürür |
| b. | Ḫaṭı reyḥāncı durur deste·i sünbül götürür |
| 2. | a. | Od yanar lāle-ruẖuñ şevḳı ile başında |
| b. | Ṣanma her dilberi sen zīnet içün gül götürür |
| 3. | a. | Leblerinde görinen ẖāl degüldür mey içüp |
| b. | Defʿ·i būy itmege aġzında ḳaranfül götürür
|
| 4. | a. | Ḫāme gibi nice ḳan aġlamayam ġayrılara |
| b. | Nāmeler yazmaġa ḳoynında teressül götürür
|
| 5. | a. | Seni sevdügi içün eyle Revānīye cefā |
| b. | Her ne cevri ki gül eyler anı bülbül götürür |
-71-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Gerçi ʿarūs·ı ḥüsnüñe zülfüñ niḳāb olur |
| b. | Ḳorḳum budur ki arada dāyim ḥicāb olur |
| 2. | a. | Ḫaṭṭ·ı lebüñle irdi yine cānuma ġubār |
| b. | Her ḳanda ise fitneye bāʿis̲ şarāb olur |
| 3. | a. | Meh-pāreler durur ne‿ola ṭıfl ise ẖūblar |
| b. | Her birisi kemāle irer āfitāb olur |
| 4. | a. | ʿUşşāḳ ẕerre gibi ẖaḳīr olduġı bu kim |
| b. | Maḥbūblar güneş gibi ʿālī-cenāb olur |
| 5. | a. | Dirler Revāni kūyuña irişse vaṣluñı |
| b. | Dirler ki Kaʿbe içre duʿā müstecāb olur * |
-72-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bu cihān gülşeninüñ gülleri ṭurmaz açılur |
| b. | Ne ʿacebdür bu göñül ġoncası kim az açılur
|
| 2. | a. | Lebin emdürmede artursa ne‿ola şīvesini |
| b. | Būselikden ṣora varsañ yine şehnāz açılur *
|
| 3. | a. | İster iseñ ki‿olasın ẖūb-nefes leblerin em |
| b. | Ey göñül ḳand·i nebāt ile çün āvāz açılur* |
| 4. | a. | Sırr·ı ʿışḳı ne‿ola keşf eyler ise ḳanlu yaşum |
| b. | Mey·i nāb ile göñül niçe niçe rāz açılur |
| 5. | a. | Bāġ·ı cennet mi durur ṭabʿ·ı Revānī ʿacebā |
| b. | Beñzemez bir güle hīç gülleri ṭurmaz açılur
|
| 6. | a. | Tāze eşʿār ile çün reng bulur dilberler |
| b. | Ey göñül her çiçegi görme misin yaz açılur* |
-73-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Leyli taṣvīrin ne‿idersin ʿāşıḳ·ı maḥzūnı gör |
| b. | Bu cihān mecmūʿasında ṣūret·i Mecnūnı gör
|
| 2. | a. | Ey göñül gün yüzlü sāḳīler elinden iç şarāb |
| b. | Cünbiş·i ẖurşīdi gözle gerdiş·i gerdūnı gör
|
| 3. | a. | Devlet·i ḥüsninde ay u gün aña sergeştedür |
| b. | Ol hümāyūn baẖt ile bu ṭāliʿ·i meymūnı gör*
|
| 4. | a. | ʿĀḳil iseñ yiter it ey ẖᾱce dünyā fikrini |
| b. | Māl cemʿinde nice olmış durur Ḳārūnı gör
|
| 5. | a. | Gülbün·i şiʿri Revānīnüñ ne‿ola olsa bülend |
| b. | Şol ruẖ·ı zībā ile ol ḳāmet·i mevzūnı gör
|
-74-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Nigāruñ gördi dil şekker lebi var |
| b. | Anuñçün ḳanda meyl eyler ṣabīvār |
| 2. | a. | Ṭonatsa cāmiʿ·i ḥüsnin ʿaceb mi |
| b. | Gümiş ḳandīle beñzer ġabġabı var |
| 3. | a. | Naʿalçeñdür meh·i nev başmaġuñda |
| b. | Kevākib gibi zīrā kebkebi var |
| 4. | a. | Elifden başlasa dil ʿışḳa ṭañ mı |
| b. | Bu yañada güzeller mektebi var |
| 5. | a. | Şarābı meşrebeyle nūş idermiş |
| b. | Revānīnüñ ne ʿālī meşrebi var |
-75-
*
fāʿilatün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dōstum öpülmeyen laʿl·i şeker-ẖādan ne‿olur |
| b. | Boynuma ṣalınmayan zülf·i semen-sādan ne‿olur
|
| 2. | a. | Ben seni gördükce ḳucmaġ istesem incinme kim |
| b. | Hāy efendüm hāy begüm kuru temāşādan ne‿olur
|
| 3. | a. | Luṭfı olmayan güzelden hīç ummañ fāyide |
| b. | Ḳoḳulanmayan çemende verd·i raʿnādan ne‿olur
|
| 4. | a. | Ḫayr gelmez ʿāşıḳın terk eyleyen dildārdan |
| b. | Ġayrlarla ṣalınan serv·i dilārādan ne‿olur |
| 5. | a. | Gerçi kim naẓmuñ Revānī oldı dürr·i şāhvār |
| b. | Gūş·ı şāhā irmeyen naẓm·ı güher-zādan ne‿olur
|
-76-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳuñ çünkim güzel maḳbūlidür |
| b. | Ölmez ol kim ġamzesi maḳṭūlidür |
| 2. | a. | Dāġ ṣanmañ sīnem üzre görinen |
| b. | Kim bu ʿışḳ abdālınuñ meftūlidür |
| 3. | a. | Ġāfil olma ḥüsnüñ eyyāmı geçer |
| b. | Dōstum bu sözlerüñ maʿḳūlidür |
| 4. | a. | Dil mülāzımdur yine bir dilbere |
| b. | Ṣanasın beglerbegi maʿzūlidür |
| 5. | a. | Pādişāhum bendeñ olalı senüñ |
| b. | Dir Revānīyi gören beg ḳulıdur |
-77-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Mirˀāt·ı ḥüsne çünki virürmiş cilā naẓar |
| b. | ʿĀşıḳlar eylesün aña dāyim ṣafā naẓar * |
| 2. | a. | Görürler idi ẖāki zer·i ẖāliṣ olduġın |
| b. | Baḳmaz yüzüme ne‿eyleyem ol kīmyā-naẓar |
| 3. | a. | Ḥüsni kitābı içre dehānında şübhe var |
| b. | Gūyā ki ẖaṭṭı ḥāşiye durur aña naẓar |
| 4. | a. | Baḳmazsa dīde çihre·i aġyāra ne‿ola kim |
| b. | Ḳılmaz çü degme kimseye ehl·i ḥayā naẓar |
| 5. | a. | Dāyim duʿāsın almalusın sen Revāninüñ |
| b. | Zīrā ki pādişālara eyler gedā naẓar |
-78-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Her ḳıyāmet görinen dime ẖaṭ u ẖālümdür |
| b. | Ben günehkāruñam ol nāme·i aʿmālümdür |
| 2. | a. | Sīnede tīr·i maḥabbetle görinen yaram |
| b. | Devḥa·i devlet ü serçeşme·i aḥvālümdür |
| 3. | a. | Ṣanma naḳḳāşı ki taṣvīr ider Mecnūnı |
| b. | Benüm ey Leyli-ṣıfat ṣūret·i aḥvālümdür
|
| 4. | a. | Ruẖın öpmege lebin emmege dildār ḳomaz |
| b. | Ne‿idelüm ne‿eyleyelüm özge gülüm balumdur |
| 5. | a. | Bilürin zülfi elif-ḳāmetümi dāl eyler |
| b. | Ḳurʿa·i ʿışḳ Revānī çü benüm fālümdür |
-79-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şād ol ey dil kim bu gün irte yine bayram olur |
| b. | Sāḳi·i gül-çihre yanuñda elüñde cām olur |
| 2. | a. | Rāżīyüz gerçi oruçdan içmişüz çoḳ şerbeti |
| b. | Ḳanı ṣōfī ʿīd kim anda mey·i gül-fām olur
|
| 3. | a. | Nice ṭutmasun el üstinde şarābı ehl·i ʿayş |
| b. | ʿĀşıḳ·ı serkeş olan dilber anuñla rām olur*
|
| 4. | a. | Her ḳaçan ḳan aġlasam çeşm ü lebüñ yād eylerem |
| b. | Sāḳıyā mey ṣoḥbetinde çün şeker bādām olur
|
| 5. | a. | Ol cemālüñ çün dehānı mīmdür ḳaddi elif * |
| b. | İki zülfinüñ birisi cīm ü biri lām olur * |
| 6. | a. | Eyü adın söyler oldı ẖalḳ şimdi ṣōfinüñ |
| b. | Ḳorḳarın Revāni gibi ol bed-nām olur* |
-80-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bāġa varduḳca kim ol serv·i gül-endām açılur |
| b. | Nereye ḳılsa naẓar hep gül ü bādām açılur |
| 2. | a. | Gül degüldür görinen ʿibret ile eyle naẓar |
| b. | Yılda bir kerre göñül defter·i eyyām açılur *
|
| 3. | a. | Zülf ü ḳaddüñle dehānuñı nice sevmeyeyin |
| b. | Her ḳaçan Muṣḥafa el ursam Elif-lām açılur |
| 4. | a. | Naḳd·i cānı ne‿ola yoluña nis̲ār itse göñül |
| b. | Ḫᾱce sermest olıcaḳ kīse·i inʿām açılur |
| 5. | a. | Bülbül·i gülşen·i ḳuds olsa göñül murġı ne var |
| b. | Bāġ·ı ṭabʿumda Revānī gül·i ilhām açılur
|
-81-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şol ẖaṭ·ı ʿanber-feşān kim ḥüsn·i cānān arturur |
| b. | Ṣanasın reyḥāncıdur gelmiş gülistān arturur*
|
| 2. | a. | Meclise zīnet virür altun piyāle sāḳıyā |
| b. | ʿĀlemüñ güzelligin ẖurşīd·i raẖşān arturur |
| 3. | a. | ʿIşḳ bāzārında ṣōfī cān virür her dilbere |
| b. | Ṣaḳalı aġarmış ammā daẖi oġlan arturur |
| 4. | a. | Bezm içinde çihre·i aġyārdan ḳanum ḳurur |
| b. | Ḳanı sāġar sāḳıyā dirler ki mey ḳan arturur *
|
| 5. | a. | Cān virür görse Revānī şol leb·i rengīnüñe* |
| b. | Ḫusrevā ṣarrāf olan laʿl·i Bedaẖşān arturur* |
| 6. | a. | Ṣatmaġa Yūsuf gibi ḥüsni metāʿın ʿāleme |
| b. | Gelmiş ol meh-pāre şehr içinde dükkān arturur *
|
-82-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dökseler ẖāke meyi ol dem gül·i ḥamrā olur |
| b. | Bir ḳadeḥ içen kimesne bülbül·i gūyā olur
|
| 2. | a. | Mıṣr·ı ḥüsn içinde ẓāhir olsa bir Yūsuf-cemāl * |
| b. | Dil ʿaceb dīvānedür bundan aña şeydā olur*
|
| 3. | a. | Cānum acıtdı lebüñ ṣabr ide ide būseñe |
| b. | Ṣabr ile dirler egerçi kim ḳoruḳ ḥalvā olur |
| 4. | a. | ʿAḳlın aldursa ne var göñlin virüp saña raḳīb |
| b. | Şehr·i kāfir kim güc ile alına yaġma olur |
| 5. | a. | Ne umar göñlüm Revānī genc·i ḥüsn·i yārdan |
| b. | Zülfi gördükce anı biñ başlu ejderhā olur |
-83-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Bahār oldı ne‿ola seyrān idüp şād olsa cānānlar |
| b. | Be-ġāyet şād olur seyrān deminde lā cerem cānlar
|
| 2. | a. | Benek altunlular geymiş çemen bezminde dilberler |
| b. | Ḳızıl güllerle gūyā kim ṭonanmışdur gülistānlar
|
| 3. | a. | Degül bu ġoncalar şevḳuñ eliyle ey gül·i raʿnā |
| b. | Senüñçün yine çāk olmış gülistānda girībānlar
|
| 4. | a. | Çemende bir büt·i sīmīn-beden sāḳīlik eylerken |
| b. | Şarāba tevbe olur mı müselmānlar müselmānlar
|
| 5. | a. | Yüzü ṣuyı durur şiʿrüñ Revānī ehl·i bezmüñ kim |
| b. | Bu naẓm·ı ābdāruñdan bozuldı niçe dīvānlar
|
-84-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Āteş kenārı şimdi gülistān kenārıdur |
| b. | Ẓāhir budur ki ḳış güninüñ lālezārıdur |
| 2. | a. | ʿAyş eyle bendeẖānede gel iç şarāb·ı nāb |
| b. | Ey dōst oda ṣoḥbetinüñ rūzgārıdur |
| 3. | a. | Leşker çeküp gelürse ne var şehsüvār·ı ġam* |
| b. | Bezm ehlinüñ ṣurāḥī çü muḥkem ḥiṣārıdur |
| 4. | a. | El üzre nice ṭutmayayın cāmı zāhidā |
| b. | Ol bir ʿazīzüñ ehl·i dile yādigārıdur |
| 5. | a. | Ol kebk·i ẖoş-ẖırām igen yüksek uçmasun |
| b. | Ṣayyāddur Revāni ol anuñ şikārıdur |
-85-
*
fāʿilatün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nāme·i pīçīdedür ṣan sāʿid·i sīmīn·i yār |
| b. | Kim aña mühr urdı tāze dāġdan ol gül-ʿiẕār
|
| 2. | a. | Dāġ ṣanmañ sāʿidinde görinen cānānenüñ |
| b. | Şāẖ·ı gülde bir ḳızıl güldür kim olmış āşikār
|
| 3. | a. | Yā maḥabbet cāmıdur ṭolu şarāb·ı nāb ile |
| b. | Kim anı ʿāşıḳlara eyler tekellüf ol nigār |
| 4. | a. | Yā meger şol çeşm·i ʿāşıḳdur ki ṭolmış ḳan ile |
| b. | Aġlamaḳdan ḥasret·i cānān ile leyl ü nehār |
| 5. | a. | İñle bülbül-veş Revānī ki‿ol gül·i raʿnā yine |
| b. | Lāle gibi āteş·i ʿışḳ ile olmış dāġdār* |
-86-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Gerçi her lāle-ruẖuñ ṣaçları sünbüller olur |
| b. | Bizüm il dilberinüñ beñleri fülfüller olur |
| 2. | a. | Ġam degül kūyını terk itmese ʿuşşāḳ göñül |
| b. | Çünki bir gülşen içinde niçe bülbüller olur |
| 3. | a. | Giceler ṣubḥa degin ʿayş·ı bahār eyle müdām |
| b. | Ki felek gülşen olup encüm aña güller olur |
| 4. | a. | Ḳo beni sīnemüñ üstinde elifler çekeyin |
| b. | ʿIşḳ sermenziline irmek içün yollar olur |
| 5. | a. | Ḳanlu yaşumla Revānī çemen·i kūyında |
| b. | Tāze güller açılup ẖūb ḳaranfüller olur * |
-87-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Gözlerüm tīre olur ẖaṭṭuña ḳılduḳca naẓar |
| b. | Ḫaṭ ġubār olsa bu rūşendür ider göze żarar
|
| 2. | a. | Ġam durur ʿışḳ yolında baña mūnis eks̲er |
| b. | Şādī hercāyī durur gāh gelür gāh gider* |
| 3. | a. | Gördiler sāġarı kim göñli açuḳ kīsesi pür |
| b. | Rindler üşe gelüp her biri ṭolana çeker |
| 4. | a. | Ḳorḳaram ḳāmetüñüñ ẖalḳa belāsın dimege |
| b. | Şimdi söylenmez olupdur güzelüm ṭoġru ẖaber*
|
| 5. | a. | Lebi aġzumda iken gitmege istedi didüm |
| b. | A begüm ne‿olduñ iversin ṣuya mı düşdi şeker
|
| 6. | a. | Ḫūblar ṣūreti naḳşıyle Revānī bu göñül |
| b. | Döndi şol āyineye kim ola naḳş anda ṣuver |
-88-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Dilberler içre niteki cānān göñüllüdür |
| b. | Güller içinde ġonca·i ẖandān göñüllüdür |
| 2. | a. | Serkeşlenürse leşker·i ḥüsn içre vechi var |
| b. | Dil almada çü zülf·i perīşān göñüllüdür |
| 3. | a. | Cennetde Ṭūbīye daẖi baş egmeye gibi |
| b. | Ḳaddüñ bu gün ki serv·i ẖırāmān göñüllüdür *
|
| 4. | a. | Mescidde ehl·i ṣoḥbeti vāʿiẓ ṭonatmasun |
| b. | Bilmez anı ki ẖaylīce yārān göñüllüdür |
| 5. | a. | Pīr oldı gerçi daẖi güzel sevmesin ḳomaz |
| b. | Miskīn Revāni ne‿eylesün oġlan göñüllüdür |
-89-
*
fāʿilatün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḳanḳı ʿāşıḳ kim senüñ zülfüñe göñlin baġlar |
| b. | Ḳaralar geymiş bulutlar anuñ içün aġlar |
| 2. | a. | Ey şeker-leb dir gören aġyārlar içre seni |
| b. | Hem-dem olmış ṭūṭīye ḥayfā ki şimdi zāġlar
|
| 3. | a. | Gūyiyā bezm·i belāda def durur sīnem benüm |
| b. | Kim aña her yañadan pullar olupdur dāġlar |
| 4. | a. | Dāyimā giryān ṣurāḥī dāyimā ẖandān ḳadeḥ |
| b. | Bu cihāndur kimisi güler kimisi aġlar |
| 5. | a. | Ṭaġlar gibi cefāsın çekdügümçün aġlaram |
| b. | Hey benüm çekdügümi çekmez Revānī ṭaġlar
|
-90-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Gün gibi sāġarı ne‿içün ḳosun elden şāʿir |
| b. | Kim anuñ altun adı vara ola mı baḳır |
| 2. | a. | Yine dil şīşesini seng·i cefā ile ṣıduñ |
| b. | Nice‿olurdı ara yerde gözedilse ẖāṭır |
| 3. | a. | Çünki ʿuşşāḳa cehennem gibidür fürḳat·i yār |
| b. | Bu müselmānlaruñ od itme yerin hey kāfir |
| 4. | a. | Ne‿eyledüñ ġamze·i dil-dūzuña ey şūẖ·ı cihān |
| b. | Ki beni şişlere ṣancar ṭuruban ikide bir |
| 5. | a. | Nice rām olmaya naẓmuña perī-peykerler |
| b. | Sözlerüñ siḥr Revānī ḳalemüñ bir sāḥir |
-91-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Dilrübālar içün ġazel didiler |
| b. | Senüñ içün igen güzel didiler |
| 2. | a. | İtlerüñle görüp maḥalleñde |
| b. | Beni her devlete maḥal didiler |
| 3. | a. | Mey ü maḥbūb ile geçen ʿömre |
| b. | Zāhidā ʿömr·i bī-bedel didiler |
| 4. | a. | Dil cidāl eylemez dehānuñ içün |
| b. | Yoḳ yere olmasun cedel didiler |
| 5. | a. | Ṣōfilerle Revāni eglenmez |
| b. | Ḫūblar ṣoḥbetine gel didiler |
-92-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Yüzüñe āfitābuñ nisbeti var |
| b. | Saña yerden göge dek minneti var |
| 2. | a. | Nigāruñ gitmeden öp zülfin ey dil |
| b. | Ki ʿömr·i nāzenīnüñ sürʿati var* |
| 3. | a. | Ḳaşuñ miḥrābın añmış yine ṣōfī |
| b. | Namāza durduġından niyyeti var |
| 4. | a. | Müneccimdür ruẖuñ devrinde gerdūn |
| b. | Ki‿öñinde ay u günden sāʿati var |
| 5. | a. | Güneş yüzlülere içdi ṭoluyı |
| b. | Revānīnüñ yine germiyyeti var |
-93-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nāzenīnüñ nāzı çoḳ ammā vefāsı az olur |
| b. | A benüm çoḳ sevdügüm bu ne tükenmez nāz olur*
|
| 2. | a. | Bu hevāyī göñlümi bir dilber içün ṣaḳlaram |
| b. | Rind·i şāhidbāz olan eks̲er kebūterbāz olur*
|
| 3. | a. | Uçsa bir Ṭūbā-ẖırāmuñ dil hevāsında ne‿ola |
| b. | Gördügüñ ṭāvūs·ı ḳudsīdür hümā-pervāz olur
|
| 4. | a. | Bildiler mest idügüm ʿışḳuñ şarābından beni |
| b. | Sāḳıyā şol mey diyen kāfir ʿaceb ġammāz olur *
|
| 5. | a. | Devr·i ḥüsnüñde Revānī leblerüñ terk idemez |
| b. | Rūmdur bunda şarāb içmez kimesne az olur*
|
-94-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Her bendenüñ başında saʿādet külāhı var |
| b. | Devlet anuñ ki sencileyin pādişāhı var |
| 2. | a. | Sulṭān·ı ʿışḳdur ne‿ola ʿāşıḳ gedā ise |
| b. | Ki‿üstinde dūd·ı āh ile çetr·i siyāhı var |
| 3. | a. | Geçse zamāne şeyẖi ne‿ola pīr·i mey-fürūş * |
| b. | Meyẖāne gibi çünki anuñ ẖāneḳāhı var |
| 4. | a. | Germ olma hāy u hūyuña igende ṣōfiyā |
| b. | ʿĀşıḳlaruñ da derd ile çoḳ āh u vāhı var |
| 5. | a. | Ne‿eyler Revāni Mekkede ey Kaʿbe·i niyāz |
| b. | Mihrāb ḳaşlaruñ gibi çün secdegāhı var* |
-95-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Baña pīr·i muġānuñ ʿizzeti var |
| b. | O ṣāḥib-devletüñ ẖoş himmeti var |
| 2. | a. | Lebüñ añıldı raḳṣ urdı ḳadeḥler |
| b. | Şebüñ sāḳī ʿaceb germiyyeti var |
| 3. | a. | Müneccimdir felek ḳapuñda şāhum |
| b. | Ki‿öñinde ay u günden sāʿati var |
| 4. | a. | Begüm sen şāha bende‿olmış Revānī |
| b. | Saʿādetlü ḳul ancaḳ devleti var |
-96-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḳanḳı ʿāşıḳ kim müdām ol dilrübā yanındadur |
| b. | Bir gedā·yı ẖoşdur kim pādişā
yanındadur |
| 2. | a. | Cānına derd ü belā ol kim ḳapuñdan ola dūr |
| b. | Başına devlet anuñ kim sen hümā
yanındadur |
| 3. | a. | Dil lebüñ devrinde çünkim zülfüñ idindi maḳām |
| b. | Her marażdan derdi yoḳ dārü'ş-şifā
yanındadur |
| 4. | a. | Ceng içün tātār dirler çeşmüñ ammā Ḥaḳ bilür |
| b. | Türk·i tīr-endāzdur kim oḳ u yā
yanındadur |
| 5. | a. | Bir dem ayrılmaz Revānī yārdan bed-ẖū raḳīb |
| b. | Bu imiş didükleri devlet ḳażā yanındadur |
-97-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Ṣaçuñ ʿāşıḳlara ʿālemde ʿömr·i cāvidānīdür* |
| b. | Lebüñ ʿayş itmege her dem şarāb·ı
erġavānīdür |
| 2. | a. | Şarāb içsem güzellerle beni ʿayb itme ey zāhid |
| b. | Bahār eyyāmı gül vaḳti yigitlik ʿunfuvānıdur*
|
| 3. | a. | Ne dirlik baña hey ʿömrüm ki hecrüñde ġıdādur ġam |
| b. | Cihānda ölmeyecekce hemān bir zindegānīdür*
|
| 4. | a. | Geyüp bir āsumānī cāme ẖalḳı öldürür ol meh |
| b. | Ne çāre hey müselmānlar belā·yı
āsumānīdür |
| 5. | a. | Maḥalleñde güzeller çoḳ Revānī ġam yime hergiz |
| b. | Şikār eksük degül zīrā ki şāhīn
āşiyānıdur |
-98-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Gözyaşın dil o laʿl·i nāba virür |
| b. | Rind olan aḳçasın şarāba virür |
| 2. | a. | Serv·i nāzum gözüm yaşı āẖır |
| b. | Ḳorḳarın ʿālemi ẖarāba virür |
| 3. | a. | Cebhesi şermsār ider māhı |
| b. | Ruẖları nūrı āfitāba virür* |
| 4. | a. | Aġzına sög varaḳ varaḳ ẖᾱce |
| b. | Şol ki bir cāmı biñ kitāba virür |
| 5. | a. | Her ne girse Revāninüñ eline |
| b. | Ya şarāba yaẖod kebāba virür |
-99-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Būse nuḳliyle lebüñüñ çün şarāb·ı nābı var |
| b. | Ṣoḥbetüñ çaḳ vaḳtidür gel cümle ʿayş esbābı var*
|
| 2. | a. | Bir hilāl-ebrūyı gördüm ẖaṭṭı gelmiş tāzece |
| b. | Mescidi yıḳılmış ammā bir güzel mihrābı
var |
| 3. | a. | Nice secde ḳılmasun ʿāşıḳ cemālüñ göricek |
| b. | Kaʿbedür yüzüñ ki beñlerden anuñ iʿrābı
var |
| 4. | a. | Gice ol Yūsuf-cemāli ẖᾱbda gördüm dimiş |
| b. | Var ise çeşminde ṣōfīnüñ ẖayāl·i ẖᾱbı var*
|
| 5. | a. | Olımazsın ʿışḳ yolında Revānī gibi sen |
| b. | Bu ṭarīḳuñ dürlü dürlü ṣōfiyā ādābı var |
-100-
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dāyimā meylüm benüm ol ḳāmet·i bālāyadur |
| b. | Ḳadrüm alçaḳdur egerçi himmetüm aʿlāyadur |
| 2. | a. | Ey ṣanem zülfüñ nice meyl itmesün laʿlüñe kim |
| b. | Nisbeti ehl·i ṣalībüñ Ḥażret·i ʿĪsāyadur |
| 3. | a. | Gerdiş·i gerdūn ile başından eksilmez zevāl |
| b. | Her kimüñ kim meyli dāyim gün gibi
dünyāyadur |
| 4. | a. | Ayaġuña yüzini süren saʿādet ehlidür |
| b. | Āsitānuñ ʿizz ü devlet manṣıbına pāyedür |
| 5. | a. | Çeşm ü ebrūsı durur alan Revānī göñlini |
| b. | Ḳaş u göz ḥüsn ehline ġāyet eyü sermāyedür*
|
-101-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Nice oruç tutar gül yüzlü dilber |
| b. | Ki dāyim vardur aġzı içre şekker* |
| 2. | a. | Oruç bir aydur raḥmet göginde |
| b. | Sebeb budur ṭutulduġına eks̲er |
| 3. | a. | Oruç irişeli görinmez oldı |
| b. | Meger kim ʿīde ḳarşu gitdi sāġar |
| 4. | a. | Cemāl·i ʿīde ʿālem ẖalḳı müştāḳ |
| b. | Ṣafā·yı ṣavm ile dilber münevver* |
| 5. | a. | Ḳıyāmetdür güzeller ʿīd cennet |
| b. | Şarāb olmış Revānī anda Kevs̲er |
-102-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Hilāl ebrūları ṣanmañ ki yāruñ şīveye başlar |
| b. | Biri birisine ḳarşu çeker yayın kemānkeşler*
|
| 2. | a. | Gice sehv ile meclisde ḳamer yüzüñe öykünmiş |
| b. | Anuñçün şemʿün ey dilber yaġar aġzından āteşler*
|
| 3. | a. | Peleng·i çarẖ ṣayduñdur şarāb iç cürʿa ṣaç bezme |
| b. | Bu gün ẖumẖāne ṣadrında döşe naṭʿ·ı
münaḳḳaşlar |
| 4. | a. | Cemālüñ mescidi içre ne ṭururlar bu kāfirler* |
| b. | Ḳaşuñ miḥrābı altında nedür ol iki serẖoşlar*
|
| 5. | a. | Cemāl·i yārı ʿuşşāḳa ḳomaz seyr itmege bir dem |
| b. | Cihānda ḳutlu gün görmez Revānī uñmaduḳ başlar*
|
*-103-
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ṣanmañ ki sāḳi ṭutduġı cām·ı şarābdur |
| b. | Bir yerde beş hilāl ile bir āfitābdur |
| 2. | a. | Ḳadd ü dehānı ṣıfr u elifdür ki ḥüsninüñ |
| b. | Birini on eyledi ol da ḥisābdur |
| 3. | a. | ʿAyş·ı müdām eyleyelüm gel ki bezmümüz |
| b. | Çeng ü çeġāne ile şarāb u kebābdur |
| 4. | a. | Ol şūẖ·ı bī-vefānuñ işi güci ʿāşıḳa |
| b. | Geh nāz u gāh şīve durur geh ʿitābdur |
| 5. | a. | Yazınsa ḥikmet ehli ʿaceb mi kelāmuñı |
| b. | Her bir sözüñ Revāni senüñ bir kitābdur |
-104-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Yüzüñe ne‿ola ger dirlerse güldür |
| b. | Saña kim dir ki gül gibi yüzüñ dür |
| 2. | a. | Ḳaçan nāz eyleyüp dişler lebin yār |
| b. | Dizilür rişte·i al üstine dür |
| 3. | a. | Tehī ṣanmañ görüp ʿuşşāḳ bezmin |
| b. | Göñüller ṭolu ʿışḳ ile ḳadeḥ pür |
| 4. | a. | Didüm dil ẖasteñ olmış gözin açmaz |
| b. | Gülüp dilber didi ol daẖi uyur* |
| 5. | a. | Semend·i ṭabʿuña ayaḳdaş olmaz |
| b. | Revānī çünki meydān yügrügüñdür |
| 6. | a. | ʿAceb bekrī degül mi cām·ı bāde |
| b. | Ṣafāsından şarāb ile yüzin yur |
| 7. | a. | Senüñ biñ biñ cefāña ṣabr ider dil |
| b. | Anuñ bir kerre bārī ẖāṭırın ṣor |
-105-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şol şehsüvār·ı nāz ki raʿnā sipāhīdür |
| b. | Bilsek anı ne memleketüñ pādişāhıdur |
| 2. | a. | Nār·ı ruẖında ẓāhir olan ẖaṭ degül durur |
| b. | Kim bile ḳanḳı ʿāşıḳınuñ dūd·ı
āhıdur |
| 3. | a. | Ṣōfīye zühd içün ne‿ola virilse ṣavmaʿa |
| b. | Meyẖāne rind·i bādekeşüñ ẖāneḳāhıdur |
| 4. | a. | Dünyā evine ʿārif olan püşt·i pā urur |
| b. | Kim sāḳ·ı ʿarş dāyim anuñ tekyegāhıdur |
| 5. | a. | Ol şāha boynı baġlu ḳul iden Revāniyi |
| b. | Şol gerden·i beyāżıle zülf·i siyāhıdur |
-106-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şol bī-nevā ki bir güzelüñ mübtelāsıdur |
| b. | ʿAyb itme zāhidā anı göñül belāsıdur |
| 2. | a. | Yüksek ṭutarsa yār gibi kendüyi güneş |
| b. | Ṭaʿn itmeñüz aña ki güzellik hevāsıdur |
| 3. | a. | Fikr itme sīnesin ki yürek oynamasıdur |
| b. | Ḫaṭṭ·ı lebini añma ṣaḳın cān taṣasıdur |
| 4. | a. | Ol kebk·i ẖoş-ẖırāmı ne var ṣayd itmege |
| b. | Göñlüm ḳuşıyle sīne ki şāhīn
yuvasıdur |
| 5. | a. | Cānā Revāni ölse lebüñçün ʿaceb degül |
| b. | Zīrā sipāhīnüñ yidügi ḳan bahāsıdur |
-107-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Dil ü cānuñ ḳapuñda ġulġulı var |
| b. | Bu gülzāruñ bir iki bülbüli var |
| 2. | a. | Yaşum cūş itse ol ider ẖurūşı |
| b. | Meger deryānuñ anuñla dili var |
| 3. | a. | Gedā·yı ẖᾱn·ı ḥüsnüñdür felek kim |
| b. | Yanında māh·ı nevden keçküli var |
| 4. | a. | Ruẖ·ı Gülgūna ḳoş Şebdīz·i zülfi |
| b. | Çü göñlüm gibi anuñ ögdüli var |
| 5. | a. | Ne ẖoş reyḥāncıdur zülfi Revānī |
| b. | Ki anuñ deste deste sünbüli var |
-108-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Çevgān·ı zülfi yāra göñül mübtelālanur |
| b. | Bir ṭop gibi öñine düşmiş yuvalanur |
| 2. | a. | Ṣanmañ bizi ki şimdi bilişdük nigār ile |
| b. | Dil çaḳ ezelden anuñ ile āşinālanur |
| 3. | a. | Ol pādişāh·ı ḥüsne varup ḳul olalı dil |
| b. | Ben bendesine gelmiş efendim aġalanur |
| 4. | a. | Ol ḳaşı yayı görse göñül unıdur beni |
| b. | Ol uñmayası varduġı yerde oyalanur |
| 5. | a. | Yāruñ Revāni dāmenine el uralı ẖār |
| b. | Gülşende ġonca gibi yüregüm paralanur |
-109-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şol mübtelā ki çeşmi siyāhından ayrudur |
| b. | Nergis gibi ṣararsa ʿaceb mi ki ṣayrudur |
| 2. | a. | İki ḥarāmidür güzelüm yol baṣar gözüñ |
| b. | Diller metāʿın almada ġamzeñ bir uġrudur |
| 3. | a. | Bu yazılu cerīde·i ḥüsn içre ẖaṭ degül |
| b. | ʿĀşıḳlaruñ başında hemān ḳara yazudur |
| 4. | a. | Āzādeler içinde irer ḳadr·i ʿālīye |
| b. | Serv·i sehī gibi şu ki yolında ṭoġrudur |
| 5. | a. | Çoḳ teşne-dillere meded ider bu şiʿr·i ter |
| b. | Bu naẓm·ı ābdār hemān bir içim ṣudur |
| 6. | a. | Pīr oldı gerçi daẖi güzel sevmesin ḳomaz |
| b. | Miskīn Revāni ne‿eylesün oġlan göñüllüdür |
-110-
*
mefāʿilün feʿilātün mefāʿīlün feʿilün
| 1. | a. | Çemen ki şimdi gül ü bülbülüñ yataġıdur |
| b. | Tamām ʿişretüñ eyyāmı ʿayş çaġıdur |
| 2. | a. | ʿAceb mi ben gice gündüz duʿāsın eylersem |
| b. | Saʿādetüm güneşi devletüm çerāġıdur |
| 3. | a. | Nigār ẖaṭṭını ṣaḳlar müdām zülfi ile |
| b. | Kimesne anı göremez ılan ayaġıdur |
| 4. | a. | Göñül vilāyetini ḳorḳaram ẖarāb eyler* |
| b. | Bizümle ol gözi kāfir bu gün ki yaġıdur* |
| 5. | a. | Revāni buldı yine bir kemān-ebrūyı |
| b. | Sipāhīnüñ işi dāyim sefer yaraġıdur |
-111-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḥüsn bāġın her nefes ġonca-dehenler tāzeler |
| b. | Gülşen·i cennet gibi anda bulınur tāzeler* |
| 2. | a. | Şerbetin añma ṭabībüñ baña mey ṣun sāḳıyā |
| b. | Kim anuñ bir ḳaṭrası niçe cigerler tāzeler* |
| 3. | a. | Didüm ey dilber giderme ʿārıżuñdan zülfüñi |
| b. | Didi gül mecmūʿasında yoḳ durur
şīrāzeler |
| 4. | a. | Ṣīt·i naẓmum sen mehüñ vaṣfıyle çıḳdı göklere |
| b. | Günbed·i eflāki ṭoldurdı bu gün āvāzeler |
| 5. | a. | Şöyle vaṣf itdüm Revānī aġzı ile ḳaşını |
| b. | Umaram kim her yüzük ḳaşına anı ḳazalar*
|
-112-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḫūb-rūlar içre ey dil māh kim şehrī geçer |
| b. | Ṣora varsañ ol güneş yüzlüyle hemşehrī geçer*
|
| 2. | a. | Baḥr urup mevc ursa ʿāşıḳ gözyaşından aġlamaz |
| b. | ʿIşḳ deryāsı içinde gördügüñ baḥrī geçer |
| 3. | a. | Yār·ı sengīn-dil raḳībüñ ḳaçsa ṭaʿnından ne‿ola |
| b. | Bir ʿaceb efʿīdür ol ṭaşa daẖi zehri geçer |
| 4. | a. | Kirpügi ucına aṣmaz ḳaṭra deñlü gözlerüm |
| b. | Bursanuñ ey dil Pıñarbaşı ki bir nehrī geçer*
|
| 5. | a. | Ṣaḳın incinme Revānī gerdiş·i gerdūna kim |
| b. | Ṣabr ẖoşdur bu cihānuñ luṭfı vü ḳahrı geçer*
|
-113-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Lebüñ içün baña neler dirler |
| b. | Bal ṭutan barmaġın yalar dirler |
| 2. | a. | Yüzüñ aḳ alnuñ açuḳ olduġıçün |
| b. | Ehl·i diller saña ḳamer dirler |
| 3. | a. | Ḫaṭṭuña ben benefşedür diyeli |
| b. | Yeñile çıḳdı bu ẖaber dirler |
| 4. | a. | Derd·i ʿışḳ ile ẖūb imiş ölmek |
| b. | Yār ile ẖoş olur sefer dirler* |
| 5. | a. | Nāme·i şiʿrine Revānīnüñ |
| b. | Lebi vaṣfıyle ney-şeker dirler |
-114-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün_
| 1. | a. | Oldı işigüñ ḳadr ile eflāke berāber |
| b. | Dutduġı içün kendüzini ẖāke berāber |
| 2. | a. | Şol ḥoḳḳa·i laʿlüñde ʿaceb ne‿eyler ola zülf |
| b. | Kim gördi ki mārı ola tiryāke berāber |
| 3. | a. | Zülfüñ gibi bir zülf güzellerde olur mı |
| b. | Ḥāşā ki benefşe ola ẖāşāke berāber |
| 4. | a. | Bir māh-liḳānuñ yine sergeştesi olmış |
| b. | Gördüm felegi bu dil·i ġamnāke berāber |
| 5. | a. | Aḥsent güzel bilmede ṭabʿuña Revānī |
| b. | Bir nesne olur mı ʿaceb idrāke berāber |
-115-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Cibrīl·i cān ki Sidre boyın müntehā bilür |
| b. | Cennet gibi işigin anuñ pür-ṣafā bilür |
| 2. | a. | Ḳaşı nişāncı olalı dīvān·ı ḥüsnde |
| b. | Mülk·i cemāle kendüyi ol pādişā bilür* |
| 3. | a. | Zencīre çekse zülf·i dü-tāsı ʿaceb degül |
| b. | Dīvāne oldı göz göre dil kim duta bilür |
| 4. | a. | Aġzı ile belin göremez çeşm·i ẖurde-bīn |
| b. | ʿĀşıḳ nice öper anı nice ḳuca bilür |
| 5. | a. | Sen sīm-ten nigār ile olalı āşinā |
| b. | Dirler Revāni miskīn içün kīmyā bilür |
-116-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ehl·i fażl olana ey çarẖ cefālar niçe bir |
| b. | Cāhile ʿizzet ile mihr ü vefālar niçe bir |
| 2. | a. | Odamuz öñine bir gün bizüm uġramayalar |
| b. | Şehr için seyr ideler māh-liḳālar niçe bir |
| 3. | a. | Altun üsküflü gümiş tügmelü dilberler ile |
| b. | Bize gerçekleneler begler aġalar niçe bir |
| 4. | a. | Ey ḳadeḥ öpüşesin ikide bir sāḳi ile |
| b. | Ḳarşumuzda süresin ẕevḳ u ṣafālar niçe bir |
| 5. | a. | Serv-ḳadler anıcaḳ āh idersin her dem |
| b. | Saña ʿālemde Revānī bu hevālar niçe bir |
-117-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Destüñde kimüñ kim güzelüm sīm ü zeri var |
| b. | Tīġüñ gibi egriyse de yanuñda yeri var |
| 2. | a. | Maḥbūb yalıñ yüzlü güzeldür ḳılıcuñ kim |
| b. | Bilinde yine ẖıdmet içün zer kemeri var |
| 3. | a. | Geymiş benek altunlu siyeh cāmeyi tīġüñ |
| b. | Öldürmek içün ẖalḳı ʿaceb şīveleri var |
| 4. | a. | Tīġüñ ne‿ola keskinlük ile ad çıḳarsa |
| b. | Meydān·ı ṣalābetde anuñ çoḳ hüneri var |
| 5. | a. | Kimdür ḳılıcuñ ura Revānī gibi şāhum |
| b. | Āsān mı ṣanursın anı meydānuñ eri var |
-118-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Yüzi cennet lebi Kevs̲er nigārum serv-ḳāmetdür |
| b. | Güzeller arasında ol ḳıyāmetdür
ḳıyāmetdür |
| 2. | a. | Kitāb·ı ʿışḳı ey ẖᾱce çıḳarmaḳ ẖaylī müşkildür |
| b. | Hidāye oḳumaġ ile bilinmez bu hidāyetdür |
| 3. | a. | Mey ü maḥbūbdan dāyim beni menʿ itme bi'llāhi |
| b. | Şarāb içmek güzel sevmek behey ṣōfī ẓarāfetdür*
|
| 4. | a. | Yıḳıldı ẓulm ile göñlüm baña ṣun cām·ı ʿadli kim |
| b. | Ġaraż beglikden ey sāḳī cihān içre
ʿadāletdür |
| 5. | a. | Ne‿ola nāzüklenüp dilber lebinden būse virmezse |
| b. | Revānī nāzük olanuñ işi dāyim nezāketdür*
|
-119-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Her ne maḳṣūd göñül var ise hep ḥāṣıl olur |
| b. | Gel e meyẖāne yi gör kim nice ẖoş menzil
olur |
| 2. | a. | Göñlümi ṣanma mey·i nāb iledür dāyim mest |
| b. | Sāḳıyā laʿlüñi yād itmek ile ḳanzil olur |
| 3. | a. | Yüri ʿāşıḳ ḳoma sen pīr·i muġān işigini |
| b. | Kişi kim ehl·i kemāle irişe kāmil olur |
| 4. | a. | Ben ṭururken sögesin şol leb ile aġyāra |
| b. | Ey benüm rūḥ·ı revānum buña kim ḳāyil
olur |
| 5. | a. | Gördügi gibi Revānī ne‿ola ḳul olsa saña |
| b. | Şāʿirüñ göñli efendi güzele māyil olur |
-120-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Göñül şād ol ki ʿīd irdi ṣafā vü ẕevḳ çaġıdur |
| b. | Ele cām aldı māh·ı nev yine ṣoḥbet
yaraġıdur |
| 2. | a. | Ne ʿālī-menzilet ẖurşīd-rütbet şāh olur bu ʿīd |
| b. | Ki gerdūn sāyebānıdur hilāl anuñ
otaġıdur |
| 3. | a. | Hilāl ile S̲üreyyā kim felek bāġını zeyn itmiş |
| b. | Egilmiş aḳ güllerle ṣanasın gül budaġıdur |
| 4. | a. | Gice gündüz güzellerle nice ʿayş itmeye gerdūn |
| b. | Meh·i nev sāġar·ı sīmīn güneş altun ḳabaġıdur*
|
| 5. | a. | Revānī ẖoş sipāhīdür bu gün meydān·ı ʿişretde |
| b. | Ki dāyim içdügi aşḳar gözi yā at ḳulaġıdur |
-121-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Niçe bir ṣaḳlayalum ġayret ü ʿārı niçe bir* |
| b. | Niçe bir bekleyelüm ḳurı vaḳārı niçe bir |
| 2. | a. | Varalum ḥalḳa·i ẕikre ele tesbīḥ alalum |
| b. | Niçe bir oẖşayalum kākül·i yārı niçe bir |
| 3. | a. | Ġonca-veş tāc urınup gül gibi ẖırḳa geyelüm |
| b. | Niçe bir ẕikr idelüm lāle-ʿiẕārı niçe bir* |
| 4. | a. | Leb·i cānānı ḳoyup añmayalum ince belin |
| b. | Niçe bir fikr idelüm būs u kinārı niçe bir |
| 5. | a. | Hüner oldur ki Revānī bulavuz naḳḳāşı |
| b. | Niçe bir medḥ idelüm naḳş·ı nigārı niçe bir*
|
-122-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Būsenüñ adını anmaḳ dilbere ibrāmdur |
| b. | Ġabġaba el ṣunma evvel ẖaylīce iḳdāmdur* |
| 2. | a. | Gel ki ʿişret mevsimidür irdi çün tāze bahār |
| b. | Ṣoḥbetüñ çaḳ vaḳtidür ġāyet güzel eyyāmdur |
| 3. | a. | Nāzük ol ey dil şükūfe gibi sāġar al ele |
| b. | Bezme çün çeşm·i çerez ol gözleri bādāmdur |
| 4. | a. | Vuṣlatuñda şevḳ dāġın sīneden menʿ eyleme |
| b. | Dōstum ehl·i ṣafāya ol dügün bayramdur* |
| 5. | a. | Ṣoḥbet·i ẖāṣa Revānī maḥrem olmaz mı didüm |
| b. | Didi andan ḳaçmazuz ammā igen bed-nāmdur |
-123-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Gitmege ʿazm itse meclisde ṭurup cānāneler |
| b. | Aġlaşurlar her ṭarafdan ʿāşıḳ·ı
dīvāneler |
| 2. | a. | Bāġ·ı ʿālemde açıldı ṣanuram nesrīnler |
| b. | Geyse līmōnī ḳabālar her ḳaçan cānāneler |
| 3. | a. | Gice encümler görenler māh·ı çarẖ üzre didi |
| b. | Şemʿüñ eṭrāfına cemʿ olmış yine
pervāneler |
| 4. | a. | Gül budaġında ḳızıl güller açıldı ṣanuram |
| b. | Sāḳi·i meh-rūlar alduḳca ele peymāneler |
| 5. | a. | Gözlerüñ ḳılsun Revānīnüñ dil ü cānın maḳām |
| b. | Kim ḥarāmīler yataġıdur dil·i vīrāneler |
-124-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Alupdur altına ayı gözi siḥr ile sāḥirdür |
| b. | Ayaġın muṣḥaf üstine uzatmış zülfi
kāfirdür |
| 2. | a. | Ḫaṭ·ı sebzüñ ẖayālidür göñülde gözde ey dilber |
| b. | Ḫıżırdur gūyiyā ol kim ḳuruda yaşda
ḥāżırdur |
| 3. | a. | Gözüñe nergis·i şehlā ne var sehv ile öykünse |
| b. | Çemen şehrinde ey dilber gözi baġlu müsāfirdür*
|
| 4. | a. | Benefşe būy·ı zülfüñle cihānı müşk-bār itdi |
| b. | Meger kim Çīn ü Māçīnden gelür bir hindī
tācirdür |
| 5. | a. | Nice meyl itmesün ʿāşıḳ güzeller tāze eşʿāra |
| b. | Revānī māh-rūlar vaṣfını itmekde
māhirdür |
-125-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Cennet·i aʿlāyı göñlüm rūy·ı dildārın ṣanur |
| b. | Nāme·i aʿmālümi zülf·i siyehkārın ṣanur |
| 2. | a. | Kūy·ı yārı dūd·ı āhumla siyeh-pūş eyledüm |
| b. | Tañrı ḥaḳḳıyçün görenler Kaʿbe dīvārın
ṣanur |
| 3. | a. | Vaʿde·i ferdā·yı yār ile göñül ẖurrem durur |
| b. | Vaʿde·i ferdā ḳıyāmetdür anı yarın ṣanur |
| 4. | a. | Şol sipāhī dilberi ki‿ekmedügi yerden biçer |
| b. | Bu maḥabbet sebzezārın kendü tīmārın
ṣanur |
| 5. | a. | Ġoncanuñ mecmūʿasın açmaz idi bād·ı ṣabā |
| b. | Bu Revānīnüñ yazılmış anda eşʿārın
ṣanur |
-126-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nevbahār·ı ḥüsnüñüñ cānā ʿaceb seyrānı var |
| b. | Her ṭarafdan tāze açılmış gül·i ẖandānı
var |
| 2. | a. | Ḥasretinden niçeler cān virdiler bir būsenüñ |
| b. | Būse adın añmaġa bi'llāhi kimüñ cānı
var |
| 3. | a. | Nice feryād itmeyem ḥadden aşurduñ cevrüñi |
| b. | Ā benüm çoḳ sevdügüm her nesnenüñ oranı
var |
| 4. | a. | Her melek ṣūretlünüñ yanında vardur bir raḳīb |
| b. | Ey göñül her ādemüñ dirler ki bir şeyṭānı
var |
| 5. | a. | Pādişāhum devletüñde mülk·i naẓmuñ şāhıdur |
| b. | Bu Revānī bendeñüñ gördüm bu gün dīvānı
var |
-127-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṣubḥ-dem ey dil güzeller kūy·ı cānāndan çıḳar |
| b. | ʿĀdet oldur her seḥer güller gülistāndan çıḳar*
|
| 2. | a. | Āfet·i ḥüsn ey ṣanem zülfüñ yeterken ʿāşıḳa |
| b. | Bilmezüz ẖaṭṭ·ı leb·i cān-perverüñ ḳandan çıḳar*
|
| 3. | a. | Ṣoyunup pīrāheninden çıḳsa ol yār·ı ʿazīz |
| b. | Yūsuf·ı Mıṣrī durur gūyā ki zındāndan
çıḳar |
| 4. | a. | Yārı aġyāruñ söziyle nice terk eyleyeyin* |
| b. | Kişi kim şeyṭāna uysa dīnden īmāndan
çıḳar |
| 5. | a. | Her ḳaçan çıḳsa Revānī yār devletẖāneden |
| b. | Pādişāh·ı heft kişver ṣanki eyvāndan
çıḳar |
-128-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Göñül sen kūy·ı dilberde bunı ṣanma gedālıḳdur |
| b. | Ḥaḳīḳat salṭanat budur bu özge pādişālıḳdur*
|
| 2. | a. | ʿAceb mi ḥüsn ü ẖulḳ ile göñüller alsa cānāne |
| b. | Bu rūşendür ki ʿālemde güzellik
dilrübālıḳdur |
| 3. | a. | Güneş yüzlüleri sevmek hemān odlara yanmaḳdur |
| b. | Güzel kim ola hercāyī işi hep bī-
vefālıḳdur |
| 4. | a. | Benüm bu uñmaduḳ āvāre göñlüm hīç uṣlanmaz |
| b. | Şarāb içmek güzel sevmekdür işi bī-
nevālıḳdur |
| 5. | a. | Ne‿idersin manṣıb u cāhı nöker olduñ çün ol şāha |
| b. | Revānī ġāfil olma kim bu bir başḳa
aġalıḳdur |
-129-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḳāmeti dikmesidür naẖl·i dilārā·yı Mıṣır |
| b. | Lebi perverdesidür şimdi mürebbā·yı
Mıṣır |
| 2. | a. | Devr·i ḥüsnüñde göñül kūyuña ʿazm itdi yine |
| b. | Döndi şol ẖᾱceye kim eyleye sevdā·yı
Mıṣır |
| 3. | a. | Ne‿ola kūyıñda gözüm yaşını seyr eyler iseñ |
| b. | Nīl ile ẖūb olur çünki temāşā·yı
Mıṣır |
| 4. | a. | Dil bilür bir lebi şekker güzelüñ ʿāşıḳıyuz |
| b. | Egleyimez dili ṭūṭī·i şeker-ẖā·yı Mıṣır*
|
| 5. | a. | Varsa bu şiʿr·i Revānī ne‿ola Rūm illerine |
| b. | Armaġān olur imiş her yere ẖurmā·yı Mıṣır*
|
-130-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Kūyuñ içre gözlerüm yaşı ne ẖoş yeksān aḳar* |
| b. | Bu ne gülşendür kim anda iki şādırvān
aḳar |
| 2. | a. | İşi altundur ḳadeḥ gibi ḳamu bezm ehlinüñ |
| b. | Çün ṣurāḥī çeşmesinden laʿl ile mercān
aḳar |
| 3. | a. | Ehl·i diller cān atar pīr·i muġān işigine |
| b. | Bir er ocaġı durur kim her yaña ḳurbān aḳar |
| 4. | a. | Nice göñül virmesün her kişi sen cānāneye |
| b. | Zülfüñe diller çekilür leblerüñe cān aḳar |
| 5. | a. | Cān baġışlar ẕikr·i laʿlüñle Revānī sözleri |
| b. | Ḫāmesinüñ lūlesinden Çeşme·i Ḥayvān
aḳar |
-131-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ol gözi āhū güzel kim müşkī kemẖālar geyer |
| b. | Sāde-rūlar içre bir begdür ki ḳaralar geyer |
| 2. | a. | Yaḳası açılmaduḳ sözler igen çoḳ söylenür |
| b. | Gül gibi dilber ḳaçan gülgūnī kemẖālar
geyer |
| 3. | a. | Ḳorḳarın āteş-perest ola ḳamu ẖalḳ·ı cihān* |
| b. | Her ne gün begzādemüz altunlu çatmalar geyer*
|
| 4. | a. | Bülbülüñ dervīş-veş egninde bir eski nemed |
| b. | Ḫᾱce·i gül gülsitān içinde dībālar geyer |
| 5. | a. | Geydi çün ʿışḳuñ pelāsın bu Revānī ne‿eylesün |
| b. | Şol libās·ı fāẖıri kim begler aġalar geyer |
-132-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Dil ü cānı ġam·ı cānāne gelüp şād eyler |
| b. | Ḫᾱce münʿim olıcaḳ ḳulların āzād eyler |
| 2. | a. | Kūy·ı ʿışḳı nice medḥ eylemesün ʿāşıḳlar |
| b. | Kendü şehrini göñül her kişi Baġdād eyler |
| 3. | a. | Ne ṣuç eylerse göñül yār bilürmiş benden |
| b. | Ne günāh olsa arada baña isnād eyler |
| 4. | a. | Tīşe·i māh·ı nevi destüme her gāh ṣunup |
| b. | Bīsütūn·ı felege ġam beni Ferhād eyler |
| 5. | a. | Bilmezem yine Revānī ne muʿammā söyler |
| b. | Dāl·i zülfüñle elif ḳāmetüñi ad eyler |
-133-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Yanınca kimüñ sencileyin bir ṣanemi var* |
| b. | Kāfirdür eger ẕerrece göñlinde ġamı var |
| 2. | a. | Ayaġı tozı gözleredür küḥl·i cevāhir |
| b. | Ol serv·i revānuñ ne mübārek ḳademi var |
| 3. | a. | Aldanma ḳad ü zülf ü dehānına nigāruñ |
| b. | Zīrā ki güzel sevmegüñ ey dil elemi var |
| 4. | a. | Ol dilbere dirlerse ne‿ola ẖusrev·i ẖūbān |
| b. | Çün ḳāmet ü zülfi gibi tūġ u ʿalemi var* |
| 5. | a. | Bir tāze güzel sevdi cihān içre Revānī |
| b. | Kim servi boyı lāle ruẖı ġonca femi var |
-134-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Cümle siḥri ʿālemüñ sen gözleri sāḥirdedür |
| b. | Fitne vü āşūb·ı dīn ol ġamze·i
kāfirdedür |
| 2. | a. | Ḳalmamış mihr ü vefādan hīç göñlinde es̲er |
| b. | Ġālibā cevr ü cefālar ẖāṭır·ı ʿāṭırdadur |
| 3. | a. | Kimseler vāḳıf degül cānā dehānuñ sırrına |
| b. | Ḳorḳarın ṣormaġa ḥikmet var ise ol sırdadur |
| 4. | a. | Ehl·i fażl olmaḳ dilerseñ sözlerüm gūş eyle kim |
| b. | Hep belāġat hep feṣāḥat dōstum şāʿirdedür |
| 5. | a. | Yazamaz ġamdan Revānī defter ü dīvānına |
| b. | Şol ġazeller kim begüm mecmūʿa·i
ẖāṭırdadur |
-135-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Meyli bu göñlümüñ çün o ḳaşı kemānadur |
| b. | Bildüm ki miḥnet oḳına dāyim nişānedür* |
| 2. | a. | Ebrūları ẖayāli ile dil güzellerüñ |
| b. | Gūyā kemān ile ṭolu taʿlīmẖānedür |
| 3. | a. | Dişler lebümi būse alurken diyü ḥabīb |
| b. | Virmez ṭudaġın aġzuma şīrīn bahānedür |
| 4. | a. | Gerçi zamāne ẖūbları bendedür saña |
| b. | İgen ṭayanma ḥüsnüñe şāhum zamānedür |
| 5. | a. | Dāyim Revāni laʿline māyil durur göñül |
| b. | Rindüñ hemīşe meyli mey·i erġavānadur |
-136-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḫūblar būselerin gerçi revān eylediler |
| b. | Yine bir būseye biñ minnet·i cān
eylediler |
| 2. | a. | Dil metāʿın degerin degmeze biz ẖod ṣatduḳ |
| b. | Aldılar anı güzeller ne ziyān eylediler |
| 3. | a. | Şöyle ʿahd itmiş idük daẖi güzel sevmeyevüz |
| b. | Nāzenīnler ne içün bizi yalan eylediler |
| 4. | a. | Sīne ṣandūḳasına atmaġ içün dilberler |
| b. | Ḳaddümi cevr oḳına yine kemān eylediler |
| 5. | a. | Senüñ aduña Revānī ne ġazel kim yazdı |
| b. | İsm·i aʿẓam gibi hep vird·i zebān eylediler |
-137-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Devr·i ruẖında māha görüñ siz ne bend olur |
| b. | Çün āfitāb burcına zülfi kemend olur |
| 2. | a. | Pīşe idindi ʿışḳı göñül ṭıfl iken daẖi |
| b. | Ol uñmayası göresiz āẖır levend olur |
| 3. | a. | Ḳucaġa ṭolu dilbere māyil durur göñül |
| b. | Dervīş olan kimesne begüm zelle-bend olur |
| 4. | a. | Zāhid ki bine nefs atına menzil alımaz |
| b. | Boynındaġı ridāsı aña pāy-bend olur* |
| 5. | a. | Cān naḳdini Revānī virür naḳd·i ʿışḳa dil |
| b. | Varını yoḳ dimez nice ẖoş derdmend olur |
-138-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | ʿArż itdi yine ṭalʿat·i zībāyı güzeller |
| b. | Ḫoş vech ile zeyn eyledi dünyāyı güzeller |
| 2. | a. | Ḫūrşīd·i cihāntāb gibi ʿālemi yaḳdı |
| b. | Nārencī ḳabā ile bu hercāyī güzeller |
| 3. | a. | Dimez ẖaṭ u ẖāl eyledügi işleri gizler |
| b. | Aṣılmalu‿ider zülf·i semen-sāyı güzeller* |
| 4. | a. | Şāhid getürüñ dimeye ḥükm eyleye ḳāḍī |
| b. | ʿĀşıḳlar ile ger ide daʿvāyı güzeller* |
| 5. | a. | Rā ḳaşlarınuñ ʿāşıḳıyın dime Revānī |
| b. | Senden daẖi yegce bilür orayı güzeller |
-139-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ẓāhirā tebẖāle şimdi laʿl·i cānānumdadur |
| b. | Bir girihdür ol benüm bu rişte·i cānumdadur |
| 2. | a. | Üstine yapraḳ gibi her laḥẓa ditrersem ne‿ola |
| b. | Lerze çünkim ol boyı serv·i
ẖırāmānumdadur |
| 3. | a. | Āteş·i tebden ṣararmışdur gül·i nesrīn gibi |
| b. | Ey ṣabā şol al güller ki‿ol gülistānumdadur |
| 4. | a. | Al kāġıd üzre gūyā mühre·i sīmīndür |
| b. | Şol ʿaraḳ kim ol ruẖı gül-berg·i
ẖandānumdadur |
| 5. | a. | Ben ne cān ile Revānī eyleyem bir dem ḥużūr |
| b. | Şol ḥarāret kim benüm ol cism·i
cānānumdadur |
-140*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Bahār·ı ḥüsnüñ ile tāze Gülzār |
| b. | Cemālüñ şevḳı ile bāġ u gül zār* |
| 2. | a. | Ḫayāli çeşmüñüñ gitmez gözümden |
| b. | Ṣanasın merdüm·i çeşmümdür ey yār |
| 3. | a. | Uyarma ġamzeñi nāz uyẖusından |
| b. | Ki‿olur ṣıḥḥat nişānı ẖᾱb·ı bīmār |
| 4. | a. | Meger zülf·i ruẖuñ islāma geldi |
| b. | Kim ol kāfir bıraḳdı nāra zünnār* |
| 5. | a. | Dilim dilim dilüm dilerse ġamzeñ |
| b. | Dilümden gelmeye bir acı güftār |
| 6. | a. | Baña ṭoḳınmadan ṣaḳlar elin dōst |
| b. | Beni urmaz gül ile daẖi ol yār* |
| 7. | a. | İki yüzlü raḳībe rāz virme |
| b. | Münāfıḳdan Revānī ṣaḳla esrār* |
-141-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Yüzüñdür var ise Beytü'l-Muṭahhar |
| b. | Ki Kaʿbe örtüsi zülf·i muʿanber |
| 2. | a. | Güzeller ẖālī olmazlar ḳapuñdan |
| b. | Ṭavāf·ı Kaʿbe eylermiş melekler |
| 3. | a. | Yüzüñden berḳ urur nūr·ı İlāhī |
| b. | Ṣafāsından ḳamu diller münevver |
| 4. | a. | İşigüñde ḳo yüz sürsün meh·i nev |
| b. | Yaraşur Kaʿbede çün ḥalḳa·i zer |
| 5. | a. | Ziyāret eyle ḥüsn Kaʿbesini |
| b. | Revānī çün bu yıldur ḥacc·ı ekber |
-142-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Cennete ey dil varursa nāz ile cānāneler |
| b. | teş·i şevḳ ile cennet ehli cümle yanalar |
| 2. | a. | Gül budaġından ḳızıl güller açıldı ṣanuram |
| b. | Sāḳi·i meh-rūlar alduḳca ele peymāneler |
| 3. | a. | Cām·ı mey rūşen ḳılur ʿāşıḳlaruñ ḳalbin müdām |
| b. | Şuʿle·i ẖurşīd ile pür-nūr olur vīrāneler*
|
| 4. | a. | Bir güneşle germ olup gögsüñi germe ey felek |
| b. | Ṭoludur gün yüzlülerle bunda mektebẖāneler |
| 5. | a. | Gözlerine mesken olmazdı Revānī cān u dil |
| b. | Ger ḥarāmīler yataġı olmasa vīrāneler |
-143-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Şemʿ·i ruẖuña göñlümi pervāne disünler |
| b. | Yandurdı per ü bālini pes yana disünler |
| 2. | a. | Zencīr·i ṣaçuñ daḳmaz isem boynuma ey dōst |
| b. | ʿĀḳil dimesünler baña dīvāne disünler |
| 3. | a. | Āşüfte gören dōstlara göñlümi ayduñ |
| b. | Yiter delülük eyledüñ uṣlan a disünler |
| 4. | a. | Öldükde benüm ḥālümi bi'llāhi görenler |
| b. | Cān virdügümi ʿışḳıle cānāna disünler |
| 5. | a. | Gözden düşüp eytām·ı yaşum ḳaldı ayaḳda |
| b. | Üftādelerüñ ḥālini sulṭāna disünler |
| 6. | a. | Sen ẖusrev·i ẖūbānı öger çünki Revānī |
| b. | İrişdi bu gün naẓm ile Selmāna disünler |
| 7. | a. | Naẓm ehline ayduñ ki ḳurı lāfı ḳosunlar |
| b. | Şiʿri diyücek şöylece rindāne disünler |
-144-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bu güzeller ki bize cevr ü cefā eylediler |
| b. | Ḥamdü li'llāh ki hele ʿahde vefā eylediler |
| 2. | a. | Bu duʿā-gūyuñı sen ẖayr ile yād eyleyeli |
| b. | Ey gözüm nūrı saña ẖayr duʿā eylediler |
| 3. | a. | Cānların yoluña terk itdi bu gün ʿāşıḳlar |
| b. | Āẖıret borcını dünyāda edā eylediler |
| 4. | a. | Ḫalḳa miḥrāb·ı ḳaşuñ şeklini gösterdügiçün |
| b. | Ḫūblar āyineyi ḳıble-nümā eylediler |
| 5. | a. | Göñlümüz yapdı Revānī yine sengīn-diller |
| b. | Bir yıḳuḳ tekye iken yeñi binā eylediler |
ZĀ
-145-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ẕerrece mihr ü vefāyı baña dildār eylemez |
| b. | Hey baña yār itdügin çarẖ·ı sitemkār
eylemez |
| 2. | a. | Şol ḳadar ẓulm eyledi ʿuşşāḳa ẖaṭṭuñ dōstum |
| b. | Ehl·i islāma anı va'llāhi küffār eylemez |
| 3. | a. | Ḫāk·i pāy·ı yārdan dil dūr olmaz nāṣıḥā |
| b. | ʿAḳlı başında olan maḥbūba inkār
eylemez |
| 4. | a. | Dilberüñ bir būsesine ḳāniʿ olmazsın göñül |
| b. | Bu senüñ itdügüñ işe hīç bir ṭamaʿkār eylemez*
|
| 5. | a. | Āsitān·ı kūy·ı yāra irişüp yüz süremez |
| b. | Kirpügin her ḳanḳı ʿāşıḳ ki‿anda mismār
eylemez |
| 6. | a. | Gözlerine tāze güller dāġ·ı ḥasret görinür |
| b. | Yārsuz göñlüm anuñçün seyr·i Gülzār
eylemez |
| 7. | a. | Söylesün dirseñ Revānīyi ḳadeḥ ṣun sāḳıyā |
| b. | Ṭūṭī çün āyīnesüz ʿālemde güftār
eylemez |
-146-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | İki ʿālemde hemān ẖaṭṭıdur ancaḳ ġamumuz |
| b. | Devlet·i ʿışḳ ile vardur hele bir
ʿālemümüz |
| 2. | a. | Ḫᾱr baḳmañ bize siz ne‿ola gedā isek eger |
| b. | ʿIşḳ sulṭānlarına maḥrem olur eñ
kemümüz |
| 3. | a. | ʿIşḳ yolında bu gün pāk ü mücerred geçerüz |
| b. | Ne‿ola ḳudsīler eger olsa bizüm
maḥremümüz |
| 4. | a. | Dem bu demdür içerüz cām·ı meyi ne‿olsa gerek |
| b. | Ṣoḥbet·i nāy ile çün ṭurmadan artar
demümüz |
| 5. | a. | Ol perī hīç Revānī bize ādem dimedi |
| b. | Niçe kim vardı ayaġı tozına ādemümüz |
-147-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bilüñüñ fikri ile ḥāṣılı şaşdı bilimüz |
| b. | Lebüñüñ būselerin añmaġa varmaz
dilümüz |
| 2. | a. | Naḳd·i cān ḳaldı hemān ṣoḥbet·i cānāne içün |
| b. | Uymadı ne‿eyleyelüm ẖarcımuza ḥāṣılumuz |
| 3. | a. | Fürḳatüñde giceler māh çerāġın ne‿iderüz |
| b. | Āhumuz şemʿi ile rūşen olur maḥfilümüz*
|
| 4. | a. | Eylesem ʿazm·i sefer dönmege başlar başum |
| b. | Gird·i kūyı olur imiş yine sermenzilümüz*
|
| 5. | a. | Ne bilür mesˀele·i ʿışḳı Revānī ḳāḍī |
| b. | Müftīler daẖi bizüm ḥall idemez
müşkilümüz |
-148-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Yā Rab ne derd olur ki işidmez niyāzumuz |
| b. | Ġayrılar ile ṣalınur ol serv·i nāzumuz |
| 2. | a. | Baş ḳoyup ayaġ içdügümi ʿayb eyleme |
| b. | Zāhid ezelde böyle imiş başda yazumuz |
| 3. | a. | Uyup imāma sen daẖi ṭaʿn eyleme igen |
| b. | Ṣōfī bizüm de var ola vird ü namāzumuz |
| 4. | a. | Bir būseñ ile aġzumı ṭut dōstum benüm |
| b. | Söyletme tā ki açıla dildeki rāzumuz |
| 5. | a. | Nāz itme göñlüm almada ey cevri çoḳ didüm |
| b. | Güldi didi Revānī geçer saña nāzumuz |
-149-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Dāyim raḳībe ʿizzet ider ol nigārumuz |
| b. | Bir itce yoḳ yanında bizüm iʿtibārumuz |
| 2. | a. | Gül-ruẖlarında ẖāl·i siyāhın görüp didüm |
| b. | Bir dānedür güzeller içinde nigārumuz |
| 3. | a. | Bülbül gibi kim aġlar idi āh u zār ile |
| b. | Gül gibi yüze gülmese ol gül-ʿiẕārumuz |
| 4. | a. | Dil şīşesin ṣımazduñ urup seng·i cevr ile |
| b. | Ḫoş gelmeseydi saña bizüm inkisārumuz |
| 5. | a. | Her dem Revānī āh idelüm derde çāre yoḳ |
| b. | Çün böyle gösterür bize bu rūzgārumuz |
-150-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Olımaz her dem göñül şol laʿl·i āteştābsuz |
| b. | Etsüz etmeksüz olur olmaz şarāb·ı nābsuz |
| 2. | a. | Tāb·ı ruẖsāruñla dil zülfüñde seyr itse ne‿ola |
| b. | Gicenüñ seyrānı olmaz dōstum mehtābsuz |
| 3. | a. | Meclis·i ʿuşşāḳa cām·ı mey durur zīnet viren |
| b. | Būstānuñ revnaḳı olmaz igen dōlābsuz |
| 4. | a. | Gözine ʿālem ḳarañudur güzelsüz ʿāşıḳuñ |
| b. | Kişi dünyāyı ne‿ider ẖurşīd·i ʿālemtābsuz |
| 5. | a. | Gözlerin yummaz kevākib nālişimden giceler |
| b. | Ḳorḳarın ol meh-liḳā ḳaldı Revānī ẖᾱbsuz*
|
-151-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ders·i ʿışḳ oldı göñül çünki bu gün meşġalemüz |
| b. | Müftī·i şehr bizüm ḥall idemez
mesˀelemüz |
| 2. | a. | Baş açuḳ yalıñ ayaḳ bir bölük üftādelerüz |
| b. | Yolumuz faḳr u fenā vādī·i ġam
merḥalemüz |
| 3. | a. | Nāfe gibi ne‿ola miskīnligi elden ḳomasa |
| b. | Çünki ol zülf·i siyeh-pūşa çıḳar
silsilemüz |
| 4. | a. | Şehr·i ġam ẖᾱcesiyüz ʿışḳ metāʿı yükümüz |
| b. | İremez kūy·ı fenā menziline ḳāfilemüz |
| 5. | a. | Beglerüz devlet·i ʿışḳ ile Revānī zīrā |
| b. | Giceler ṣubḥa degin māh yaḳar meşʿalemüz |
-152-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Götürüp ayaġı ṣōfī biz azıtduḳ özümüz |
| b. | Reh·i meyẖāne ye düşdük göremezler tozumuz*
|
| 2. | a. | Seni sāġar gibi her kişi ṭutup öpdügiçün |
| b. | Sāḳıyā cürʿa gibi yerlere düşdi yüzümüz |
| 3. | a. | Gül ü nergis gibi biz ṣoḥbeti terk idemezüz |
| b. | Mey ü maḥbūb ile açıldı yüzümüz
gözümüz |
| 4. | a. | Sürevüz mi yüzümüz başmaġınuñ kebkebine |
| b. | Kevkeb·i burc·ı saʿādet ola mı yılduzumuz*
|
| 5. | a. | Bezm·i ʿışḳuñda güneş sāḳi durur ay ḳadeh* |
| b. | ʿAyş u ʿişretle geçüpdür gicemüz gündüzümüz*
|
| 6. | a. | Pend·i nāṣıḥla Revānī nice terk olına yār |
| b. | Yardan mı atalum göz göre biz kendüzümüz |
-153-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Āh kim göreli ol sāde-ʿiẕārı gözümüz |
| b. | Levḥ·i dilden yuyamaz naḳş·ı nigārı gözümüz*
|
| 2. | a. | Yeridür yüzümüñ üstine baṣarsa ḳademin |
| b. | Çünki gösterdi baña sevgülü yārı gözümüz |
| 3. | a. | Görelüm nāme·i ḥüsnüñ berü gel yanumuza |
| b. | Ki ıraḳdan göremez ẖaṭṭ·ı ġubārı
gözümüz |
| 4. | a. | Ḳış güninde bizi ẖalvetde gören ṣōfī ṣanur |
| b. | Sāḳıyā görmeye mi tāze bahārı gözümüz |
| 5. | a. | Ḳaldı yollarda Revānī atınuñ izi gibi* |
| b. | Görmege bir daẖi ol şāhsüvārı gözümüz* |
-154-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Cemālin zeyn iden hep dilber olmaz |
| b. | Her āyīne düzen İskender olmaz |
| 2. | a. | Ruẖuñ devrinde ne‿eyler ẖaṭṭ·ı miskīn |
| b. | Çü mülk·i Rūm içinde ʿanber olmaz |
| 3. | a. | Ḳo ʿuşşāḳ içre olsun āh u nāle |
| b. | Begüm ṭabl u ʿalemsüz leşker olmaz |
| 4. | a. | ʿAceb ṣūret virür bezme mey·i nāb |
| b. | Cihānda ancılayın cevher olmaz |
| 5. | a. | Güzeller içre sen beglerbegisin |
| b. | Mülāzım çaḳ ḳapuñda defter olmaz* |
| 6. | a. | Revānīnüñ yazın dīvānını kim |
| b. | Gül evrāḳı gibi ol ebter olmaz |
-155-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Serv·i nāzum dil·i āşüfteme ḳılma daẖi nāz |
| b. | Çün getürdi ayaġuñ ṭopraġına rūy·ı
niyāz |
| 2. | a. | Kaʿbe·i kūyı ṭavāfına ẖaṭı māniʿ olur |
| b. | Ṣanki aʿrāb ile baġlandı yine rāh·ı Ḥicāz* |
| 3. | a. | Çeşm ü ebrū ile ẖāl ü ẖaṭ u zülfüñ baña bes |
| b. | Nitekim müˀmin olan kişiye beş vaḳt namāz*
|
| 4. | a. | Ruẖlaruñda güzelüm zülfüñi kesme uzasun |
| b. | Cennet ehline naṣīb olur imiş ʿömr·i dırāz*
|
| 5. | a. | Ben seni sevdügümi kimseye hergiz dimedüm |
| b. | Nedür illerde ʿaceb ḳıṣṣa·i Maḥmūd u
Ayāz |
| 6. | a. | Bu Revānī didügi tāze ġazeller saña mı |
| b. | Sen misin şimdi güzeller arasında mümtāz |
-156-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ey göñül būse adın anmaġa döymez yüzümüz |
| b. | Yār yanında iki olmaz iken bir sözümüz |
| 2. | a. | Pīr olduġum içün ṣanma ki gözlük ṭutarın |
| b. | Seni görmege begüm dört olupdur gözümüz |
| 3. | a. | Nice baḳsun yüzüme ol ḳulaġı mengūşlu |
| b. | Māh-rūlar arasında yoġ imiş
yılduzumuz |
| 4. | a. | Dāyimā dilkülenüp yāra uyuzlanma raḳīb |
| b. | Çıḳarur ḳurdeşeni her ki baṣarsa izümüz |
| 5. | a. | Yüzi gün alnı ḳamer yārı Revānī seveli |
| b. | Āh u vāh ile geçüpdür gicemüz gündüzümüz |
-157-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Āh kim dil gibi āvāre vü bīkār olmaz |
| b. | ʿIşḳ yolında anuñ gibi cigerdār olmaz |
| 2. | a. | Ur cefā ṭaşların sīneme yap göñlüm evin |
| b. | Çü bilürsin yalıñuz ṭaş ile dīvār olmaz |
| 3. | a. | Şeş-der·i ġamda ḳalup bulmayalar hīç güşād |
| b. | Dōstlar nerd·i maḥabbetde şu kim zār olmaz |
| 4. | a. | Beni menʿ eyleme ṣōfī ḳo güzel sevmekden |
| b. | Bu ḳadar nesne ile kişi günehkār olmaz |
| 5. | a. | Fāyide idemedüm saña göñül virmekden |
| b. | Gerçi dirler güzelüm dōst ziyānkār olmaz |
| 6. | a. | Nāme·i şiʿr·i Revānī yetişür şīrīnlik* |
| b. | Hīç nāz ehline anuñ gibi ṭūmār olmaz |
-158-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şōfī ṣanur ki meykedede biz gedālaruz |
| b. | Mey devletinde beglik ider pādişālaruz |
| 2. | a. | Bir barmaġ ile oynaduruz çarẖ kāsesin |
| b. | Ḫumẖāne gūşesinde yatur bī-nevālaruz |
| 3. | a. | İki cihānı bir güzele ṣatmışuz bu gün |
| b. | Zāhid ṣanur ki kendü gibi pārsālaruz |
| 4. | a. | Çeşmi belā vü zülfi belā ḳāmeti belā |
| b. | Bunuñ gibi belālara biz mübtelālaruz* |
| 5. | a. | Didüm ki şimdi cān ile kimdür seni seven |
| b. | Didi Revānīyi bilürüz āşinālaruz |
-159-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Güzeller olımazlarmış ġazelsüz |
| b. | Ya şāʿir olıbilür mi güzelsüz |
| 2. | a. | Dögünüp aġlamaḳdan nergis ü gül |
| b. | Ḳapuñda kimi gözsüz kimi elsüz |
| 3. | a. | Maḥalleñde ne var ḥālümi ṣorsañ |
| b. | Yaraşmaz söz ki söylene maḥalsüz |
| 4. | a. | Ölem dirdüm ẖaṭ·ı yārı görince |
| b. | Kimesne ölmez imiş hīç ecelsüz |
| 5. | a. | Felek çīnīsine altun ezer gün |
| b. | Ki yazılmaz Revānī şiʿr ḥalsüz |
-160-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿArż·ı ḥüsn itdükce dilber ḳılma ey zāhid niyāz |
| b. | Gün ṭoġarken çün bilürsin bāṭıl olduġın namāz*
|
| 2. | a. | Çārdeh-sāle güzel sev mey içüp biñler yaşa |
| b. | Ey göñül Āb·ı Ḥayāt içen bulur ʿömr·i dırāz*
|
| 3. | a. | Aldanursız baḳmañuz bāzīçesine ʿālemüñ |
| b. | Mühreler olmışdur ay u gün felek bir
ḥoḳḳabāz |
| 4. | a. | Oḳumış yazmış kitāb·ı nāzı şimdi dilberüñ |
| b. | Ṣanʿatı şīve durur işi güci ʿuşşāḳa
nāz |
| 5. | a. | Oḳuyup ḥaẓẓ eylesünler ʿāşıḳ·ı şūrīdeler |
| b. | Ḫūblar vaṣfın Revānī defter ü dīvāna
yaz |
-161-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Dāyimā olsa muṣāḥib ne‿ola dildāra ḳopuz |
| b. | Her ne ḳıldan çalar ise uyar ol yāra ḳopuz |
| 2. | a. | Ey ṭabīb·i dil ü cān nabżını ṭut ḥālini ṣor |
| b. | İñiler ẖaste olup derd ile bī-çāre ḳopuz |
| 3. | a. | ʿĀşıḳuñ gibi döger dāyireden gögsini def |
| b. | Her ne dem cevrüñ elinden ki gele zāra
ḳopuz |
| 4. | a. | Düşürüp kendü hevāsına igen yeltemesün |
| b. | Ḳıldı ol yār·ı ḳamer-çihreyi āvāre ḳopuz* |
| 5. | a. | Yalvarup gāh elin gāh dizin öpmez idi |
| b. | ʿĀşıḳ olmasa Revānī o cefākāra ḳopuz |
-162-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Sāḳıyā leblerüñe olduġıçün nisbetümüz |
| b. | Geçdi cām·ı mey ile döne döne ṣoḥbetümüz |
| 2. | a. | Ad içün cām·ı meyi ḳomazuz elden sāḳī |
| b. | Yoḳ mıdur Cemce cihān içre bizüm ġayretümüz*
|
| 3. | a. | Bir güler yüzlü yüzi ṣulu güzeldür sāġar |
| b. | Aña baş ḳoşmaġ ile artuḳ olur ḥörmetümüz* |
| 4. | a. | Gerçi bir Yūsufa ḳul oldı göñül sulṭāndur |
| b. | Ṣatun almadı ne bilsün o bizüm ḳıymetümüz*
|
| 5. | a. | Mey gibi ḳalduḳ ayaḳlarda Revānī ḥayfā |
| b. | Sāḳi·i ġonca-dehen bilmedi keyfiyyetümüz |
-163-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ḳand·i lebüñüñ vaṣfına çün başlaruz biz |
| b. | Ṭūṭī gibi gūyā ki şeker-pāşlaruz
biz |
| 2. | a. | Ḥüsnüñ gülinüñ tāze bahārına çün irdük |
| b. | Bülbül gibi medḥ oḳımaġa başlaruz biz |
| 3. | a. | Taṣvīr iderüz her ṣanemüñ ḥüsnini dilde |
| b. | Āyīneye naḳş idici naḳḳāşlaruz biz* |
| 4. | a. | ʿIşḳuñda bizi ṣanma ki cān ṣaḳınur ey dōst |
| b. | Bu yolda baş oynar niçe yoldaşlaruz biz* |
| 5. | a. | Leylā·yı cemālüñ bizi dīvāne idelden |
| b. | Mecnūn·ı ġam-endūz ile adaşlaruz biz*
|
| 6. | a. | Yanuñdan acı söz ile aġyārı ḳaçurduḳ |
| b. | Şeyṭānı melekle göricek ṭaşlaruz biz* |
| 7. | a. | Yār oldı Revānī bize bu derd ü ġam·ı ʿışḳ* |
| b. | Ṣanki bile ṭoġmış iki ḳardaşlaruz biz* |
-164-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Çoḳ günāh itdi göñül ẖıdmete cānā varamaz |
| b. | ʿAfv it anuñ ṣuçını kim utanur yalvaramaz |
| 2. | a. | Bāġ·ı ʿışḳuña şu kim bir gül içün baṣdı ḳadem |
| b. | Hergiz ol ẖār·ı belādan etegin ḳurtaramaz |
| 3. | a. | Vaṣl ile eyle devā derdüme çāreñ var ise |
| b. | Ḫaste·i hecr olana ġayrı müdāvā yaramaz |
| 4. | a. | Beñzedem diyü felek gün yüzüñe ayı her ay |
| b. | Niçe kim bozar u düzer yine ṣūret
viremez |
| 5. | a. | Var mı bir gün ki‿ayaġuñ öpmege ẖurşīd·i felek |
| b. | Gökden irüp yere sen māh-liḳāyı aramaz |
| 6. | a. | Ḥüsn daʿvāsın idüp gerçi gelür ḳarşuña māh |
| b. | Gün yüzüñi göricek yine berāber ṭuramaz |
| 7. | a. | İʿtiẕār eyle Revānī der·i yāra yüri var |
| b. | Her kim eksüklügini bilmez aña yol varamaz |
SĪN
-165-
*
mefʿūlü fāʿilātün mefʿūlü fāʿilātün
| 1. | a. | Bulmaz iken şarāba fetvāyı ehl·i meclis |
| b. | Ḥikmet nedür ki içer müftī ile müderris |
| 2. | a. | Cām·ı şarābı zāhid ẕemm eylese ʿaceb mi |
| b. | Baʿżī kimesne söyler ne bulsa raṭb ü
yābis |
| 3. | a. | Meyẖāne ye düşürdi niçeyi şevḳ·ı laʿlüñ |
| b. | Çoḳ ẖᾱceyi cihānda ḳıldı şarāb müflis |
| 4. | a. | Ḫalvet-sarāy·ı cānı cām ile ḳıldı rūşen |
| b. | Her kim esās·ı ʿayşa oldı ise mühendis |
| 5. | a. | Yāruñ ẖayāli gitmez gözden Revāni hergiz |
| b. | Baʿżī perī ʿaceb mi insāna olsa
mūnis |
-166-
*
mefāʿilün feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | ʿAceb mi pīr·i muġāndan görürse ʿizzeti nās |
| b. | Bilür maḳādir·i nāsı ḥarīf·i ḳadr-şinās |
| 2. | a. | Firāḳ u hecrüñe düşdümse ey lebi tiryāḳ |
| b. | İçürdi yine felek baña zehrini ṭās ṭās* |
| 3. | a. | Ḳabā·yı medḥ biç ey dil sen ol gül-endāma |
| b. | Güzellere yaraşur geyse tāze tāze libās |
| 4. | a. | Libās·ı fāẖıri ne‿eyler ʿabā·yı faḳr geyen |
| b. | Ḥarīr üstine lāyıḳ degül kim ola pelās |
| 5. | a. | Revāni bendeñe yoḳ dime būseñi luṭf it |
| b. | Şeh·i zamāne yaraşmaz ki ʿarż ide iflās |
ŞĪN
-167-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Gözlerüñe ādem öldürmek ezelden ẖū imiş |
| b. | Ṣormadan bildüm behey ẓālim lebüñ ḳanlu
imiş |
| 2. | a. | Dāyim ögerdüñ baña bir ḳaşı gözi ḳarayı |
| b. | Bildüm ey dil ol siyeh-çeşm ü hilāl-ebrū
imiş |
| 3. | a. | Ay olur kim ẖāṭırum ṣormaġa da gelmez göñül |
| b. | Şimdi bildüm kim muṣāḥib aña bir meh-rū
imiş |
| 4. | a. | Leblerüñe ḳarşu bezmüñde ezilür dōstum |
| b. | Şekkerüñ vaṣfın işidürdük igen ṭatlu imiş |
| 5. | a. | Gördügi her serve māyildür Revānī göñlümüz |
| b. | Bu göñül diyen ḥaḳīḳatde bir aḳar ṣu imiş |
-168-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şol ki bir meh-rū işiginde yüzin pāk eylemiş |
| b. | Gün gibi rifʿatde olsun yirin eflāk eylemiş* |
| 2. | a. | Zehr·i ġam defʿine sāḳī gibi olmaya ṭabīb |
| b. | Kim şarābı ḥoḳḳa·i sāġarda tiryāk eylemiş |
| 3. | a. | Serv-ḳadler yolına her kim sürindi ṣu gibi |
| b. | Yüzi aġ olsun anuñ kim yolını pāk eylemiş |
| 4. | a. | Müddeʿīler içre ḳalmış gülşen·i kūyıñda dil |
| b. | Āşiyānın ṣanma bülbül ẖār u ẖāşāk
eylemiş |
| 5. | a. | Sīnesi dāġın Revānī lāle-veş ʿarż itmege |
| b. | Germ olup gül meclisinde yaḳasın çāk
eylemiş |
-169-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Şol ḥarāmī gözüñ ile idemez kimse ṣavaş |
| b. | ʿIşḳ yolında begüm bir pula olur biñ baş |
| 2. | a. | Bir ayaḳ ṣunsa baña meclis içinde sāḳī |
| b. | Çıḳışurdum ġam·ı devrān ile ben de başa
baş |
| 3. | a. | Yine bir Yūsuf·ı gül-çihreye ḳul oldı göñül |
| b. | ʿIşḳ ʿālemde ʿaceb nesne olurmış
ḳardaş |
| 4. | a. | Ṭālib olsam ne‿ola cān ile miyānuña senüñ |
| b. | Çünki bāzār·ı cihānda ṣatılur ince ḳumāş |
| 5. | a. | Ṭaġıdursa ne‿ola ger zühd metāʿın ṣōfī |
| b. | Ḥüsn sermāyesi çün oldı Revānī göz ü ḳaş |
-170-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Ezel ṣubḥında ki‿āhumdan yaḳupdur āsumān āteş |
| b. | Ebed şāmına dek her dem yaḳar andan cihān āteş
|
| 2. | a. | Göñülde şöyle germ oldı bu ʿışḳuñ odı kim her
dem |
| b. | Şirār·ı nār·ı āhumdan yaḳar bu āsumān
āteş |
| 3. | a. | Ne‿ola ger şemʿ·i ẖaddüñde belürse ẖaṭṭ·ı şīrīnüñ |
| b. | Ki rūşendür bu kim olmaz cihānda bī-duẖān
āteş |
| 4. | a. | Göñülde nār·ı ʿışḳuñı bu āhumdan ḳıl istidlāl |
| b. | Ki her yerde duẖān olsa olur hem bī-gümān
āteş |
| 5. | a. | Ḫayāli şevḳı geldükce göñülde sūzum artarsa |
| b. | Ne‿ola çün menzile irse yaḳar her kārbān āteş |
| 6. | a. | Zülāl·i vaṣl ile defʿ it bu sūz·ı āhumı yoẖsa |
| b. | Yaḳup şehri vü kūyuña irişür nāgehān
āteş |
| 7. | a. | Didüm çün āteş·i sīnem yaḳarsın bārī cān alma |
| b. | Didi külẖānda yaḳılmaz Revānī rāygān
āteş |
-171-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Düşürdüñ cāna ʿışḳuñdan çün ey nāmihrbān āteş |
| b. | Ṣaḳın bu odlu āhumdan ṭutar mülk·i cihān
āteş |
| 2. | a. | Benüm āh itdügüm görüp o dilber egdi ebrūsın |
| b. | Olurdı rāst gerçi kim ḳaçan görse kemān
āteş |
| 3. | a. | Ḳaçan āh eylesem mihrüñ göñülde artar ey meh-rū |
| b. | Belī bād ile olurmış ziyāde her zamān
āteş |
| 4. | a. | Meger bir şemʿ·i kāfūrī durur engüşti dildāruñ |
| b. | Ki‿ucında naḳş·ı ḥınnādan olur geh geh ʿayān
āteş |
| 5. | a. | Revānī ẖaṭṭ·ı şiʿrümle görinür sözümüñ sūzı |
| b. | Ḫilāf·ı ʿādedür zīrā ki olmaz bī-duẖān
āteş |
-172-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Sāḳī ṣun ayaġı olalum biz de bāde-nūş |
| b. | Ġamgīn olanlaruñ çü şarāb ile başı ẖoş |
| 2. | a. | Bülbülden añlayımaya ʿışḳuñ rumūzını |
| b. | Gül gibi başdan ayaġa her kim degülse
gūş |
| 3. | a. | Ṣōfī cihānda ẖaylī ululuḳ degül mi kim* |
| b. | Ayaġın öpdürür gelene pīr·i mey-
fürūş |
| 4. | a. | Artar maḥabbetüm lebüñ emdükce sevdügüm |
| b. | Zīrā şarāb·ı nāb ile olur ziyāde cūş |
| 5. | a. | Ḳanlu mı oldı bir ṭolu içdi ise saña |
| b. | Sāḳī Revāni bendeñ ile gel öpüş ḳucuş |
-173-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Gör gör ol serv·i ḳabā-pūşı ne raʿnā olmış |
| b. | Tāze ġoncaydı açılmış gül·i raʿnā
olmış |
| 2. | a. | Daẖi şeftālūları gelmemiş iken aġıza |
| b. | Bāġ·ı ḥüsninde yetişmiş lebi ḥalvā olmış |
| 3. | a. | Gün yüzinde görinen bu nice ẖaṭdur nice ẖāl* |
| b. | Fitne·i devr·i ḳamer āfet·i dünyā olmış |
| 4. | a. | Şehr içinde nice barmaġ ile göstermeyeler |
| b. | Ġurre·i māh gibi ḳaşları ġarrā olmış |
| 5. | a. | Yine bir lāle-ruẖı sevdi Revānī yeñile |
| b. | Yine bir tāze güle bülbül·i gūyā olmış |
ṢĀD
-174-
*
mefāʿilün feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Esīr·i bend·i ġam oldum ʿaceb bulam mı ẖalāṣ |
| b. | Çün oldı yār yanında raḳīb ẖāṣü'l-ẖāṣ |
| 2. | a. | Kitāb·ı ʿışḳuñ içün cenge düşdi cān ile dil |
| b. | Mes̲el durur bu ki el-ḳāṣu lā-yuḥibbu'l-ḳāṣ
|
| 3. | a. | Görinen ay ile gün mi ya bezm·i ḥüsnüñde |
| b. | İki def almış eline felek olup raḳḳāṣ |
| 4. | a. | Ḳalurdı tīr gibi aġzın açuban ḥayrān |
| b. | Göreydi bir kez elinde ḳaşı yayın vaḳḳāṣ
|
| 5. | a. | Revānī derd ü belāsını dilberüñ ẖoş gör |
| b. | İki ġarīb yetīmi alup da baġruña baṣ |
ṬĀ
-175-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Devr·i ruẖuñda olalıdan āşikār ẖaṭ |
| b. | Dercinde göñlümüñ yazulupdur ġubār ẖaṭ |
| 2. | a. | Reyḥāncıdur ki deste·i sünbül götürmeden |
| b. | Bezm·i ruẖuñda derlemiş ey gül-ʿiẕār ẖaṭ |
| 3. | a. | Ṭoz ḳonduġını üstine dil istemezdi āh |
| b. | Şimdi ruẖuñda ḳıldı ne‿idem kim ḳarār ẖaṭ |
| 4. | a. | Ḫaṭṭuñı beñlerüñ ne ʿaceb rūşen eylese |
| b. | Çün noḳṭalarla rūşen olur ey nigār ẖaṭ |
| 5. | a. | Yāruñ Revānī meşk·i ẖaṭın ṣaḳla cānda kim |
| b. | Ehl·i ḳalem içinde olur yādigār ẖaṭ |
-176-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ol dehān u ẖāl·i müşkīnüñden ey dil ġalaṭ |
| b. | Ḥarf·i mīm üstinde zīrā nuḳṭa ḳomaz ehl·i
ẖaṭ |
| 2. | a. | Levḥ·i ruẖsāruñda ḳaşuñ ẖaṭṭı māh üstinde med |
| b. | Beñlerüñ şekli yüzüñde āfitāb üzre noḳaṭ |
| 3. | a. | Ḫayr umarsañ gel miyān·ı cān u dilde ḳıl vaṭan |
| b. | Kim buyurmışdur Nebī lā-ẖayre illā fi'l-vasaṭ
|
| 4. | a. | Ṣafḥa·i ḥüsnüñde şekli zülfüñ ey yāḳūt-leb |
| b. | Ḳayd·ı ṣaḥḥ·ı nüsẖa mı geh gāh dil eyler
ġalaṭ |
| 5. | a. | Ḥasret·i Baġdād·ı ḥüsnüñden eyā serv·i revān |
| b. | Dicle·i eşki Revānīnüñ revāndur hemçü
Şaṭ |
ʿAYN
-177-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḳıldı ḥayrān göñül ol laʿl·i şeker-ẖāya ṭamaʿ |
| b. | Döndi şol bengīye kim eyleye ḥalvāya
ṭamaʿ |
| 2. | a. | Bay u yoẖsul ḳamusı ḥüsnüñe ḥayrān olmış |
| b. | Virdi vaṣluñ güzelüm götüri dünyāya ṭamaʿ |
| 3. | a. | Puẖteler ẖām didiler yine ṣoḥbetde meye |
| b. | Rindler eylediler cām·ı muṣaffāya ṭamaʿ |
| 4. | a. | Od ḳomazdı bu göñül ẖānesine şevḳ·ı nigār |
| b. | Göz göre eylemese gözleri yaġmaya ṭamaʿ |
| 5. | a. | Cān virür laʿl·i lebin görse Revānī göñlüm |
| b. | Ḫᾱcedür ṣankim ider ʿanber·i sārāya ṭamaʿ |
ĠAYN
-178-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nevbahār oldı bezendi lālelerle ṣaḥn·ı bāġ* |
| b. | Döndi şol abdāla kim gögsinde yer yer ola
dāġ |
| 2. | a. | Nice oda yanmasun ʿāşıḳ gibi pervāne kim |
| b. | Māh-ṭalʿat serv-ḳāmet ẖūba dönmişdür
çerāġ |
| 3. | a. | Görinür gülşen cehennem odlu egsi şāẖ·ı gül |
| b. | Ey yüzi cennet ḳaçan sensüz ki‿idem gül-geşt·i
bāġ |
| 4. | a. | Diyemez bir kimse saña gün gibi hercāyīsin |
| b. | Ḥamdü li'llāh māh gibi alnuñ açuḳ yüzüñ aġ |
| 5. | a. | Nice yād itsün Revānī sāde pehlūyı saña |
| b. | Bende·i muḳbil efendisiyle ḳılmaz çünki lāġ |
-179-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Olımaz kūy·ı muġāndan hīç fenā ehli ıraġ |
| b. | Mest olana gūşe·i meyẖāne olurmış
yataġ |
| 2. | a. | Pādişāhum maḥrem olsa bezm·i ʿālīye ne var |
| b. | Ḫıdmetüñde gözi odlu ṭoġrı bendeñdür çerāġ*
|
| 3. | a. | Yanuña alduġına göñüllenüpdür sāḳıyā |
| b. | Nice büyüklenmesün olmış ṣurāḥī pür-dimāġ
|
| 4. | a. | Vara mı mestüñ yolın hīç ṣōfi·i miskīn-ʿabā* |
| b. | Kebk reftārın ḳaçan olur ki ide bile zāġ |
| 5. | a. | Sīne·i pür-dāġa çekseydüm Revānī dilberi |
| b. | Ol gül-endām ile olurdı baña dāġ üsti bāġ
|
FĀ
-180-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Düşmiş ayaġuña deyer ey dilsitān zülf |
| b. | Baş egmez idi kimseneye bir zamān zülf |
| 2. | a. | Ḫaṭṭuñ berātı üzre yine ḥalḳa ḥalḳadur |
| b. | Ṭāvūs ḳuyruġı aña urdı nişān·ı zülf*
|
| 3. | a. | Ṣōfīlıġ idemez ruẖuñ āşüftesi iken |
| b. | İgen uzatmasun güzelüm ṭaylasān zülf |
| 4. | a. | Bir gice yoḳ ki açmayalar dil dükānını |
| b. | Bāzār·ı ḥüsne olalıdan pāsbān zülf |
| 5. | a. | Boynuñ ḳulaġuñ öp beni yalvarur saña |
| b. | Raḥm eyleyüp Revānīye ey dil-sitan zülf |
-181-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳ olmışdur meger kim saña ey dildār def* |
| b. | Dest·i cevrüñden ḳılur meclisde her dem zār def*
|
| 2. | a. | Bezm·i ġamda nālişin gūş itmek içün ʿāşıḳuñ |
| b. | Başdan ayaġa ḳulaḳ olmışdur ey dildār def*
|
| 3. | a. | Yiridür muṭrib elinden yise dāyim silleler |
| b. | Sırr·ı ʿışḳı eylemişdür ẖalḳa çün iẓhār def*
|
| 4. | a. | Sīm ile sen dilberi rām itmek içün kendüye |
| b. | Dōstum yüz berkidüp olmış yine cerrār def*
|
| 5. | a. | Zühre germ olup felek üzre Revānī raḳṣ urur |
| b. | Ṭutsa gün gibi ḳaçan kim ol ḳamer-ruẖsār def* |
ḲĀF
-182-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Lāle-veş alma ele sāġarı yār olmayıcaḳ |
| b. | Ḳılma ṣoḥbet hevesin tāze bahār olmayıcaḳ |
| 2. | a. | Didi bir pīr baña içme güzellerle şarāb |
| b. | Her dolu başına bir būse kinār olmayıcaḳ*
|
| 3. | a. | Zāhidā tevbeler olsun daẖi mey içmeyeyin |
| b. | Sāḳi bir ġonca-dehen lāle ʿiẕār olmayıcaḳ |
| 4. | a. | Ḳanını içmelüdür mey yerine şol kişinüñ |
| b. | Heves·i ṣoḥbet ider sāḳi nigār olmayıcaḳ* |
| 5. | a. | Yār göñlümde Revānī ḳomadı ṣabr u ḳarār |
| b. | ʿĀşıḳ olan nice‿ider ṣabr u ḳarār olmayıcaḳ*
|
-183-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Her kimüñ dāyim elinde cām·ı cān-efzāsı yoḳ |
| b. | Ḥükmi geçmez nāmeye beñzer ki‿anuñ ṭuġrāsı
yoḳ |
| 2. | a. | Şol ki cān virmez görüp laʿl·i leb·i şīrīnüñi |
| b. | Gūyiyā ol bir ölüdür kim anuñ ḥalvāsı
yoḳ |
| 3. | a. | Olmaz imiş ey göñül gül defteri şīrāzesi |
| b. | Ruẖlarında anuñ içün zülf·i misk-āsāsı yoḳ |
| 4. | a. | Burc·ı ḥüsnüñ ey felek çün āfitābıdur ḥabīb |
| b. | Yer yüzinüñ ṣanma kim mihr·i cihān-ārāsı
yoḳ |
| 5. | a. | Sen benüm cānum Revānīnüñ oḳı eşʿārını |
| b. | Dimesünler kim anuñ ṭūṭī·i şekker-ẖāsı
yoḳ |
-184-
*
mefʿūlü fāʿilātün mefʿūlü fāʿilātün
| 1. | a. | Devr·i ruẖuñda lāle ḳaldurmasaydı sancaḳ |
| b. | Ṭaḳmazdı aña hergiz yapraġı al bayraḳ |
| 2. | a. | İnce bilüñle zülfüñ görmiş meger ki naḳḳāş* |
| b. | Bir iplik üzre yazmış Rūmī ẖaṭāyī
yapraḳ |
| 3. | a. | Sözüm işit ṭolaşma ey şāne zülf·i yāra |
| b. | Daẖi cihānda kimse baṣmadı aña barmaḳ |
| 4. | a. | Her kişi bendesiyken taḥsīn zülfine kim |
| b. | Miskīnligin ḳomadı ġāyetde göñli alçaḳ |
| 5. | a. | Ġam baḥrine Revānī ġarḳ olur idük ammā |
| b. | Sāḳī Ḫıżır yetişdi üstüme sürdi zevraḳ |
-185-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Sen şāha yaraşur ḳul olursa dil·i ʿāşıḳ |
| b. | Gerçi ki degüldür güzelüm ẖıdmete lāyıḳ |
| 2. | a. | ʿĀşıḳlar içinde saña yer yoḳ yüri ṣōfī |
| b. | Serẖoşlar arasında yaraşmaz ki‿ola ayıḳ |
| 3. | a. | Biñ yara ile yāra göñül yarayımaduḳ |
| b. | Dünyāda ele girmez imiş yār·ı muvāfıḳ |
| 4. | a. | Dünyāyı ne‿ider ʿāşıḳ olan dilberi ister |
| b. | Sālik gerek evvel kim ide terk·i ʿalāyıḳ* |
| 5. | a. | Mey gibi Revānī ḳanı bir kāşif·i esrār |
| b. | Sāġar gibi yā ḳanda olur bir gözi açıḳ* |
-186-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | İşi ʿāşıḳlaruñ her laḥẓada ey dil niyāz ancaḳ |
| b. | Velī nāz ehli içinde maḥabbet şimdi az
ancaḳ |
| 2. | a. | Bisāṭ·ı ḥüsn içinde cān u diller mühresin ḳapdı |
| b. | Ne şīrīnkār olur aġzı nigāruñ ḥoḳḳabāz ancaḳ*
|
| 3. | a. | Benüm bir nāz ile göñlüm alup inkār ider şimdi |
| b. | Cihān dilberleri içre bu da bir dil-nüvāz ancaḳ*
|
| 4. | a. | Şikāyet eyleme yāruñ görüp cevr ü cefāsını |
| b. | Göñül nāzına ḳatlan kim o dilber ehl·i nāz ancaḳ*
|
| 5. | a. | Ne deñlü yüksek uçarsa göñül murġını ṣayd eyler |
| b. | Hümāyūn zülfi dildāruñ Revānī şāhbāz
ancaḳ |
-187-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿīlün
| 1. | a. | Bir bī-vefāyı sevdi göñül kim cefāsı çoḳ |
| b. | Baḳmaz yüzine ʿāşıḳınuñ mübtelāsı çoḳ |
| 2. | a. | Yād itmez oldı yār ḳadīmī bilişlerin |
| b. | Hercāyī dilberüñ ne‿idelüm āşināsı çoḳ* |
| 3. | a. | Almaz güzeller aylaġa da şimdi göñlümi |
| b. | Āvāredür diyü gören aydur bahāsı çoḳ |
| 4. | a. | Devr·i ruẖında ẖāl ü ẖaṭı seyrin idelüm |
| b. | Rūmili gibi yer mi olur dilrübāsı çoḳ* |
| 5. | a. | Aġlar Revānī gördügi maḥbūba ḥālini |
| b. | Şol serv-ḳad güzeller ile mācerāsı çoḳ |
-188-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Benüm sāġar gibi sīmīn-beden gül yüzlü yārum yoḳ |
| b. | Ṣurāḥī gibi bir ṣāfī göñüllü rāzdārum yoḳ |
| 2. | a. | Elifle dāġ u naʿlümdür baña her gice hempehlū |
| b. | Dimeñ bir serv-ḳad meh-rū hilāl-ebrū nigārum
yoḳ |
| 3. | a. | Ḳarār u ṣabrum ol dilber aluban şehrden gitdi* |
| b. | Baña bir çāre eyleñ siz benüm ṣabr u ḳarārum yoḳ*
|
| 4. | a. | Beni ʿayb itme ey ṣōfī melāmet iẖtiyār itsem |
| b. | İnan va'llāhi bi'llāhi elümde iẖtiyārum yoḳ |
| 5. | a. | Şārab·ı şevḳle pürdür Revānī dil ṣurāḥīvār |
| b. | Ṣınursa şīşe·i nāmūs hergiz inkisārum
yoḳ |
-189-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Burc·ı ḥüsnüñ ey felek mihr·i cihān-ārāsı çoḳ |
| b. | Māhı şermende ḳılur maḥbūb·ı müstes̲nāsı
çoḳ |
| 2. | a. | Devlet·i ʿışḳuñda genc·i eşküme mālik durur |
| b. | Mıṣr·ı ḥüsnüñde beñüñ bir ẖᾱcedür dünyāsı
çoḳ |
| 3. | a. | Götüri dünyāyı virdük biz şarāb u şāhide |
| b. | Zāhidā bu ʿālemüñ gördük ḳuru ġavġāsı
çoḳ |
| 4. | a. | Gözlerümüz alacalansa temāşādan ne‿ola* |
| b. | Bu cihān dilberlerinüñ gözleri alası çoḳ* |
| 5. | a. | Leblerinüñ bir ṣulu şeftālusını görmedük |
| b. | Hey Revānī ʿışḳ bāġınuñ hemān ayvāsı çoḳ*
|
-190-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ḫᾱn·ı ġam ile eyledi dildār ḳonuḳluḳ |
| b. | ʿĀşıḳlarını öldürüyor āh bu ṭoḳluḳ |
| 2. | a. | Ṣōfīler ile ṣoḥbetümüz hīç alışmaz |
| b. | Sāḳī bize elbette gerek başḳa ḳonuḳluḳ |
| 3. | a. | Büyüklenemez ẕerreye ey ġonca dehānuñ |
| b. | Gördüñ mi neler eyler imiş kişiye yoḳluḳ |
| 4. | a. | Germiyyet·i meyde bize pend eyleme nāṣıḥ |
| b. | Tā olmaya bezm ehli arasında ṣovuḳluḳ* |
| 5. | a. | Ṭabʿuñ çü cilāsı mey·i nāb oldı Revānī |
| b. | Ġamdan ne içün āyineñe ire ṭonuḳluḳ |
-191-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ey dil yaraşur şemʿ gibi sende yanıḳlıḳ |
| b. | Zīrā ki yanıḳlıḳda olurmış uyanıḳlıḳ |
| 2. | a. | Meygūn lebüñüñ şevḳı ile bezm·i ġamuñda |
| b. | Dil gāh ṣurāḥīlıḳ ider gāh yatıḳlıḳ |
| 3. | a. | Öykündügiçün ġonca leb·i dilbere bülbül |
| b. | Hengāme·i gülşende virür ṣavt ile ṣıḳlıḳ |
| 4. | a. | ʿĀşıḳ yüri var ḳayd·ı taʿalluḳdan elüñ çek |
| b. | Beglik didügüñ var ise dünyāda ışıḳlıḳ |
| 5. | a. | Dil serẖoş ola bengī ola saña ne ṣōfī |
| b. | Aḳar ṣuda elbette bulınur bulanıḳlıḳ |
| 6. | a. | ʿUşşāḳı ḳamu eyledi meyẖāne esīri |
| b. | Dünyāyı yeder bir ḳıl ile vāy bu ıḳlıḳ |
| 7. | a. | Biz cāna ḳıyar ʿāşıḳuz ol ġamze·i sermest |
| b. | Göstermesün igende Revānīye ḳıyıḳlıḳ |
-192-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Her kimüñ bir lāle-ruẖ ġonca-dehen dildārı yoḳ |
| b. | Bir belālu bülbül·i şūrīdedür Gülzārı
yoḳ |
| 2. | a. | Ey göñül şol kimsenüñ yoḳ yerde gökde yılduzı* |
| b. | Kim yanında bir güneş-ṭalʿat ḳamer-ruẖsārı
yoḳ |
| 3. | a. | Ḫᾱce·i Çīnüñ metāʿın almazam bir ḥabbeye |
| b. | Kim anuñ ẖālüñ gibi bir nāfe·i tātārı yoḳ* |
| 4. | a. | Göñli açılmaz yüzi gülmez perīşāndur şu kim |
| b. | Bir lebi ġonca yüzi gül zülfi sünbül yārı yoḳ |
| 5. | a. | Bāġ u bostān seyrini ḳılmaz Revānī ārzū |
| b. | Her kimüñ bir lāle-ruẖ ġonca-dehen dildārı
yoḳ |
-193-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Sevdüm seni ey şūẖ·ı cihān hīç ẖaberüñ yoḳ |
| b. | Ḳodum yanuña cān u cihān hīç ẖaberüñ yoḳ |
| 2. | a. | Şīrīn lebüñüñ būsesin uyḳuda iken sen |
| b. | Aldum hele ey ġonca-dehān hīç ẖaberüñ yoḳ |
| 3. | a. | ʿAynumdan iki çeşme revān oldı ḳapuñda |
| b. | Ayaġuña ey serv·i revān hīç ẖaberüñ yoḳ |
| 4. | a. | Sen dilber·i şīrīn-dehene ʿāşıḳ olaldan |
| b. | Bir birine düşdi dil ü cān hīç ẖaberüñ yoḳ |
| 5. | a. | Yoluñda revān itdi Revānī dil ü cānı |
| b. | Alındı saña şūẖ·ı cihān hīç ẖaberüñ
yoḳ |
KĀF
-194-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sen kitāb·ı ʿışḳa göñlüm ḳurʿa·i fāl eyledüñ |
| b. | İki bükdüñ ḳaddümi ol ḳurʿaya dāl eyledüñ |
| 2. | a. | Bir kebūterdür hevāyī bu dil·i sergeşte kim |
| b. | Gögsümüñ naʿlinden ayaġına ẖalẖāl eyledüñ*
|
| 3. | a. | Ḫᾱce·i Mıṣr·ı melāḥatsin sen ey Yūsuf-cemāl |
| b. | Göñlümi bāzār·ı ʿışḳ içinde dellāl
eyledüñ |
| 4. | a. | Ṭolularla sāḳıyā mest eyledüñ ʿāşıḳları |
| b. | Meclise güller ṣaçup bezm ehline āl eyledüñ |
| 5. | a. | Naḳd·i eşʿāruñ Revānī sīm-veş ẖāliṣ durur |
| b. | Pūte·i naẓmuñ içinde sen anı ḳāl eyledüñ*
|
| 6. | a. | Misk ü ʿanberle pür itdüñ ey ḳalem Rūm illerin |
| b. | Nāmeler içinde çün vaṣf·ı ẖaṭ u ẖāl eyledüñ* |
-195*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Bize bir nāzenīn nigār gerek |
| b. | Lebleri ġonca gül-ʿiẕār gerek |
| 2. | a. | Tīrüñi cāndan isterem zīrā |
| b. | Bize ey dōst ṭoġru yār gerek |
| 3. | a. | Cān dimāġın muʿaṭṭar eylemege |
| b. | Bize bir zülf·i müşk-bār gerek |
| 4. | a. | Didüm āhum aña mı ol servi |
| b. | Didiler aña rūzgār gerek |
| 5. | a. | Bāġı ne‿eyler Revānī dilbersüz |
| b. | Būstān seyrine bahār gerek |
-196*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Būse ʿahdinde dil olsa ne‿ola ḥayrānuñ senüñ |
| b. | Aġzına bal çaldı laʿl·i şekker-efşānuñ senüñ*
|
| 2. | a. | Sāḳıyā ṣunmaz mısın daẖi vefā peymānesin |
| b. | Ḳanı ā ẓālim bizümle ʿahd ü peymānuñ
senüñ |
| 3. | a. | Ne‿ola ḳılsañ bendeñe yine cefā vü cevrüñi |
| b. | Şimdi mi gördük efendi luṭfuñ iḥsānuñ senüñ |
| 4. | a. | Ḥulle·i firdevsdür nāzük tenüñde pīrehen |
| b. | Revzen·i cennetdür ey ḥūrī girībānuñ
senüñ |
| 5. | a. | Tīrüñ ucından enāre döndi göñlüm dōstum |
| b. | Dānelerdür anda gūyā ḳanlu peykānuñ senüñ*
|
| 6. | a. | Sūz·ı eşʿāruñ Revānī yaḳdı ʿālem ẖalḳını |
| b. | Oda yansun defter ü ṭūmār·ı dīvānuñ senüñ*
|
-197-
*
fāʿilātün fāʿilatün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳı odlara yaḳar dilrübāsı Bursanuñ |
| b. | Bilmeyenler ıssıdur dirler havāsı Bursanuñ*
|
| 2. | a. | Kendüzin yüksek ṭutar ẖurşīd·i ʿālemtābdan* |
| b. | Yire inmez ne‿eyleyem her meh-liḳāsı Bursanuñ* *
|
| 3. | a. | Yaraya‿ibrīşim götürmez zülf·i dildārın görüp |
| b. | Ḫᾱce·i ʿālem geçer her bir gedāsı Bursanuñ*
|
| 4. | a. | Göz ucıyle her hilāl-ebrūsı eyler merḥabā |
| b. | Dōstlar ẖoşça gelür baña burası Bursanuñ* |
| 5. | a. | Isıcaḳ yüz gösterüp öper ḳucar dilberleri |
| b. | Rind·i ʿālemdür Revānī Ḳablucası
Bursanuñ |
-198-
*
mefʿūlü fāʿilatü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ṭutdı cihānı yine cemāli benefşenüñ |
| b. | Arturdı ḥüsnini ẖaṭ u ẖāli benefşenüñ* |
| 2. | a. | Başına şeb-külāh urınur dilrübā gibi |
| b. | Zīnet bulursa ne‿ola cemāli benefşenüñ* |
| 3. | a. | Ṣaç yolmasını eyledi ṣaḥrāda ẖūblar |
| b. | Ḳaldı ayaḳda nice‿ola ḥāli benefşenüñ |
| 4. | a. | Gūyā ki lāciverde batılmış ḳalem durur |
| b. | Gülzār ṣafḥasında mis̲āli benefşenüñ* |
| 5. | a. | Şemʿ·i cemāl·i gülşene pervānedür meger |
| b. | Kim yanmış odlara per ü bāli benefşenüñ* |
| 6. | a. | Bir ayaġ üzre ẖıdmet ider ehl·i dillere |
| b. | Budur kemāli dünye ṭuralı benefşenüñ* |
| 7. | a. | Añma Revānī ẖaṭṭını seyr eyle ruẖların |
| b. | Güller açıldı bitdi saḳalı benefşenüñ* |
-199-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Var durur iller içinde adu ṣanı ẖātemüñ |
| b. | Görinür alnında çün beglik nişānı ẖātemüñ*
|
| 2. | a. | Laʿlüñe yāḳūtuñ öykündügini işitmegin |
| b. | Dōstum gülmekden egildi dehānı ẖātemüñ* |
| 3. | a. | Ṣanma kim zeyn eylemiş durur anı yāḳūt·ı nāb |
| b. | Ḫusrevā laʿlüñ görüp ḳurudı ḳanı ẖātemüñ* |
| 4. | a. | Pūte·i ʿışḳ içre böyle cān eritmezdi eger |
| b. | Olmasa ʿāşıḳ gibi derd·i nihānı ẖātemüñ |
| 5. | a. | Elini öper gibi oldı ıṣırdı barmaġın |
| b. | Var durur yār ile bir ḥāli Revānī ẖātemüñ* |
-200-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Şol güzelcük ne āfet olsa gerek |
| b. | İrte bir gün ḳıyāmet olsa gerek |
| 2. | a. | Sevdi ol bī-vefācuġı göñlüm |
| b. | Ḫalḳ içinde melāmet olsa gerek |
| 3. | a. | Tāzece ġoncadur açılmadı çaḳ |
| b. | Yüzi gül serv-ḳāmet olsa gerek |
| 4. | a. | Oġlan oyuncaġı olup göñlüm |
| b. | İşi güci nedāmet olsa gerek |
| 5. | a. | Ne‿ola ḳonuḳluḳ itse dilberler |
| b. | Be Revānī żıyāfet olsa gerek |
-201-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Didüm ey meh beni hecrüñde çoġ aġlatdı felek |
| b. | Didi nāz ile geçen yaġmura ṭutma kepenek |
| 2. | a. | Seni sevdügi günāh ise ṣuçın baġışla |
| b. | Ḳıyma miskīn göñüle hāy dilek hāy dilek |
| 3. | a. | Görmeyen tāze nihāli gül·i nesrīnler ile |
| b. | Görsün ol şūẖı ḳaçan kim geyer altunlu
benek |
| 4. | a. | Ḳanuma ġamzelerüñ göz göre etmek ṭoġrar |
| b. | Yoḳdur arada meger anuñ ile ḥaḳḳ·ı nemek |
| 5. | a. | Gel begüm cān virelüm būseñe didügüm içün |
| b. | Baña ol ġonca-dehen gitdi Revānī sögerek |
-202-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḳāmetüñ ʿarʿarıdur zīneti ṣaḥn·ı çemenüñ |
| b. | Ḫaṭ·ı sebzüñ durur ārāyişi berg·i semenüñ |
| 2. | a. | Fāyide idemedi ḳılca ṭolaşup ṣaçuña |
| b. | Kendüye ḳaldı yüze ḳarası misk·i Ḫotenüñ |
| 3. | a. | Leb·i laʿlüñe nice öyküne kim bir būseñ |
| b. | Ḳan bahāsı durur ey dōst ʿaḳīḳ·ı
Yemenüñ |
| 4. | a. | Ne ḳadar geldise ẖaṭ ʿārıżuña öykünmez |
| b. | Gerçi kim āb·ı revān yüzi ṣuyıdur çemenüñ |
| 5. | a. | Ḫoş ṣafā ile Revānī seni ḳucardı eger |
| b. | Ey semen-ber aradan çıḳsa idi pīrehenüñ* |
-203-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Ḳaçan kim ey göñül sen yārı gördüñ |
| b. | O gün ṣabrum metāʿın oda urduñ* |
| 2. | a. | Benüm ʿarż itmedüñ ḥālümi yāra |
| b. | Ne‿içün ey nāme sen kāġıda bürdüñ |
| 3. | a. | Temāşā eyle ʿışḳuñ şāhbāzın |
| b. | Göñül murġını çün aña uçurduñ |
| 4. | a. | Degüldür tāb·ı mülden reng·i rūyuñ |
| b. | Benüm ḳanum alup yüzüñe sürdüñ |
| 5. | a. | Revānī şeyẖe nükteñ ṭuydı vāʿiẓ |
| b. | Yine bir ṭaş ile iki ḳuş urduñ |
-204-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | El ṣunmaz idi şol ruẖ·ı zībāya perçemüñ |
| b. | Urmasa pençe ey yüzi gün aya perçemüñ |
| 2. | a. | Muḥkem ṭarardı şāne ṣaçuñda bulup dili |
| b. | Girmese luṭf idüp eger araya perçemüñ |
| 3. | a. | Ṣalınduġınca serv gibi ditrer üstine* |
| b. | ʿĀşıḳ olupdur ol ḳad·i raʿnāya perçemüñ* |
| 4. | a. | Dīvāneñ olmış ol da ipin süriyüp yürür |
| b. | Dönmiş cihānda ʿāşıḳ·ı şeydāya perçemüñ*
|
| 5. | a. | Yazuḳ degül midür ki Revānīye ṭolaşur |
| b. | Her dem uyup o zülf·i semen-sāya perçemüñ*
|
-205-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Devr ider ẖurşīde beñzer gerdişi peymānenüñ |
| b. | Ṣanasın ṣaḥn·ı felekdür gūşesi
kāşānenüñ |
| 2. | a. | Cengümüz var idi sāḳiyle öpüşdürdi hele |
| b. | Yaşı çoġ olsun ki gördük eylügin peymānenüñ*
|
| 3. | a. | Virme pīş-ẖᾱn taẖtasın ey dil Süleymān taẖtına |
| b. | Ḫātem·i cām ile çün sulṭānısın
meyhānenüñ |
| 4. | a. | Gerçi kim ṭāḳ·ı felekde şemselerdür ay u gün |
| b. | Ṣaḳın aldanma göñül naḳşına bu
vīrānenüñ |
| 5. | a. | Ḳanı dökülsün Revānī öpdi laʿlin çünki cām |
| b. | El uzatdı zülfüñe eli ḳurusun şānenüñ* |
-206-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Olmasaydı Ṭāḳ·ı Kisrādan ferāġı lālenüñ |
| b. | Gūşe·i ṣaḥrālar olmazdı yataġı lālenüñ*
|
| 2. | a. | Şimdi ṣaḥrā tekyedür ṣoḥbetcidür abdāllar |
| b. | Sāḳıyā söyünmesün yanar çerāġı lālenüñ* |
| 3. | a. | Ṣanasın Mecnūndur başında vardur āşiyān |
| b. | Kim bu dem kühsār olmışdur ṭuraġı lālenüñ*
|
| 4. | a. | Ṣubḥ-dem mest avlayup ṣaḥrāda şebnem dişlemiş |
| b. | Kim ḳızıl ḳanlara boyanmış ṭudaġı lālenüñ*
|
| 5. | a. | Ġonca-leblerle Revānī ḳomaz elden ayaġı |
| b. | Düz baṣarsa ṣaḥn·ı gülşende ayaġı
lālenüñ |
-207-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ey dil yolında ölmege ġāyet güzel gerek |
| b. | ʿÖmr·i ʿazīz gibi o bir bī-bedel gerek* |
| 2. | a. | Çeşm ü dehān u zülfini terk idemez göñül |
| b. | Zīrā bilür ki kişiye āẖır ʿamel gerek |
| 3. | a. | İncinme būse añsa varup dil maḥalleñe |
| b. | Dirler ki sözi añmaġa evvel maḥal gerek |
| 4. | a. | Her kim ki irmek istese ḳaddüñle zülfüñe |
| b. | ʿÖmr·i ṭavīl ile aña ṭūl·i emel gerek |
| 5. | a. | Her gördügüñ ġazāleyi vaṣf it Revānī kim |
| b. | ʿĀşıḳlara yaranmaġa ġarrā ġazel gerek* |
-208-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Nāzı gerçi çoġ olur dilber·i ṭannāzlaruñ |
| b. | Yaḳdı yandurdı beni āh senüñ nāzlaruñ |
| 2. | a. | Māhiye aṣṣa ne‿ola göñlümi yüzüñde ṣaçuñ |
| b. | Böyle rengīn mi olur tügmesi ḳazzāzlaruñ |
| 3. | a. | Ṭurup otursa ne‿ola ʿāşıḳ ile dilberler |
| b. | Ḫākden ḳaçması yoḳ serv·i serefrāzlaruñ |
| 4. | a. | Ne‿ola her sīm-teni baġrına baṣṣa ʿāşıḳ |
| b. | Var gögsinde gümiş ḥalḳası şehbāzlaruñ |
| 5. | a. | Müşk ü ʿanber ẖaṭınuñ açdı Revānī sırrın |
| b. | Gitmedi yüzi ḳaralıḳları ġammāzlaruñ |
-209-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Yār hecrinden göñül ġamnāk ü cānum derdnāk |
| b. | Sāḳıyā mey ṣun ki ben ġamdan helāk oldum
helāk |
| 2. | a. | Ṣanma vādīler durur ṣaḥrā yüzinde görinen |
| b. | Yaḳasın ẓulmüñ elinden ḳıldı devrān çāk
çāk |
| 3. | a. | ʿIşḳdan dem urmasun dildāra ʿāşıḳ geçmesün |
| b. | Her kimüñ kim ṣu gibi āyīnesi olmasa pāk |
| 4. | a. | ʿIşḳ tīġinden yine ṭoġrandı baġrı ʿālemüñ |
| b. | Gūşe·i ṣaḥrāda ṣanmañ lāleler bitürdi
ẖāk |
| 5. | a. | Uyẖudan uyanmayan şol ḳara baẖtumdur benüm |
| b. | Görinür çünkim Revānī çeşm·i dilber
ẖᾱbnāk |
-210-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ey göñül ġāyet ʿaẓīmü'ş-şāndur mīrüñ senüñ |
| b. | Ḫıdmetinde olmasun bi'llāhi taḳṣīrüñ senüñ*
|
| 2. | a. | Cānuma cānlar baġışlar ṣarduġumca sīneme |
| b. | Laʿl-leb gül-ruẖ ṣanemdür zaẖm·ı şemşīrüñ senüñ*
|
| 3. | a. | Nev-cuvān dilberlerüñ derdinden uṣanmaḳ neden |
| b. | Böyle mi irşād idüpdür ey göñül pīrüñ senüñ*
|
| 4. | a. | Cāmiʿ·i ḥüsnüñde zeyn içün aṣılmış gūyiyā |
| b. | Bir müşebbek ṭopdur zülf·i girihgīrüñ senüñ*
|
| 5. | a. | Ey kemān-ebrū ne‿ola cān virse ʿāşıḳ yolına |
| b. | Bir müzellef serv-ḳad maḥbūbdur tīrüñ senüñ*
|
| 6. | a. | Maẖlaṣ·ı şiʿrüm gibi dillerde adum söylenür |
| b. | Yazılur mecmūʿalarda şimdi taṣvīrüñ senüñ*
|
| 7. | a. | Ḥüsn ili dilberlerin ṣayd itmedür fikrüñ müdām |
| b. | Ḫūbdur elḥaḳ Revānī ḥüsn·i tedbīrüñ senüñ*
|
-211-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Defʿ·i ġam itmege her laḥẓada peymāne gerek |
| b. | Ṣōfiyā mescidi saña bize meyẖāne gerek* |
| 2. | a. | Şemʿ·i ruẖsāruña ḳarşu yanalum yaḳılalum |
| b. | Ḫıdmetinde güzelüm her kişi pervāne gerek* |
| 3. | a. | Ḳullaruñ devlet·i ḥüsnüñde umar būselerüñ |
| b. | Pādişāh olduñ efendi bize şükrāne gerek* |
| 4. | a. | Murġ·ı dil degme güzel dāmına düşmez şimdi |
| b. | Mis̲li olmaya cihānda aña bir dāne gerek |
| 5. | a. | Ṣōfī ḥöcreñde şarāb olmayıcaḳ ne‿eyleyelüm |
| b. | Pür-sebūlarla bize gūşe·i kāşāne gerek*
|
| 6. | a. | Sen perī-çihreye ḳul olsa Revānī yaraşur |
| b. | Ḫıdmetüñ itmege anuñ gibi dīvāne gerek |
-212-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Göñülden gitmedi şevḳı nigāruñ ẕevḳı ṣahbānuñ |
| b. | Mey ü maḥbūb olmasa nesi var idi
dünyānuñ |
| 2. | a. | Teferrücgāh idinsünler cemālüñi ḳo ʿāşıḳlar |
| b. | Benüm çoḳ sevdügüm yoḳdur ziyānı çün
temāşānuñ |
| 3. | a. | Ala gözlüler alurlar benüm göñlümi virmezler* |
| b. | ʿAcāyib memleket ancaḳ olupdur alan
alanuñ |
| 4. | a. | Şarāb·ı nāzdan mest·i ġurūr olsa ʿaceb mi yār |
| b. | Cihān ḥayrānı olmışdur o ḥüsn·i ʿālem-ārānuñ*
|
| 5. | a. | Revānī gözleri yāruñ göñül mülkin ider tārāc |
| b. | Ḥarāmīler bilür ḳadrin cihān içinde
yaġmanuñ |
-213-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳa seyr itmege bir ḳāmet·i bālā gerek |
| b. | Ṣōfiyā dervīş olanuñ himmeti aʿlā gerek |
| 2. | a. | Gördügüñ her bir ḳamer-ruẖsāra meyl itme göñül |
| b. | Gün gibi dilber güzeller içre müstes̲nā gerek |
| 3. | a. | ʿAḳla uyma sen göñül kim ʿışḳ yolında kişi |
| b. | Vālih ü āşüfte vü şūrīde vü şeydā
gerek |
| 4. | a. | Cānum aġzuma gelür bir būseñ alınca didüm |
| b. | Güldi dilber didi kim ḥāżır saña ḥalvā gerek |
| 5. | a. | Sīm ü zer ister Revānī şimdiki maḥbūblar* |
| b. | Ḫāṭır·ı ʿāşıḳ gerekmez anlara dünyā
gerek |
-214-
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḳıldı bahār bezmümüzi cām·ı lāle-reng |
| b. | Sāḳī olalı ol yüzi gül serv-ḳad fireng |
| 2. | a. | Baḳışlarıyle avladı dilberleri gözüñ |
| b. | Āhūları şikār ider nitekim peleng |
| 3. | a. | Aġlamaġ ile gitmedi dilden nuḳūş·ı ẖaṭ |
| b. | Hīç refʿ olur mı āyineden yunmaġ ile jeng*
|
| 4. | a. | Meclisde utanup ḳızarur mıydı gül gibi |
| b. | Sāḳī şarāb·ı nābdan almasa idi reng |
| 5. | a. | İçer Revānī vāḳıf·ı ḥāl oluban müdām |
| b. | Esrār·ı ʿışḳı ṭutamayup ṣōfi yir beng |
-215-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Cām·ı mey göñlin açar ʿīdde üftādelerüñ* |
| b. | Yine gün ṭoġdı bu gün başına dildādelerüñ*
|
| 2. | a. | Bezm·i meyden nice ẖālī olalum biz ṣōfī |
| b. | Ḫoş ṭutar ehl·i dili ḥörmeti çün bādelerüñ* |
| 3. | a. | Nice ḳul olmazuz ol serv·i ḳabā-pūşumuza |
| b. | İşleri ʿışḳa esīr olmadur āzādelerün |
| 4. | a. | Yār kāküllerini çeksün e ebrūlarına |
| b. | Ḳıbleden yaña gerek yüzleri seccādelerüñ* |
| 5. | a. | Ṣāh·ı ʿışḳam bu göñül şehri durur pāye·i taẖt |
| b. | Ḳulı olalı Revānī yine begzādelerüñ |
-216-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ne ʿaceb gerdiş·i devrān ne ʿaceb devr·i felek |
| b. | İki üç günde yele vardı otuz yıllıḳ emek* |
| 2. | a. | Beni bir ehremene şimdi felek ḳıldı esīr |
| b. | Ḳanı ol gün ki benüm ẖıdmetüm eylerdi
melek |
| 3. | a. | Niçe at niçe ḳatır yolda piyāde ḳaldum |
| b. | Binecek olsa idi sāyesi yiterdi yedek* |
| 4. | a. | Pāymāl itme piyāde ḳuluñ ey şāhsüvār |
| b. | At başın çekerek hāy dilek hāy dilek |
| 5. | a. | Aġlamaz hīç Revānī nemede girdügine |
| b. | Yaġmuruñ defʿi içün vażʿ olınupdur kepenek*
|
-217-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sīne naʿlin dāġlar ṭopına çevgān eyledüñ |
| b. | Şehsüvārum gün gibi çün ʿazm·i meydān
eyledüñ |
| 2. | a. | Añladuñ sāḳī şarāb·ı ġam bizi itdi helāk |
| b. | Hāy ẓālim hāy kāfir ne‿eyledüñ ḳan eyledüñ* |
| 3. | a. | Yıḳdı göñlüm mülkini cevr·i firāvānuñ senüñ |
| b. | Pādişāhum ẓulm ile bir şehri vīrān
eyledüñ |
| 4. | a. | Söylesün esrār·ı ʿışḳı ṣor göñül abdālına |
| b. | Cürʿadān·ı şevḳden çün anı ḥayrān
eyledüñ |
| 5. | a. | Götüri dünyāya ḥükm itdüñ Revānī naẓm ile |
| b. | Ḫātem·i şiʿri bu gün möhr·i Süleymān
eyledüñ |
-218-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Aḳdı ṣu gibi göñül ayaġına ol püserüñ |
| b. | Cān u dilden ḳulıyuz ḥāṣılı ṣāḥib-naẓaruñ*
|
| 2. | a. | Bize şerbet olıcaḳ olsa mey·i nāb gibi |
| b. | Yüri ey ẖᾱce yüri ṣuyını iç sen şekerüñ* |
| 3. | a. | Ġāfil olmalu degül bende iken dişlerüñe |
| b. | Boġazı iplü durur ẖurdesi çoḳdur güherün* |
| 4. | a. | Kimseden sīm ü zerin hīç dirīġ itmez iken |
| b. | İncelür diḳḳati bilüñe gelince kemerüñ* |
| 5. | a. | Öykünüp yāra Revānī yalıñuz seyr eyler |
| b. | Anuñ içün yüzi aġ alnı açuḳdur ḳamerüñ* |
-219-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḥüsnüñ eyyāmında artar her günāhı göñlümüñ |
| b. | Şol güzellik itdi aña yoḳ günāhı göñlümüñ* |
| 2. | a. | Ḳāmet ü zülfüñ hevāsın eylemezdi murġ·ı cān |
| b. | Şāẖ·ı Sidre olmasa pervāzgāhı göñlümüñ |
| 3. | a. | Bu zeberced ṭāḳa ʿālemde binā urılmadın* |
| b. | Āsitān·ı dōst olmışdı penāhı göñlümüñ* |
| 4. | a. | Dūr olaldan āsitānından başı yaṣduḳdadur |
| b. | Kimseye derdini virme yā İlāhī göñlümüñ |
| 5. | a. | Ġayrı dilberler temāşāsın Revānī eylemez |
| b. | Yāra olmışdur ezelde çün nigāhı göñlümüñ |
-220-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şevḳ·ı gülden oda yandı ẖānumānı bülbülüñ |
| b. | Göklere irişdi bu gice fiġānı bülbülüñ |
| 2. | a. | Bir avuc ẖākister olmış āteş·i gülden yanup |
| b. | Ḳalayısar ʿāḳıbet nām u nişānı bülbülüñ |
| 3. | a. | Beyża·i bülbül gibidür gülşen içre jāleler |
| b. | Ġonca olmışdur meger kim āşiyānı
bülbülüñ |
| 4. | a. | Ḫārdan ẖançer çeküp ḳaṣd eylemiş gül bülbüle |
| b. | Ḳalmamış ol ḳorḳudan beñzinde ḳanı
bülbülüñ |
| 5. | a. | Çıḳma gülşenden güzellerle Revānī dāyimā |
| b. | Çün bahār irse gülistāndur mekānı bülbülüñ*
|
-221-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Mihr ü mehden ey perī zībā cemālüñ var senüñ |
| b. | Gül yüzüñ üstinde çün iki hilālüñ var senüñ |
| 2. | a. | İşigin terk eylemezsin her gün ey şems·i felek |
| b. | Ol ḳamer yüzliyle beñzer bir zevālüñ var
senüñ |
| 3. | a. | Tāb·ı mülden gül gibi al olmış ey dilber yüzüñ |
| b. | Kim bilür ʿāşıḳlara yine ne ālüñ var senüñ |
| 4. | a. | Ḫurremem her dem dehān u ḳadd ü zülfüñ yād idüp |
| b. | Ṭañ mıdur bu müflise dirlerse mālüñ var
senüñ |
| 5. | a. | Bezm·i ġamda her dem iñlersin Revānī ney gibi |
| b. | Kimse bilmez meclis ehlinden ne ḥālüñ var
senüñ |
-222-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Göñlümi yıḳduñ yine cevr·i firāvān eyledüñ |
| b. | Pādişāhum ẓulm ile bir şehri vīrān
eyledüñ |
| 2. | a. | Āh kim unutmışam añdurduñ ey ġam sen benüm |
| b. | Fürḳatüñ yād eyleyüp ʿaḳlum perīşān
eyledüñ |
| 3. | a. | Ehl·i bezmüñ üstine açıldı cennet revzeni |
| b. | Mest olup ey ḥūrī çün çāk·i girībān
eyledüñ |
| 4. | a. | Virdi būseñ ey ṭabīb·i cān dile tāze ḥayāt |
| b. | Bir ölümlü ẖastenuñ derdine dermān eyledüñ |
| 5. | a. | Bir cefāñ içün saña yüz biñ duʿā eyler göñül |
| b. | Ol faḳīre dōstum luṭf itdüñ iḥsān eyledüñ |
| 6. | a. | Çün yöñeldüñ kūy·ı dildāra Revānī seyr içün |
| b. | Bülbül·i şūrīdesin ʿazm·i gülistān
eyledüñ |
-223-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Tīz idüp ẖançerini ẖışm ile çeşm·i siyehüñ |
| b. | Āh kim dökse gerek ḳanını ben bī-
günehüñ |
| 2. | a. | Baña sen mehden eger mihr ü vefā olmaz ise |
| b. | Yaḳaram āhum ile ẖırmenini ṣubḥgehüñ |
| 3. | a. | Çünki mīm üstine hīç noḳṭa yazılmaz ṣanemā |
| b. | Dehenüñ üzre nedür noḳṭa·i ẖāl·i siyehüñ |
| 4. | a. | Beñzedürdüm ṣanemā ḥüsn ü cemālüñe eger |
| b. | Olsa sīmīn ẕeḳan u ġonca lebi mihr ü mehüñ*
|
| 5. | a. | Aġlamaḳdan gözümüñ ḳalmaz idi nūr u feri |
| b. | Geh geh irgürmese luṭf ile ṣabā gerd·i rehüñ*
|
| 6. | a. | Kendüzüñ cemʿ idüp ey dil ḳo bu āvāralıġı |
| b. | Zülfin elden ḳoma kim ol durur ārāmgehüñ |
| 7. | a. | Ben umardum ki ḳabūl eyleyesin ḳulluġa līk |
| b. | Devletüm yoḳ kim olam bendesi sen
pādişehüñ |
| 8. | a. | Bunca yıldur ki Revānī işigüñde sürinür |
| b. | Ne ʿacebdür kim aña olmadı hergiz
nigehüñ |
-224-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Gül yüzüñ ʿaksiyle sāḳī mey yüzi al eyledüñ |
| b. | ʿAḳlumuz almaġ içün beñzer ki bir āl
eyledüñ |
| 2. | a. | Düşürüp mest ü ẖarāb itdüñ ḳamu bezm ehlini |
| b. | Bādeye bi'llāh ne ḳatduñ böyle ḳattāl
eyledüñ |
| 3. | a. | Cām·ı gülgūnı elüñde sāḳıyā gören ṣanur |
| b. | Āl ṭūṭīdür kim aña sīmden bāl eyledüñ |
| 4. | a. | Mihr·i ruẖsāruñda ey meh ẓāhir olan noḳṭalar |
| b. | Kevkeb·i seyyārelerdür kim adın ẖāl
eyledüñ |
| 5. | a. | Leblerüñ ẖaṭṭın berāt·ı ḥüsne ʿunvān ideli |
| b. | Ḳaşlaruñ ṭuġrāsını menşūr·ı iḳbāl
eyledüñ |
| 6. | a. | Çeşm·i ẖūnrīzüñ siyāset itmege cellād-veş |
| b. | Her müjeñ ẖançer idüp zülfüñi çengāl eyledüñ |
| 7. | a. | Her gedāya baẖş idüp vaṣluñ niṣābın āh kim |
| b. | Bu Revānī müteḥaḳḳa ne‿içün ihmāl eyledüñ |
LĀM
-225-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Seni ẖalḳ içre ʿazīz itdi cemāl ile Cemīl |
| b. | Beni ʿālemde ġam u derdüñ ile ḳıldı ẕelīl |
| 2. | a. | Ben anuñ zülf·i dil-āvīzine dil virmez idüm |
| b. | Yār ẖalḳ içre alup boynına olmasa kefīl |
| 3. | a. | Ḫastedur çünki gözüñ nāzını artursa ne‿ola |
| b. | Ṭıfluñ artar ṣanemā nāzı ḳaçan olsa ʿalīl* |
| 4. | a. | Şemʿ·i serkeş dir isem ne‿ola o nāzük-bedene |
| b. | Yüzidür şuʿle·i şemʿ ü ṣaçıdur aña fetīl |
| 5. | a. | Reh·i kūyıñda Revānī aḳıdur gözyaşını |
| b. | Kaʿbe yolındaġı saḳḳā gibidür ṣuyı sebīl*
|
-226-
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Didiler kim şeker olur leb·i cānāna bedel |
| b. | Hīç olur mı ki ola bir ḳurı ten cāna bedel* |
| 2. | a. | Ben ṭururken diledüñ öldüresin aġyārı |
| b. | Bir iş ancaḳ bu benüm begcegüzüm ḳana
bedel |
| 3. | a. | Gözi içdi bir avuc ḳanumı raḥm itdi nigār |
| b. | Ṣundı bezm içre baña bir ṭolu peymāne
bedel |
| 4. | a. | Şol ḳadar urdı cefā tīrini ol ḳaşı kemān |
| b. | Bāġ·ı sīnem pür olup oldı neyistāna
bedel |
| 5. | a. | Gülşen içinde Revānī nice gögsini gerer |
| b. | Serv çün kim olımaz ḳāmet·i cānāna bedel |
-227-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Mercān lebüñle çünkim ider iftiẖār laʿl |
| b. | Altuna ġarḳ olursa ne‿ola ey nigār laʿl |
| 2. | a. | Ḳan aġlar idi leblerüñ içün benüm gibi |
| b. | Ger ṭaş baġırlu olmasa ey gül-ʿiẕār laʿl |
| 3. | a. | Tek sen bahā·yı leblerüñi laʿlden buyur |
| b. | Ḳanlu yaşumla oldı benüm her diyār laʿl |
| 4. | a. | Nāz eyledükce leblerüñi dişleseñ ne‿ola |
| b. | Dürler içinde yaraşur ey şīvekār laʿl |
| 5. | a. | Gördi Revānī lebleri vaṣfın nigārumuñ |
| b. | Baş ḳodı pāy·ı naẓmuma bī-iẖtiyār laʿl* |
| 6. | a. | Her beyti şiʿrümüñ lebi vaṣfında dilberüñ |
| b. | Şol nāzenīne döndi ki gūşında var laʿl*
|
| 7. | a. | Vaṣf·ı lebüñde ben şu gedāyam ki ẖusrevā |
| b. | Rengīn sözümden oldı benüm şermsār
laʿl |
-228-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Görinen gülşende şemʿ·i āteşīndür gül degül |
| b. | Geşt iden eṭrāfını pervānedür bülbül
degül |
| 2. | a. | Her ne dem gitse baña āh itdürür ol serv·i nāz |
| b. | Dūd·ı āhumdur ḳafāsında anuñ kākül
degül |
| 3. | a. | Kişver·i ḥüsn içre çoḳdur gerçi kim ṣāḥib-cemāl |
| b. | Ol gül-endāmum gibi birisi de şengül degül |
| 4. | a. | Ẓāhir olan āteş·i dilden ḥarāretdür müdām |
| b. | Bezm·i ġamda sāḳıyā beñzüm ḳızardan mül
degül |
| 5. | a. | Şiʿrüñ içre sünbül ekmişsen Revānī dir gören |
| b. | Kim bilür kim ḳanḳı ẖūbuñ zülfidür sünbül
degül |
-229-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bezmümüz içre güzeller yine ḥavrā mı degül |
| b. | Odamuz şimdi göñül Cennet·i Meˀvā mı
degül |
| 2. | a. | Zāhidā sāḳiye ḥavrā meye Kevs̲er dirler |
| b. | Cennet esbābı bu dünyāda müheyyā mı degül*
|
| 3. | a. | Sāḳi başuma ḳıyāmet ḳoparursa ne ʿaceb |
| b. | Ḳad·i bālāsı anuñ ġayret·i Ṭūbā mı
degül |
| 4. | a. | Ḳış güninde ne‿ola ger ʿayş·ı bahār eyler isek |
| b. | Ġonca sāḳī gül·i ter cām·ı muṣaffā mı
degül |
| 5. | a. | Felege virme Revānī bu güzeller bezmin |
| b. | Gözüñ aç meclisi gör evc·i S̲üreyyā mı degül |
-230-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḳaş ile göz esīri durur her zamān göñül |
| b. | Miskīn göñül belālu göñül nātüvān göñül |
| 2. | a. | Her gül yañaḳlu lāle-ruẖa mübtelā olup |
| b. | ʿIşḳ āteşiyle odlara her dem yanan göñül |
| 3. | a. | Sīne-be-sīne olmaġa saʿy eyle yār ile |
| b. | Dünyāda ḳatmaġ ister iseñ cāna cān göñül |
| 4. | a. | Aṣṣıya ḳaldı cān lebinüñ būsesine vir |
| b. | Bāzār·ı ʿışḳ içinde görinmez ziyān göñül |
| 5. | a. | Söyleşdürürse ol şeh·i ẖūbān ile seni |
| b. | Neñ var Revānīye arada tercemān göñül |
-231-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Giceler kūyuñı geşt itmegin ey mihr·i cemāl |
| b. | Ayda bir ḳulb ṭaḳar māh·ı cihāntāba hilāl |
| 2. | a. | Beni gūyā dehen ü ḳāmet ü zülfüñdür iden |
| b. | Söyledür ḳanda olursa güzelüm kişiyi māl* |
| 3. | a. | Göz olupdur seni seyr itmege şol ḥalḳa·i zülf |
| b. | Kim aña merdümek olmış ruẖuñ üstindeki ẖāl*
|
| 4. | a. | Ḫūb-ṣūretler ile göñlümi tezyīn idüp |
| b. | Çārsū·yı ġama aṣdum yine fānūs·ı ẖayāl*
|
| 5. | a. | Zülf·i dilber beni bir derde giriftār itdi |
| b. | Ki benüm ḳāmetümi ḳıldı Revānī aña dāl*
|
-232-
*
* fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Gördi teşbīh olduġın ol ṭalʿat·i zībāya gül |
| b. | Ḫoş ṣafālar sürdi şimdi geldi ṣan dünyāya
gül |
| 2. | a. | Sīnesinde dāġ·ı meh-rūlar ḳızıl güller yeter |
| b. | Ṣunmañuz ḥācet degüldür ʿāşıḳ·ı şeydāya gül*
|
| 3. | a. | Ḥüsninüñ āşüftesidür her gedā vü her ġanī |
| b. | Pādişāhum bir degül mi yoẖsul ile baya gül* |
| 4. | a. | Mıṣr·ı ʿayşuñ ẖᾱcesi olsaḳ yaraşur sāḳıyā |
| b. | Çün bize dükkān olupdur gülsitān sermāye gül*
|
| 5. | a. | Ehl·i maʿnādur Revānī kim ḳomaz mey ṣoḥbetin |
| b. | Ṣūretā hem beñzemiş cām·ı feraḥ-efzāya gül*
|
-233-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Mübtelādur var ise bir ruẖları zībāya gül |
| b. | Beñzemiş cāme-derīde ʿāşıḳ·ı şeydāya
gül |
| 2. | a. | Gülsitānda nice beñzer ey gül·i nāzük-beden |
| b. | Cāme·i gülgūnuñ üzre görinen tamġaya gül*
|
| 3. | a. | Gökde istedügümüz yerde ele girdi bu gün |
| b. | Çün kevākib şebnem olmış beñzemişdür aya
gül |
| 4. | a. | Ḥüsnüñüñ bāzārınuñ bir ṭablagerdānı iken |
| b. | ʿAyş dükkānına virmişdür yine sermāye
gül |
| 5. | a. | Ḳāmetüñ vaṣfında ẕikr itdi Revānī ẖaddüñi |
| b. | Virdi zīnet dōstum bu naẖl·i bezm-ārāya gül |
-234-
*
mefʿūlü fāʿilātün mefʿūlü fāʿilātün
| 1. | a. | ʿİşret çemenlerinde olsam ʿaceb mi bülbül |
| b. | Bir elde sāġar·ı mül bir elde deste·i gül |
| 2. | a. | Rengīn ruẖuñdur iden ārāyişini çarẖuñ |
| b. | Zīnet virür sifāle eks̲er ḳızıl ḳaranfül |
| 3. | a. | Meygūn lebüñ ẖayāli geldi gözüme çünkim |
| b. | ʿArż itmesün igende germiyyetin bize mül* |
| 4. | a. | Bezm·i cemāl içinde şemʿ üzre dūda beñzer |
| b. | Şol āteşīn ruẖuñda bu ʿanberīn kākül |
| 5. | a. | İç gül gibi şarābı mest ol oḳı ġazeller |
| b. | Gören disün Revānī olmış ḥarīf bülbül |
-235-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şāẖ·ı gülden yine almışdur eline ẖāme gül |
| b. | Ġoncalardan yāra göndermek dilermiş nāme
gül |
| 2. | a. | Yārdan beñzer ẖaber almaġa gitmişdür ṣabā |
| b. | Muntaẓır olup ḳulaḳ ṭutmışdur ol peyġāma
gül |
| 3. | a. | Ḳıṣṣa-ẖᾱn olmış şükūfe meclisinde ʿandelīb |
| b. | Her ṭarafdan üstine ṭutmış anuñ hengāme
gül |
| 4. | a. | Ṣanki devletẖānesidür şimdi gülşen bülbülüñ |
| b. | Kim anuñ içinde yer yer ḳondı beñzer cāma
gül |
| 5. | a. | Her kişi ʿizzet idüp el üstine ṭutsa ne‿ola |
| b. | Ögrenüpdür ey Revānī dāyimā ikrāma gül |
MĪM
-236-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Māh-rūlarda seni medḥ iderüm çün güzelüm |
| b. | Ne‿ola bir ayda tamām olur ise bir ġazelüm |
| 2. | a. | Ḫᾱba varsam ẖaṭ·ı müşkīn görürem ẖaddüñde |
| b. | Ḳorḳaram ol ḳara düşden ki yaḳındur
ecelüm |
| 3. | a. | Gerçi yoḳ saña bedel ʿişve vü nāz eylemede |
| b. | Derd ü ġam çekmede olmaya benüm de
bedelüm |
| 4. | a. | Baḥr·i eşkümde ne‿idem pençe·i mercān oldı |
| b. | Gözümüñ ḳanlu yaşın silmeden ey dōst
elüm |
| 5. | a. | Yoḳ durur çünki ṣarılmaġa Revānī çāre |
| b. | Eñegin oẖşayalum bārī ṭudaġın emelüm |
-237-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Yine meyẖāne de bir ẖūb temāşā gördüm |
| b. | Ṣabr yaġmacısı bir dilber·i tersā gördüm |
| 2. | a. | Bir ḳadeḥ meyle beni ölmiş iken dirgürdi |
| b. | Yine ol muġbeçede muʿciz·i ʿĪsā gördüm |
| 3. | a. | ʿIşḳ deyrinde göñül ʿāşıḳ olup bir ṣaneme |
| b. | Zülfi sevdāsını boynında çelīpā gördüm |
| 4. | a. | Ṣundı bir cām·ı ṣafā-baẖş·ı sürūr-encāmı |
| b. | Ki‿anda her ḳaṭrayı ben bir ulu deryā gördüm |
| 5. | a. | Ḳanı ṣōfīlenüben içmedügüñ bādeyi sen |
| b. | Ḥamdü li'llāh ki Revānī seni şeydā gördüm |
-238-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ey ṣabā gül-geşt idüp ʿazm·i gülistān eyledüm |
| b. | Bülbüli gülşenler içinde ġazel-ẖᾱn eyledüm* |
| 2. | a. | Nāme·i şevḳum kebūter yāruma ilte diyü |
| b. | Yüzüm ayaġına sürmeden ḳızıl ḳan eyledüm*
|
| 3. | a. | Münkir·i ʿışḳ olmış iken geldi iḳrāra raḳīb |
| b. | Güc ile ol kāfiri bu gün müselmān eyledüm* |
| 4. | a. | Kaʿbe kūyıñdan ıraḳ aġyārı kim öldürdiler |
| b. | Ben işitdügüm gibi fi'l-ḥāl ḳurbān eyledüm |
| 5. | a. | Ol güzel beñzer Revānī yā perīdür yā melek |
| b. | Görmedüm mis̲lini anuñ bunca seyrān
eyledüm |
-239-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Mihrüñle ola ẖāk eger sīne·i çāküm |
| b. | Biñ yıl güneşe şuʿle vire ẕerre·i ẖāküm* |
| 2. | a. | Biz ṭurur iken ġamzeler öldürdi raḳībi |
| b. | İster benüm ol şūẖ·ı cefā-pīşe
helāküm |
| 3. | a. | Gül yüzlülerüñ şevḳı ile ẖāk olur isem |
| b. | Ḥammāma varanlar sürinürler gil·i pāküm |
| 4. | a. | Iṣmarladuġum leblerüñe cānumı bu kim |
| b. | Aġzuñ gibi ortada o da olmaya tā güm |
| 5. | a. | Çün ṣu gibi dil pāk durur ʿışḳ yolında |
| b. | Kimden ola ʿālemde Revānī daẖi bāküm |
-240-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Nice mektūb·ı maḥabbet nice irsāl·i peyām |
| b. | Dōstluḳ ḥaḳḳın unutmış ne selām u ne
kelām |
| 2. | a. | Bir selām ile benüm göñlümi şād eylemedi |
| b. | Gerçi ol ḥūr-liḳā işigidür Dār·ı Selām |
| 3. | a. | Sög benüm sīneme tek kesme selāmı benden* |
| b. | Her ne dirlerse disünler güzelüm ḥāṣ ile ʿām |
| 4. | a. | ʿĀr ider ʿāşıḳına Tañrı selāmın virmez |
| b. | Müˀmin olanda ṣaḳın böyle gerekmez
islām |
| 5. | a. | Nāme ile nice ʿarż ide Revānī ḥālin |
| b. | Yār ile mihr ü vefā işi tamām oldı tamām |
-241-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Tāzece bir ġoncadur ol dilber·i raʿnācuġum |
| b. | Yā nihāl·i servdür ol ḳāmet·i bālācuġum |
| 2. | a. | Ġuṣṣadan nergis gibi beñzüm ṣararsa ġam degül |
| b. | Bir naẓar ḳılmaz baña ol gözleri
şehlācuġum |
| 3. | a. | Ṭatlu ṭatlu öpdi ḳarşumda lebüñi cām·ı mey |
| b. | Bilmezem sāḳī ben andan nice alam acuġum
|
| 4. | a. | Yeg sever ʿāşıḳlaruñ atañdan anañdan seni |
| b. | Ḳaçma anlardan ziyān gelmez benüm bebecuġum
|
| 5. | a. | Hey ne‿içün raḥm eylemezsin bu Revānī bendeñe |
| b. | Ā begüm ā pādişāhum ā benüm mirzācuġum |
-242-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Günümüz ṭoġdı mey ile idelüm ʿayş·ı müdām |
| b. | Dehen·i sāḳi durur maġrib ü maşrıḳdur
cām |
| 2. | a. | Ḥasretüñden ne‿ola ḳan aġlar isem yıllar ile* |
| b. | Gün yüzüñ görmeyeli oldı çü bir ay tamām* |
| 3. | a. | Ḳaş u gözdür ulu sermāyesi ḥüsnüñ ammā |
| b. | Güzel oldur kim ola sīm-beden ẖūb-endām*
|
| 4. | a. | Ey göñül būse içün söyleme dildāra ṣaḳın |
| b. | Yār kim nāzük ola aña ne ḥācet ibrām |
| 5. | a. | Kimse dimezdi aña ẖusrev·i iḳlīm·i suẖen |
| b. | Bu Revānī ḳuluñ olmasa eger mīr·i kelām |
-243-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Güneş öykünemez yüzüñe māhum |
| b. | Günüñ günden yeg olsun pādişāhum |
| 2. | a. | Senüñ gün gibi ṭopuñ göge aġmış |
| b. | Benüm yā yerde ḳalsun mı bu āhum |
| 3. | a. | Beni öldürdügüñe ġam yimezdüm |
| b. | Benüm çoḳ sevdügüm bilsem günāhum* |
| 4. | a. | Namāzum iltseler ʿarşa ʿaceb mi |
| b. | Ḳapuñ miḥrābıdur çün secdegāhum* |
| 5. | a. | Revānī cām·ı meydür baña tesbīḥ |
| b. | Benüm meyẖāne durur ẖāneḳāhum |
-244-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Sāḳıyā gel senüñ ile mey·i gül-fām idelüm* |
| b. | Ayaġı götürelüm fikr·i serencām idelüm |
| 2. | a. | Niçe bir zühd ile taḳvā niçe bir ṣavm u ṣalāt |
| b. | Bursa dilberleri ile gel e bayram idelüm |
| 3. | a. | İçelüm ẖūblaruñ gözine gelsün mey·i nāb |
| b. | Meclisi zīnet idüp hep gül ü bādām idelüm |
| 4. | a. | Ṣabr u ārāmumuzı aldı perī-peykerler |
| b. | Nice ṣabr eyleyelüm yā nice ārām idelüm |
| 5. | a. | Gel Revānī seni sāḳī ile barışduralum |
| b. | Elin ayaġın öpüp yalvarup iḳdām idelüm |
-245-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿIşḳ derdinden durur ʿālemde destān olduġum |
| b. | Çeşm·i mestüñden durur her laḥẓa ḥayrān
olduġum |
| 2. | a. | Ḫāṭırum cemʿiyyet ister sāḳıyā ṣun sāġarı |
| b. | Ġam diyen ẓālim elindendür perīşān
olduġum |
| 3. | a. | Gün gibi hercāyī bir meh-rūyı sevmişdür göñül |
| b. | Ol hevādandur bulutlar gibi giryān olduġum |
| 4. | a. | Dāne·i ẖālüñ yele virdi bu ʿömrüm ḥāṣılın |
| b. | Ḳanı yoluñda senüñ ẖāk ile yeksān olduġum |
| 5. | a. | Kaʿbe·i kūyuñ Revānī ḳo ṭavāf itsün ṭavāf |
| b. | Hāy Kaʿbem hāy ḳıblem hāy ḳurbān olduġum*
|
-246-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Rūy·ı pür-eşküme baḳmaz benüm ol yār·ı ḳadīm |
| b. | Āsitānında ne‿idem ẖāke berāber zer ü sīm |
| 2. | a. | Ne ʿacebdür bu ki kim görse seni terk idemez* |
| b. | Kūyuña gelse müsāfir olur elbette muḳīm*
|
| 3. | a. | Serv boylulara ṣōfī ṣu gibi māyil olur |
| b. | Kimde kim ẕihn·i laṭīf ile ola ṭabʿ·ı selīm*
|
| 4. | a. | Çıñraġılar ṭaḳınur yine felek encümden |
| b. | Pādişāhum giceler olmaġa bezmüñde nedīm*
|
| 5. | a. | Mey·i ṣāfī gibi şerbet mi olur ṭabʿa laṭīf |
| b. | ʿIşḳ derdini Revānī ne bilür ẖᾱce ḥakīm |
-247-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sāḳıyā laʿlüñ şarāb·ı erġavānumdur benüm |
| b. | Gūşesi meyẖāne nüñ eski mekānumdur benüm*
|
| 2. | a. | Ḳaṣr·ı ġamdur ẖāne·i dil nerdübān şimdi aña |
| b. | Üstüẖᾱnlarla bu cism·i nātüvānumdur benüm |
| 3. | a. | Dāġ·ı ḥasret kim şehā sīnemde ẖūn-ālūdedür |
| b. | Ḳanlar aġlar ṣan bu çeşm·i ẖūn-feşānumdur
benüm |
| 4. | a. | Şevḳden çekdüm elifle naʿl şeklin sīneme |
| b. | Rāh·ı ʿışḳ içinde çün tīr ü kemānumdur
benüm |
| 5. | a. | Çenge ʿālemde Revānī dāyimā baş egdüren |
| b. | Bezm·i fürḳatde olan ṣavt u terānumdur
benüm |
-248-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Görinen üstümde ṣanmañ dūd·ı āhumdur benüm |
| b. | Pādişāh·ı ʿışḳam ol çetr·i siyāhumdur
benüm |
| 2. | a. | Nuḳl·ı mey tesbīḥüm oldı olalı ʿışḳa mürīd |
| b. | Gūşe·i meyẖāne ṣōfī ẖāneḳāhumdur
benüm |
| 3. | a. | Ḳadr ile başum göge irişdi bendeñ olalı |
| b. | Māh·ı nev kim görinür ṭarf·ı külāhumdur
benüm |
| 4. | a. | İtlerüñüñ ẖıdmetinde çoḳ durur taḳṣīrümüz |
| b. | İşigüñde āh u nālem ʿöẕr-ẖᾱhumdur benüm |
| 5. | a. | Didiler baña Revānī yār neñdür ben didüm |
| b. | Gözlerüm nūrı efendim pādişāhumdur
benüm |
-249-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Serve serkeşlik iden serv·i bülendümdür benüm |
| b. | Ben anuñ kemter ḳulıyam ol efendimdür
benüm |
| 2. | a. | Sen perī-peyker ḳamer-ruẖsārı tesẖīr itmege |
| b. | Micmerüm ṭās·ı felek encüm sipendümdür
benüm |
| 3. | a. | Gör ne ʿālī-himmetem kim dūd·ı pīç-ā-pīç·i āh |
| b. | Bu zeberced ḳalʿaya müşkīn kemendümdür benüm*
|
| 4. | a. | Yazılan mecmūʿalarda naḳş·ı taṣvīrüñ durur |
| b. | Söylenen dillerde şiʿr·i dil-pesendümdür benüm*
|
| 5. | a. | Ey ṭabīb·i cān u dil ben ẖāstañı yād itmedüñ |
| b. | Dimedüñ bir gün Revānī derdmendümdür
benüm |
-250-
*
mefāʿilün feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Firāḳ·ı yār ile ben ẖaste derdnāk oldum |
| b. | Baña meded idüñüz yoẖsa ben helāk oldum |
| 2. | a. | Kemān gibi seni baġruma baṣmadum ḥayfā |
| b. | Ḫadeng·i ġamzeñ ucından ki sehmnāk oldum |
| 3. | a. | Ayaġın öpmege bir çāre bulmadum hergiz |
| b. | Yolında gerçi anuñ niçe niçe ẖāk oldum |
| 4. | a. | Elüm irişmedi gördüm ki ʿanberīn ṣaçına |
| b. | Cihānda şāne gibi ben de sīne-çāk oldum |
| 5. | a. | Revānī baña ne çāre viṣālden ġayrı |
| b. | Firāḳ·ı yār ile ben ẖaste derdnāk oldum |
-251-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sāḳıyā luṭf it baña ṣun ṭolu cām |
| b. | İnneme'l-iḥsānu illā bi't-tamām
|
| 2. | a. | Ġam elinden dāyimā miḥnetdeyüz |
| b. | Eyyühe's-sāḳī edir keˀsen müdām
|
| 3. | a. | Nāz ider Tañrı selāmın virmege |
| b. | Ol cefākāra selām olsun selām |
| 4. | a. | Kehrübāya döndi ġamdan beñzümüz |
| b. | İçelüm sāḳī şarāb·ı laʿl-fām |
| 5. | a. | Būse ʿahd itdüñ Revānī bendeñe |
| b. | Pādişāhum müstedām ol müstedām |
-252-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ṣōfī ne gözüm yaşına ne āha ṣıġındum |
| b. | Ben yiri gögi yaradan Allāha ṣıġındum |
| 2. | a. | Çün ḳullarınuñ cürmi durur luṭfına bāʿis̲ |
| b. | Yüz ḳaralıġıyle kerem·i şāha ṣıġındum |
| 3. | a. | Fürḳat elemin devlet·i vaṣluñla unutdum |
| b. | Baḥtum güneşi ṣıdḳ ile sen māha
ṣıġındum |
| 4. | a. | Virdüm yele ʿışḳuñla bu dem ẖırmen·i ṣabrı |
| b. | Kendüm ṭaġıdup āh·ı seḥergāha
ṣıġındum |
| 5. | a. | Pīr oldı baña ʿışḳ cihān içre Revānī |
| b. | Ṣanma beni kim mürşid·i güm-rāha
ṣıġındum |
-253-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bir benek altunlu geymiş yine cānānum benüm |
| b. | Seyr ider yılduzlar ile māh·ı tābānum
benüm |
| 2. | a. | Āteş·i ʿışḳuñ Ḫalīliyem ki dāġ·ı şevḳden |
| b. | Od iken tāze gülistān oldı her yanum benüm |
| 3. | a. | Lāle gibi sīnemüñ dāġın nice fāş itmeyem |
| b. | İndi çaḳ dāmānuma çāk·i girībānum benüm |
| 4. | a. | Ġaybdan aġzı ẖaber virmezdi her dem ġoncaya |
| b. | Ḫıżra yoldaş olmasa serv·i ẖırāmānum
benüm |
| 5. | a. | Gülsitānı seyr iden gelsün Revānī yanuma |
| b. | Gül gibi açılmasun her yerde dīvānum
benüm |
-254-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Umaram maḥşerde ẖūb ola serencāmum benüm |
| b. | Geçdi gün yüzlü güzellerle çün eyyāmum benüm*
|
| 2. | a. | Çün şarāb·ı ʿışḳdur dāyim benüm nūş itdügüm |
| b. | ʿArş ḳandīlinden olsun sāḳıyā cāmum
benüm |
| 3. | a. | Cānum aġzuma gelüpdür būse·i dildār içün |
| b. | Yār·ı nāzük-ṭabʿa yoḳdur hergiz ibrāmum
benüm |
| 4. | a. | Bir benek altunlu geymiş ṣalınur biñ nāz ile |
| b. | Her ne geyse yaraşur serv·i gül-endāmum benüm*
|
| 5. | a. | Fürḳate düşdüm Revānī göñlüm ārām eylemez |
| b. | Ol dilārām ile gitdi ṣabr u ārāmum benüm* |
-255-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Merḥamet ide umaram baña ol şāh·ı kerīm |
| b. | Yüz sür ayaġı tozına benden ey peyk·i
nesīm |
| 2. | a. | Yine dilberdür bilen ben derdmendüñ ḥālini |
| b. | Añmañuz baña ṭabībi o gelür ise ḥakīm* |
| 3. | a. | Cāmiʿ·i ḥüsninde zeyn içün aṣılmış gūyiyā* |
| b. | Bir müşebbek ṭopdur bu kākül·i ʿanber-
şemīm |
| 4. | a. | Meclisüñde ẖālī olmazsa ne‿ola āvāreler* |
| b. | Dōstum merġūb olur begler ḥużūrında nedīm*
|
| 5. | a. | Ṭutdı dünyāyı Revānī şiʿrinüñ āvāzesi |
| b. | Nitekim ṣīt u ṣadā·yı Ḥażret·i Sulṭān
Selīm |
-256-
*
feʿilātün fāʿilātün fāʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Nevbahār oldı gelüñ ʿayş·ı bahār eyleyelüm* |
| b. | Ṣu gibi bāġa varup seyr·i kenār eyleyelüm |
| 2. | a. | Cehd idüp Rūmili dilberlerini ṣayd idelüm |
| b. | Biz de begler gibi ʿālemde şikār eyleyelüm |
| 3. | a. | Ṣafḥa·i cāna yazup bir güzelüñ taṣvīrin |
| b. | ʿAḳllar çāk olacaḳ naḳş·ı nigār eyleyelüm |
| 4. | a. | Yād idüp ʿārıż u güftārını ol ġonca-lebüñ* |
| b. | Güli söyletmeyelüm bülbüli zār eyleyelüm |
| 5. | a. | Lāle-veş ḳalḳup ayaḳ ṭolularını içelüm |
| b. | Gül gibi ʿayş idelüm bezm·i bahār eyleyelüm*
|
| 6. | a. | Aldı ġam çünki Sitanbulda göñül ḳalʿasını |
| b. | Varalum biz de Ḳalatayı ḥiṣār eyleyelüm* |
| 7. | a. | Çünki bu yerde Revānī bize yoḳdur raġbet |
| b. | Gel ḳalender olalum terk·i diyār eyleyelüm* |
NŪN
-257-
*
mefāʿilün feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Cihānda Cem gibi ʿayşuñ şehā müdām olsun |
| b. | Eger ki bensüz içerseñ meyi ẖarām olsun |
| 2. | a. | Müdām gün gibi ʿizzetde ol ki bezmüñ içün |
| b. | Sitāre nuḳl ü şafaḳ mey hilāl cām olsun |
| 3. | a. | Ġurūr·ı ḥüsn ile añmaz ṣanurdum ol dilber |
| b. | Cefā vü cevr ile yād itdi müstedām olsun |
| 4. | a. | Ḳul itdi yine bizi bir selām ile ey dil |
| b. | Güzeller içre o gül yüzlüye selām olsun* |
| 5. | a. | Revānī cān ile bendeñ durur naẓar eyle |
| b. | Ḳapuñda ḳullaruñ içinde tā be-nām olsun |
-258-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çoḳ cefālar irişüpdür baña sen bī-dāddan |
| b. | Her biri ẖāṭırdadur kim gitmez eylük yāddan
|
| 2. | a. | Gicelerde çarẖ üzre görinen şekl·i hilāl |
| b. | Şemʿ·i bezmüñ şuʿlesidür kim egilmiş bāddan
|
| 3. | a. | Mıṣr·ı ḥüsnüñde ḳoma pür-fitnedür bu ẖaṭṭ u ẖāl |
| b. | Dōstum gelmedi yā toẖmı anuñ Baġdāddan*
|
| 4. | a. | Kūh ṣanmañ görinen yer yer ki uyẖudan zemīn |
| b. | Uyanup baş ḳaldurupdur nāliş·i Ferhāddan |
| 5. | a. | Şīve vü nāzı güzeller senden ögrense ne‿ola* |
| b. | Ṣanʿatı lāyıḳ budur kim göreler üstāddan
|
| 6. | a. | ʿĀşıḳ olup bāġ ḳaddüñ yādına ey lāle-ruẖ |
| b. | Gögsine çekmiş elifler sāye·i şimşāddan* |
| 7. | a. | Yār ile hergiz Revānī olımaduñ āşinā |
| b. | Ben ḥaḳīri ʿışḳ ise kesdi bilişden yaddan*
|
-259-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Ḫaṭuñ küfr ü ruẖuñdur dīn ü īmān |
| b. | Saña ʿāşıḳ durur kāfir müselmān |
| 2. | a. | İgen germ olma bezm içinde ey şemʿ |
| b. | Ṭutuşalum berü gel işde meydān* |
| 3. | a. | Yolında cān·ı şīrīn virme ṣōfī |
| b. | Sevilmez ölü ḥalvāsıyle oġlan* |
| 4. | a. | Beni meygūn lebüñ mest itdi sāḳī |
| b. | Beni esrār·ı ʿışḳuñ ḳıldı ḥayrān |
| 5. | a. | Leb·i dilberde ẓāhir olalı ẖaṭ |
| b. | Ḳara yaṣlu Revānī Āb·ı Ḥayvān* |
-260-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Gül gül olmış ruẖlaruñ cām·ı şarāb·ı nābdan* |
| b. | Ṣan ḳızıl güller durur kim reng alur mehtābdan
|
| 2. | a. | Başumuñ üstinde gūyā berḳ urur bir nūrdur |
| b. | Şuʿle kim ẓāhir ola ol tīġ·i āteştābdan |
| 3. | a. | Cām·ı meyde ʿaks·i ebrūñı gören dir sāḳıyā |
| b. | Keştīdür deryāda ṣan ḳurtulamaz girdābdan *
|
| 4. | a. | Ol siyeh çeşmi görüp uyẖuda göñlüm didi kim* |
| b. | Ḳara baẖtumdur benüm gūyā ki‿uyanmaz ẖᾱbdan*
|
| 5. | a. | Ḳıldı yaġma cān u dil raẖtın Revānī çeşm·i yār |
| b. | Mülk·i tende nesne ḳalmamış durur esbābdan*
|
-261-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĪd·i vaṣluña irişsem ġam yimezdüm cān içün |
| b. | Bu mes̲el meşhūrdur erkek ḳuzu ḳurbān içün*
|
| 2. | a. | Leblerüñ Nūşīrevān zülfüñ durur zencīr·i ʿadl |
| b. | Kimse dimez ẓulme māyil sen şeh·i ẖūbān içün*
|
| 3. | a. | Ad içün ölmişleri iḥyā ider ʿĪsā-lebüñ |
| b. | Her kişi cānlar virür ʿālemde ad u ṣan içün* |
| 4. | a. | Sen ḳamer-ruẖsār içün hercāyī dirlerse ne‿ola |
| b. | Anca sözler söylenür ẖurşīd·i nūr-efşān içün
|
| 5. | a. | Dōstlar görsün Revānīnüñ bu ġarrā naẓmını |
| b. | Bir yeñi üslūb peydā eylemiş yārān içün*
|
-262-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Ey göñül ehl·i ẕillet olmışsın |
| b. | Hem-dem·i derd ü miḥnet olmışsın* |
.
| 2. | a. | Dāyimā sendedür müsāfir·i ġam |
| b. | Beñzer ey dil ʿimāret olmışsın* |
| 3. | a. | Ḫalḳı ġamzeyle hep helāk itdüñ |
| b. | Allāh Allāh ne āfet olmışsın* |
| 4. | a. | Leblerüñ Kevs̲er ü yüzüñ cennet* |
| b. | Behey āfet ḳıyāmet olmışsın* |
| 5. | a. | Ḳodı el arḳasını yerde çınār |
| b. | Gördi çün serv-ḳāmet olmışsın* |
| 6. | a. | Yārı ḳucdum didüñ Revānī hele* |
| b. | Gerçek iseñ ne rāḥat olmışsın* |
-263-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Geyse altunlu ḳabāsını ḳaçan ol nāzenīn |
| b. | Şemse·i zerrīnidür cānumda dāġ·ı āteşīn
|
| 2. | a. | Zaʿferānı çihremüñ altunlu güller eyledi* |
| b. | Cāmeñe şol deñlü kim yüz sürmişem ey nāzenīn
|
| 3. | a. | Ġabġabuñ altında cāmeñ üzre ey sīmīn-beden* |
| b. | Tügmeler Pervīne beñzer olalar māha ḳarīn*
|
| 4. | a. | Ḫılʿat·i zerrīn içinde ol büt·i sīmīn-beden |
| b. | Bitdi ṣan güller arasında nihāl·i yāsemīn |
| 5. | a. | Cāme·i zerrīn ile seyr itseler cānāneler |
| b. | Āfitāb ile Revānī pür olur rūy·ı zemīn*
|
-264-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ṣaḥrāda ḳaçan at ile seyrān ide cānān |
| b. | Gūyā kim olur bād ile bir serv ẖırāmān |
| 2. | a. | Ṣaḥrāda semendi izi ṣanmañ göz açupdur |
| b. | Geldükce temāşā ide tā kim anı meydān |
| 3. | a. | Atuñ izidür başuma çün tāc·ı saʿādet |
| b. | Yoluñda ḳo kim ẖāk olayın ey şeh·i ẖūbān
|
| 4. | a. | ʿUşşāḳ ṭaġılsa ne ʿaceb atuñ öñinden |
| b. | Kim bād·ı ṣabā ile olur ẖāk perīşān |
| 5. | a. | Cānāneyi at üzre görüp didi Revānī |
| b. | Bildüm ki yel üstinde imiş taẖt·ı Süleymān |
-265-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿAks·i laʿlüñle zenaẖdānuñ senüñ ey nāzenīn |
| b. | Sīmden ẖātemdür olmış laʿlden aña nigīn
|
| 2. | a. | Hindūlardur Kaʿbeye gelmiş ṭavāfa gūyiyā |
| b. | Ruẖlaruñ devrinde ey dilber bu ẖaṭṭ·ı ʿanberīn
|
| 3. | a. | Ḳanlar aġladup gülünc itdüñ beni düşmanlara |
| b. | Pādişāhum dōstlar böyle mi olur āferīn |
| 4. | a. | Görmeyince sīnemüñ dāġını sögmez baña yār |
| b. | Söylemez āyīnesüz ṭūṭī kelām·ı şekkerīn
|
| 5. | a. | Her ḳaçan şiʿrüm yazam ẖāmem Revānī siḥr ider |
| b. | Şāhid·i naẓmum ola tā kim yavuz gözden emīn
|
-266-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ṭolanmaz idi kūyuñı her gice ıraḳdan |
| b. | Māh olmasa ʿāşıḳ güzelüm saña ḳulaḳdan |
| 2. | a. | Sāḳī berü gel kim seni arayı arayı |
| b. | Ḳan derleyüben çıḳdı mey·i nāb ayaḳdan |
| 3. | a. | Dil ṭıflı içün ṣanki gümiş tozlu kemāndur |
| b. | Ḳaşuñ ki müzeyyen ola ey dōst ʿaraḳdan
|
| 4. | a. | İgen uyup ulaşdı göñül ġamzelerüñe* |
| b. | Āẖir ölümi anuñ ola gibi bıçaḳdan |
| 5. | a. | Rengīn ruẖı evṣāfını yazmaġa Revānī |
| b. | Mecmūʿasını eyledi gül al varaḳdan |
-267-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sāḳī·i gül-çihre alduḳca ele peymānesin |
| b. | Ġonca·i zanbaḳlar içre lāle bitmiş ṣanasın |
| 2. | a. | Ol perī-rūdan göñül nice ṣaḳınmayam seni |
| b. | Bu mes̲el meşhūrdur kim atmaz il dīvānesin*
|
| 3. | a. | Meh gümişden bir kilindirdür güneş altun yatuḳ |
| b. | Añlaruñla bu felek zeyn eylemiş ẖumẖāne sin
|
| 4. | a. | Yaraya ey dil sen ibrīşim götürmezdüñ ezel |
| b. | Şimdi āvāre neden bu zülf·i müşk-efşānasın*
|
| 5. | a. | Yıḳma göñlüm ẖānesin ey gözlerümüñ nūrı kim |
| b. | Kaʿbe yapmaḳ gibidür yapmaḳ göñül vīrānesin*
|
| 6. | a. | Ḫaṭṭ·ı şiʿrüñ kebk·i maʿnā ṣaydına çün dāmdur |
| b. | Söz feżāsında Revānī sen bu gün yek dānesin*
|
| 7. | a. | Dil ele cām almayaldan düşdi ġam deryāsına |
| b. | Şöyle maḥzūndur gemisi ġarḳ olupdur ṣanasın*
|
-268-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḳoñ şemʿ gibi aġlayayın hecr·i yārdan |
| b. | Yandum yaḳıldum ol ṣanem·i gül-ʿiẕārdan*
|
| 2. | a. | Gözlük idindi dāġların sīnemüñ göñül |
| b. | Var ise incinüpdür o ẖaṭṭ·ı ġubārdan* |
| 3. | a. | Āşüfte olma her güzelüñ ẖaṭṭ u ẖāline |
| b. | Geçmez misin göñül daẖi naḳş u nigārdan |
| 4. | a. | İçsün şarābı sāḳīnüñ emsün şeker-lebin |
| b. | Dad almaġ isteyen kişiler rūzgārdan |
| 5. | a. | Ol lāle-çihre gördi beni şiʿrüm isteyüp |
| b. | Neñ var didi Revānī bize yādigārdan* |
-269-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Şol serv gibi ḳāmet·i dil-cūya ne dirsin |
| b. | Şol güller ile sünbül·i ẖoş-būya ne dirsin |
| 2. | a. | Hīç añmayalum ẖāl ü ẖaṭ u zülfini nāṣıḥ |
| b. | Şol şīve ile ḥālet·i ebrūya ne dirsin |
| 3. | a. | Bir ḥūyuñ ile ṣōfī cihāna ṣıġamazsın |
| b. | Üftādelerüñ itdügi yāhūya ne dirsin |
| 4. | a. | Cānānelerüñ vaʿdesi çoḳ ʿāşıḳa cānā |
| b. | Ġayrıyı ḳoyalum hele pehlūya ne dirsin |
| 5. | a. | Zāhid dir imiş tevbelüyem cām·ı şarāba |
| b. | Bi'llāhi Revānī ya şu bed-ẖūya ne dirsin
|
-270-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ey felek ol māh-rūyı ġarḳ·ı āb itmek neden |
| b. | Seyl·i ġamdan göñlümüz mülkin ẖarāb itmek neden*
|
| 2. | a. | Mıṣr·ı ḥüsnine ẖaṭı firʿavnı itmeden hücūm |
| b. | Nīle ġarḳ idüp anı böyle ʿaẕāb itmek neden*
|
| 3. | a. | Aġırı altun degerken ol gümiş sāʿidleri |
| b. | Genc-veş medfūn idüp zīr·i türāb itmek neden
|
| 4. | a. | Misk ü ʿanberden serā-perde çekerken kāküli |
| b. | Nev-ʿarūs·ı ḥüsnine ẖāki niḳāb itmek neden*
|
| 5. | a. | Ḳaralar geymiş Revānī ebr-veş aġlar müdām |
| b. | Ey felek ol māh-rūyı ġarḳ·ı āb itmek neden
|
-271-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dōstum gel ḳaçma luṭf it ʿāşıḳ·ı ġamnākden |
| b. | Āfitābı gör ki hergiz yüz çevürmez ẖākden |
| 2. | a. | ʿIşḳ bāzārında tīr-endāz·ı āhumdur bu gün |
| b. | Ṣanʿat ile oḳ geçüren şīşe·i eflākden |
| 3. | a. | Ejdehā gibi aġız açdı yine meclisde çeng |
| b. | Hey meded sāḳī bize şol mey diyen tiryākden
|
| 4. | a. | Sevdürür her pāk-dāmen serv-ḳaddi baña ʿışḳ |
| b. | Ayrılımazın anuñçün ben bu ʿışḳ·ı pākden*
|
| 5. | a. | Ṣoḥbet·i maḥbūb u meyden ẖalḳı menʿ itmezdi hīç |
| b. | Nāṣıḥuñ ʿaḳlı Revānī ḳalmasa idrākden |
-272-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Zāhid oruçda yüri zühd saña rām olsun |
| b. | Göreler ṣōfīlıġuñ da hele bayram olsun* |
| 2. | a. | Süreyin ayaġı ṭopraġına çirkīn yüzümi |
| b. | Sāḳī bezm içre tek ol serv·i gül-endām olsun
|
| 3. | a. | İçelüm çeng ü çeġāneyle çemen bezminde |
| b. | Raḳṣ uran ṣoḥbetümüz içre bizüm cām olsun |
| 4. | a. | Mey içer diyü bizi illere bed-nām itdi |
| b. | Göreyin ṣōfī·i bed-baẖtı ki bed-nām olsun |
| 5. | a. | Gördi nāzüklük ile būsesin alduġumı yār |
| b. | Gülerek didi Revānī saña inʿām olsun |
-273-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Gözümüñ ḳaçmaduñ çü yaşından |
| b. | Avladuñ sen bıñarı başından |
| 2. | a. | Cān·ı ʿāşıḳda çün ġubār ḳomaz |
| b. | Ḳaçmañuz dilberüñ tırāşından |
| 3. | a. | Ḫışm·ı ebrūña ḳatlanur göñlüm |
| b. | Yüz çevürmez ḳılıç ṣavaşından |
| 4. | a. | Boynuma yine göñlüm abdālı |
| b. | Ṭaḳdı meftūl ḳuyı ṭaşından* |
| 5. | a. | Pend ṭutmaz Revānī çün göñlüm* |
| b. | Söyle ẖūbuñ göziyle ḳaşından |
-274-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Gerçi sen bu lebler ile ẖalḳ·ı ʿālem cānısın* |
| b. | Ṣorduġum ʿayb eyleme bi'llāh kimüñ cānānısın
|
| 2. | a. | Kākülüñdür tūġ·ı müşkīn ḳāmetüñ sīmīn ʿalem* |
| b. | Beglenürseñ yaraşur kim ḥüsn ili sulṭānısın
|
| 3. | a. | Ey güneş kendüñi ʿuşşāḳ içre yüksek ṭutma kim |
| b. | Ol mehüñ anlar gibi sen daẖi sergerdānısın* |
| 4. | a. | Şerbet·i şīrīn sözüñdür leblerüñ dārü'ş-şifā |
| b. | Ey ṭabīb·i cān bu ben dil-ẖastenüñ dermānısın*
|
| 5. | a. | Gerçi nāzükdür Revānī ẖūblar ṣayd itmede |
| b. | Diller almaḳda velī sen de cihān fettānısın
|
-275-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Sevdā·yı ser·i zülfüñ idüp misk Ḫıṭādan |
| b. | Terk itdi diyārın ṣanemā ol bu belādan* |
| 2. | a. | Meyl itse ne‿ola atına bindükce baña yār * |
| b. | Şāẖ·ı gül·i terdür ki‿egilür bād·ı ṣabādan* |
| 3. | a. | Ben varamadum mescide meyẖāne ye gitdüm |
| b. | Bi'llāhi bizi ṣōfī unutma‿anda duʿādan |
| 4. | a. | Tesbīḥ ü ridāyı baña ʿarż eyleme zāhid |
| b. | Göñlüm çü kesilmez benüm ol zülf·i dü-tādan*
|
| 5. | a. | Geh gāh Revānī ḳuluñı būseñ ile añ |
| b. | Dervīş-nüvāz ol a begüm ḳaçma gedādan* |
-276-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Öykündügiçün leblerüñe sehv ile mercān |
| b. | Bir pāre od oldı ḳaḳıyup laʿl·i Bedaẖşān* |
| 2. | a. | Ḥükminde durur ḥüsn ili sulṭānları yāruñ |
| b. | Ṭuġrā ḳaşı virdi aña bu vech ile ʿunvān |
| 3. | a. | Kūyuña varup ʿīd·i viṣāl istese ʿāşıḳ* |
| b. | Dirler güzelüm geldi yine tekyeye ḳurbān* |
| 4. | a. | Didüm ki o kāfirbeçeyi sevme sen ey dil |
| b. | Didi beni ḳo gel kerem it hāy müselmān* |
| 5. | a. | Sen Yūsuf·ı Mıṣra ne‿ola ḳul olsa Revānī |
| b. | Her kişi benüm begcegüzüm başına sulṭān*
|
-277-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Abdāluñ olupdur felek ey ẖusrev·i ẖūbān |
| b. | Kim boynına meftūl ṭaḳupdur meh·i tābān
|
| 2. | a. | Āhum dütüninden yaşarupdur gözi çarẖuñ |
| b. | Gökden yere ṣanmañ ki iner ḳaṭra·i bārān* |
| 3. | a. | Gözümde ẖayālüñ senüñ ey kān·ı melāḥat* |
| b. | Gūyā ki terāzūda ṭurur Yūsuf·ı Kenʿān*
|
| 4. | a. | Sergeştesidür bencileyin ḥüsnüñüñ ey dōst |
| b. | Zülfüñ bu durur olduġı her laḥẓa perīşān* |
| 5. | a. | Ol Ḫıżr-ẖaṭuñ vaṣf·ı lebin yazdı Revānī |
| b. | Oldı ḳalemi lūle·i ser-Çeşme·i Ḥayvān* |
-278-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şād olsalar güzeller ʿaceb mi şarābdan * |
| b. | Dāyim çü ġoncalar açılur āfitābdan |
| 2. | a. | Mey ṣoḥbetin ṣurāḥī gibi terk eylemez |
| b. | Her kim naṣīḥat aldısa çeng ü rebābdan |
| 3. | a. | Yoluñda ẖāk olan kişinüñ baġrı başıdur |
| b. | Her yıl ki lāle ġoncası bitse türābdan |
| 4. | a. | Ḫāl·i ʿiẕārı āba ne nāzüklük itdi kim* |
| b. | Var ẖāṭırında niçe girihler ḥabābdan* |
| 5. | a. | Nāṣıḥ Revānī tevbe-şiken olduġı müdām |
| b. | Maḥbūbdan mıdur ʿacebā yā şarābdan*
|
-279-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ol ġonca-leb ki nāz ile içer şarābdan |
| b. | Bir al rişteyi geçürür laʿl·i nābdan |
| 2. | a. | Devr·i ruẖında beñlerinüñ ẖoş-ṣafāsı var |
| b. | Zīrā ki ḥaẓẓ ider ḳaralar āfitābdan |
| 3. | a. | Bu fenn·i ʿışḳ içinde mühendis geçer göñül |
| b. | Gerçi ki ders·i ʿışḳ oḳınmaz kitābdan* |
| 4. | a. | ʿAyş eyle ṣōfī perde·i nāmūsı çāk ḳıl |
| b. | Ẕevḳ idemez şu kimse ki geçmez ḥicābdan* |
.
| 5. | a. | Bir kerre būse añdum idi ẖışm ider daẖi* |
| b. | Öldük Revānī biz hele nāz u ʿitābdan |
-280-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çoḳ keremler görmişem sāḳī mey·i gül-fāmdan |
| b. | Dāyimā yüzüm ḳızar cām·ı sürūr-encāmdan
|
| 2. | a. | Dilberüm ʿār eyleyüp gül gibi adın ṣaḳınur |
| b. | Ḳaçduġına sır budur ġālib bu ben bed-nāmdan
|
| 3. | a. | Mıṣr·ı ḥüsnüñde yine sevdā·yı zülfüñle göñül |
| b. | Ḫᾱcedür gūyā getürmişdür metāʿı Şāmdan
|
| 4. | a. | Gözleri şeydālıġından ġāfil olma ey göñül |
| b. | Çün riyāżet ehlisin geçme ṣaḳın bādāmdan |
| 5. | a. | Sāġar·ı pür-mey Revānī açdı ġamgīn göñlümi |
| b. | Rūşenālıḳ ẖāneye dāyim irişür cāmdan |
-281-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ne ẖaber aldı ʿaceb ḳadd·i serefrāzından |
| b. | Ki ṭurup serv·i sehī yüriyimez nāzından |
| 2. | a. | Kim ola gözlerinüñ olmaya ṣayyādına ṣayd |
| b. | Kim ola ḳurtara dil kebkini şehbāzından* |
| 3. | a. | Nicedür yine meyi rāyiḥasından ṭuymaḳ |
| b. | Nicedür muṭribi bilmek hele āvāzından |
| 4. | a. | Ḳanı āşüfte göñül kim ide biñ āh u fiġān |
| b. | Ḳanı kūyında ki ḥaẓẓ ola serāġāzından*
|
| 5. | a. | Penbe·i ebri Revānī ḳodı g-şında felek |
| b. | Yine incindi gibi ṣoḥbetümüz sāzından |
-282-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Ḳaçan sāḳī mey·i gülgūn görinse cām·ı ʿişretden |
| b. | Ṣanasın şems·i bezm-ārā ṭoġar burc·ı saʿādetden
|
| 2. | a. | Sevilmek sevme ʿādetdür igende ḳaçma ʿāşıḳdan |
| b. | Benüm çoḳ sevdügüm kimse ziyān itmez maḥabbetden
|
| 3. | a. | İtüñe hemdem olmışdur sürinmek ile aġyāruñ |
| b. | Bu ẓāhirdür ki‿ululuġa yetişür kişi ẖıdmetden
|
| 4. | a. | Benüm ḥālüm itüñ ḥāli ḳapuñdan d-r olalıdan |
| b. | İlāhī kimse düşmesün cihān içinde ʿizzetden
|
| 5. | a. | Göñül cān virdügi budur Revānī bezm·i dildāra |
| b. | Bilür kim ḥaẓẓ olur ġāyet ḥarīfān ile ṣoḥbetden
|
-283-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dōstum ḥikmet kelāmına hele māyil misin |
| b. | Noḳṭa·i mevh-m dirler aġzuña ḳāyil misin |
| 2. | a. | ʿIşḳ ucından göñlüm aḳıncısı ey kāfirbeçe* |
| b. | Bilmezüz kim bizüm ile yaġı mısın il misin*
|
| 3. | a. | Ẕerrece yoḳdur dehānuñ ḳılca görinmez miyān |
| b. | Öpülüp ḳuculmaġa andan begüm ḳābil misin *
|
| 4. | a. | Devletüñde ẖalḳ uyur arḳadadur ġam ẓulmi yoḳ |
| b. | Fitneyi refʿ itdüñ ey sāḳī şeh·i ʿādil misin*
|
| 5. | a. | Ḫırmen·i ṣabrı ṭaġıtdı dāne dāne beñleri |
| b. | Ey göñül sen de Revānī gibi bī-ḥāṣıl mısın*
|
-284-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Begüm sen mülk·i ḥüsne pādişāsın |
| b. | Güneş-ruẖsārsın zerrīn-ḳabāsın |
| 2. | a. | Firengī al aṭlasdur mey·i nāb |
| b. | Ne ḳıymet aña hīç ṣormañ şirāsın |
| 3. | a. | Ḳadeḥler gibi ḳanlar yutmayınca |
| b. | Bu devrānuñ kişi sürmez ṣafāsın |
| 4. | a. | Raḳībā aġlamaḳdan fāyideñ ne |
| b. | Yedi deryā yumaz yüzüñ ḳarasın* |
| 5. | a. | Eger dirseñ ki ber-ẖordār olayın |
| b. | Revānīnüñ duʿāsın al duʿāsın* |
-285-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sebze ṣaḥnında ki düşmişdür yatur berg·i ẖazān |
| b. | Kāġıd·ı al üzre gūyā kim olupdur zer-feşān
|
| 2. | a. | Rengīn evrāḳıyle gūyā bāġ bir mecmūʿadur* |
| b. | Cedvel·i sīmīndür eṭrāfındaki āb·ı revān
|
| 3. | a. | Ṣaru yapraḳlarla ṣaḥn·ı būstānda cūybār |
| b. | Beñzer ol tīġa ki‿ola başdan ayaġa zer-nişān
|
| 4. | a. | Bir yeşil aṭlas durur zer-beft gūyā kim çemen |
| b. | Yer yer altun güller olmışdur aña berg·i ẖazān
|
| 5. | a. | Ḳo ẖazān fikrin Revānī ṣayd idüp bir gül-ruẖı |
| b. | Nuḳl idüp şekker lebin nūş it şarāb·ı erġavān*
|
-286-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Naḳd·i cān virmek gerek ʿālemde cānān isteyen |
| b. | Derd ile ölmek gerek derdine dermān isteyen*
|
| 2. | a. | Cān virenlerdür alan āẖır metāʿ·ı vuṣlatı |
| b. | Ey göñül alur ḳumāşı evvel erzān isteyen |
| 3. | a. | Sīne dükkānında aṣdum āteş·i ʿışḳa ciger |
| b. | Ḳandadur yanuma gelsün tābe biryān isteyen*
|
| 4. | a. | Bir ṣaçı sünbül yüzi gül ġonca-leb dildār ile |
| b. | Ṣoḥbet·i ẖāṣ eylesün bezm·i gülistān isteyen |
| 5. | a. | Ḫaṭṭ·ı şiʿrümle bu naẓm·ı ābdārı görsün e |
| b. | Ḳarañuluḳda Revānī Āb·ı Ḥayvān isteyen* |
-287-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Baḳmazam gül-ruẖlara serv·i bülendüm var iken |
| b. | Kime yalvaram senüñ gibi efendüm var iken* |
| 2. | a. | Nice at ṣalmayayın ġam leşkerine sāḳıyā |
| b. | Devletüñde mey gibi gülgūn semendüm var iken
|
| 3. | a. | Hep gözi āhūları ey dil şikār itsem gerek |
| b. | Dūd·ı pīç-ā-pīç·i āhumdan kemendüm var iken
|
| 4. | a. | Sāḳıyā şol ḳan olacaġı getür nūş idelüm |
| b. | Çeşmüñ ü laʿlüñ gibi bādām u ḳandüm var iken
|
| 5. | a. | Yanuma alsam Revānī ne‿ola her sīmīn-beri |
| b. | Uñmaduḳ āvāre dil gibi levendüm var iken * |
-288-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Zāhidā el çekmişem zühd·i nifāḳ-āmīzden |
| b. | Pür-ṣafādur ẖāṭırum cām·ı neşāṭ-engīzden
|
| 2. | a. | ʿIşḳ meydānı içinde geçdi Gülgūn·ı yaşum |
| b. | Ögdül aldı ẖusrevā āhum benüm Şebdīzden*
|
| 3. | a. | Ṣōfiyā şol kim şarāb ile kebāba ögrene |
| b. | Ol ḳaçan olur ki ḥaẓẓ ide ḳuru perhīzden |
| 4. | a. | Çeşmüñ ü ġamzeñ durur ʿuşşāḳı maġbūn eyleyen |
| b. | Āh şol ẖūnẖᾱr elinden vāy şol ẖūnrīzden*
|
| 5. | a. | Ad çıḳarurdı Revānī şiʿri gibi leblerüñ |
| b. | Ṣanʿat ögrenseñ gelüp üstād·ı şekkerrīzden
|
-289-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ṣāh·ı ʿışḳ olalı ey dil ne içün ḥayrānsın |
| b. | ʿAḳluñı cemʿ idemezsin ne ʿaceb sulṭānsın
|
| 2. | a. | Ġam degül göñlümi zencīre çekerse zülfi |
| b. | Ḳatı dīvāne durur ḳoñ ki biraz uṣlansun |
| 3. | a. | İçelüm ṣubḥa degin uñmaz isek uñmayalum |
| b. | Ḳarşumuzda hele balmumları par par yansun
|
| 4. | a. | Ben ṣurāḥī gibi meclisde nice aġlamayam |
| b. | Ḥālüme sen de benüm cām gibi ḥayrānsın* |
| 5. | a. | Ṣabr ḳıl āh u fiġān itme Revānī bir dem* |
| b. | Ol gözi mest nigār uyur imiş uyansun * |
-290-
*
müstefʿilün müstefʿilün müstefʿilün müstefʿilün
| 1. | a. | Ṭoġrandı baġrı şānenüñ bu zülf·i ʿanber-reng içün |
| b. | Aṣıldılar āyīneler ol yār·ı şūẖ u şeng içün*
|
| 2. | a. | Defʿ·i ġam içün sāḳıyā yāḳūt·ı rūḥ-efzāyı ṣun |
| b. | Hey niçe bir ḳan yudalum şol laʿl·i āteş-reng içün*
|
| 3. | a. | Aġyāra hemdem olmaġıl yoẖsa hilāl itdüñ beni |
| b. | ʿĀr ehli ġayretden ölür ʿālemde nām u neng içün
|
| 4. | a. | Sen meh-liḳāyı sevmegin gerdūn hilāl·i ʿīdden |
| b. | Yalıñ ḳılıç almış ele ʿāşıḳlar ile ceng içün
|
| 5. | a. | ʿĀlemde olmaya cilā hergiz Revānī mey gibi |
| b. | Dāyim göñül mirˀātına ġamdan irişen jeng içün*
|
-291-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳ olduñ bir perīye dōstum cānān iken |
| b. | Bir şehe ḳul olduġuñ bilsem nedür sulṭān iken*
|
| 2. | a. | Ol perīnüñ gün gibi ṭopı göge aġsa ne‿ola |
| b. | Her gice kūyın ṭolanursın meh·i tābān iken*
|
| 3. | a. | ʿIşḳdan bir māh-rūyı ey felek ḳılduñ hilāl |
| b. | Gün güzellikde anuñ ḥüsnine sergerdān iken* |
| 4. | a. | Lāle gibi āteş·i ʿışḳ ile olmış dāġdār |
| b. | Bir gül·i raʿnāyı sevmiş ġonca·i ẖandān iken
|
| 5. | a. | Yaşına Yaʿḳūb gibi ġarḳ olmışdur nigār |
| b. | Mıṣr·ı ḥüsn içre Revānī Yūsuf·ı Kenʿān iken*
|
-292-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sen hilāl-ebrū içün olmış durur ḳaddüm kemān |
| b. | Al toz ursa yaraşur aña çeşm·i ẖūn-feşān
|
| 2. | a. | Gördi kim birḳaç yeleksüz hemkiriş düşdi aña |
| b. | Tīr başın aldı gitdi ḳatı saẖt oldı kemān*
|
| 3. | a. | Būseñ almaḳda tekellüf çekmez ancaḳ sāḳıyā |
| b. | Sāġaruñ bildüm ki yine görinür gözine ḳan |
| 4. | a. | Zülfüñ ucından perīşān oldı sünbüller yine |
| b. | Ey semen-ber ruẖlaruñdan reng alupdur erġavān*
|
| 5. | a. | Mestler bezminde ne‿eyler ṣōfī ayıḳdur didüm |
| b. | İşidüp sāḳī didi oyuḳsuz olmaz būstān |
| 6. | a. | Ṣoḥbet·i Leylā içinde kāsebāz olmış durur* |
| b. | Görinen başında Mecnūnuñ degüldür āşiyān
|
| 7. | a. | Göñlidür saña Revānī derdmendüñ tuḥfesi |
| b. | Ḫūbdur dilberlere āyīne olmaḳ armaġān* |
-293-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ẕevḳ ider āvāze·i zencīrden ehl·i cünūn |
| b. | Nitekim bezm ehline virür ṣafālar erġanūn
|
| 2. | a. | Yine ʿişretẖāne·i Gülzārı taʿmīr itmege |
| b. | Oldı her bir ġonca·i zanbaḳ gümişden bir sütūn*
|
| 3. | a. | Ṭāḳatüm ṭāḳ oldı ṣabrum ḳalmadı raḥm eyleñüz |
| b. | Bir cefākāruñ elinden ben zebūn oldum zebūn*
|
| 4. | a. | Sīnemi nāẖun nişānı ḳıldı ḳaşuñ şevḳına |
| b. | Meşk gibi kim yazılmış ola anda niçe nūn*
|
| 5. | a. | Ṣīt·i eşʿārum Revānī ṭutdı dünyāyı tamām |
| b. | Güm güm ötdügi budur bu günbed·i pīrūzegūn
|
-294-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Oldı ʿişretẖāne·i Leylā bu ḳaṣr·ı ābgūn |
| b. | Nāle·i zencīr·i Mecnūndur ṣadā·yı erġanūn
|
| 2. | a. | ʿIşḳ üstād u muʿallimẖāne miḥnet küncidür |
| b. | Ṭıfl·ı ebced-ẖᾱn durur anda geçenler ẕū-fünūn
|
| 3. | a. | Ḥüsnüñ eyyāmında şeydālıḳ idersem ne‿ola kim* |
| b. | Nevbahār irdükde artar ey gül·i raʿnā cünūn*
|
| 4. | a. | Pādişāhum derd ü miḥnetden fiġān itsem ne‿ola |
| b. | ʿIşḳ elinden bir niçe Rüstemler olmışdur zebūn*
|
| 5. | a. | Rūy·ı zerdüm ḳorḳaram fāş ider ʿışḳı ʿāleme |
| b. | Baña ṣun sāḳī kerem eyle şarāb·ı lālegūn *
|
| 6. | a. | Māhiye idüp Revānī ʿışḳ miʿmārı yine |
| b. | Bu zeberced ṭāḳa urmış āh·ı ʿāşıḳdan sütūn
|
-295-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Derdümi añladılar sīne·i sūzānumdan |
| b. | Bildiler mestligüm çāk·i girībānumdan* |
| 2. | a. | Nice çāk itmeyeyin gül gibi ṣabrum yaḳasın |
| b. | Ayru düşdüm bu gün ol serv·i ẖırāmānumdan
|
| 3. | a. | Ḫaste olduḳca ṭurur başum ucında aġlar |
| b. | Çoḳ keremler görürin dīde·i giryānumdan |
| 4. | a. | Baña ne seyr ü temāşā baña ne bezm·i şarāb |
| b. | Ayrılursam ölürin ṣoḥbet·i cānānumdan* |
| 5. | a. | Mülk·i naẓm içre Revānī ide Ḫusrev taḥsīn |
| b. | Her ġazel kim oḳına defter ü dīvānumdan* |
-296-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Baña çoḳ ḥāletler irdi zāhidā peymāneden |
| b. | Gitmezem bir dem sebū-veş gūşe·i meyẖāne den*
|
| 2. | a. | Pençesine giricek ḳurtulması müşkil olur |
| b. | Ben aña didüm hele zülfüñ kesilsün şāneden
|
| 3. | a. | İşigi dārü'ş-şifādur ẖastelarla gūyiyā |
| b. | Kūyı bir meyẖāne dür ṣan naʿra·i mestāneden
|
| 4. | a. | Bu dil·i şūrīdeye toḳınma ṣaḳın ey perī* |
| b. | ʿḳil olan kimseler ḳorḳmaḳ gerek dīvāneden*
|
| 5. | a. | Çıḳdı sīneñden Revānī çünki ol sīmīn-beden |
| b. | Şimdi gördüm genc çıḳduġını ben vīrāneden*
|
-297-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Geçmemiş zāhid daẖi sevdā·yı ẖaṭṭ u ẖālden |
| b. | Anuñ içün ẖavfi vardur nāme·i aʿmālden |
| 2. | a. | ʿĀşıḳuñ vecd olduġına zāhidüñ inkārı var* |
| b. | Ne‿eylesün ġāfil durur bī-çāre miskīn ḥālden
|
| 3. | a. | Ṭaylasān ile ridādan vaṣla yol yoḳ zāhidā |
| b. | Şemʿi irmez geçmese pervāne perr ü bālden |
| 4. | a. | Çaġırı çaġırı söyler nāylar derd ehline* |
| b. | ʿĀşıḳ olan ʿışḳ ḥālin ṣormasun ḳavvālden*
|
| 5. | a. | Ṣōfīler şīrīn kelāmuña Revānī ṭoymadı |
| b. | Eyü söz dirler ki ṭatludur şekerden baldan* |
-298-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bezm·i fürḳatde muġannī başlasun şehnāzdan |
| b. | Açılur ġamgīn göñüller çünki dāyim sāzdan
|
| 2. | a. | Yüksek uçmasun nigār·ı kebk·i ẖoş-reftārumuz |
| b. | Avladur çün ʿışḳ şehbāzın göñül pervāzdan
|
| 3. | a. | Şīve fenninde nigārum bir müderrisdür hemān |
| b. | Ḫāṭırında çün mesāyil var kitāb·ı nāzdan |
| 4. | a. | Ġāfil olma bildürürler saña ey dil ne‿idügüñ |
| b. | Bezm·i ġamda bir nefes dem urur iseñ rāzdan
|
| 5. | a. | Miske dime ayaġı ṭopraġına yüz sürdügüñ* |
| b. | Her kişi ṣaḳlar Revānī rāzını ġammāzdan
|
-299-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Nice ġam çekmesün ʿāşıḳ ya nice şādmān olsun |
| b. | İçersin ġayrılarla sen şarābı nūş·ı cān olsun
|
| 2. | a. | ʿAceb bir kimse var mı kim cihānda bendeñ olmaya |
| b. | Gerekse ey şeh·i ẖūbān fülān ibn·i fülān olsun
|
| 3. | a. | Göñül almaḳ murād itse tekellüf yoḳdur arada |
| b. | Eger maḳṣūd cān ise benüm rūḥum revān olsun*
|
| 4. | a. | Göñül gerçekden ol yārı eger sevmezse va'llāhi* |
| b. | Senüñ yanuñda ey nāṣıḥ benüm sözüm yalan olsun*
|
| 5. | a. | Revānī ʿışḳı cānānuñ beni ġāyet ẕelīl itdi |
| b. | Ḳayırmaz ben faḳīr olsam o dilber kāmrān olsun*
|
-300-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Eşk·i çeşmüm bilinür naẓm·ı güher-bārumdan |
| b. | Añlanur baẖt·ı siyāhum ẖaṭ·ı eşʿārumdan
|
| 2. | a. | Baña ne naḳş geçüpdür bu felek nerrādı |
| b. | Şeş-der·i ġamda gören kimse bilür zārumdan
|
| 3. | a. | Kime yanam yaḳılam sīne·i pür-sūzumdan* |
| b. | Kime derdüm dökeyin bu dil·i bīmārumdan
|
| 4. | a. | Ne ʿaceb elde tehī olmasa bir dem sāġar |
| b. | İçdügüm gibi ṭolar dīde·i ẖūn-ẖᾱrumdan
|
| 5. | a. | Aġzumuñ dadını uçurdı Revānī ẕillet |
| b. | Ḫalḳ şermende iken leẕẕet·i güftārumdan |
-301-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ārzū·yı cennet itsün rūy·ı dildārın gören |
| b. | Cennete lāyıḳ olurmış Kaʿbe dīvārın gören
|
| 2. | a. | Pādişāh·ı ʿaṣr olur ḥüsn ü cemālin seyr iden |
| b. | Boynu baġlu ḳul olur zülf·i siyehkārın gören
|
| 3. | a. | Ṣaġ olur mı ġamze·i mekkārına hemdem olan |
| b. | Ḫastelıḳdan ḳurtulur mı çeşm·i seḥḥārın gören
|
| 4. | a. | Serv seyrinden ne olur ḳadd·i dilber var iken |
| b. | Gül temāşāsın ne‿ider dildār ruẖsārın gören
|
| 5. | a. | Nice ḳıymet bulmaya şiʿr·i Revānī dür gibi |
| b. | Müşterīdür cān ile naẓm·ı güher-bārın gören
|
-302-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Göricek rūy·ı dildārı ṣaḳın ol çeşm·i sāḥirden |
| b. | Ne dirseñ ey göñül bil kim gelür ol iki kāfirden
|
| 2. | a. | Göñül kūyuña varduḳca saña cān tuḥfesin ilter |
| b. | Muḳīme armaġān ʿādet durur zīrā müsāfirden
|
| 3. | a. | Cihān dilberlerin şimdi ḳucan hep ehl·i dünyādur |
| b. | Eṣāġir nice ḥaẓẓ itsün güzel artmaz ekābirden*
|
| 4. | a. | Ḫayālüñ aldı göñlümden ḳarārum ṣabrum ārāmum |
| b. | Getürdüm öñine ḥāżır ne bulındıyse ḥāżırdan*
|
| 5. | a. | Muʿammā ile söylerler güzeller adı çün şimdi |
| b. | Revānī ṣanʿatı anlar meger ögrendi şāʿirden*
|
-303-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Vaḳtidür ey dil keremler umsañ ol dildārdan |
| b. | Ḥamdü li'llāh kim zamāne ẖālīdür aġyārdan |
| 2. | a. | Terbiyetler eyleyüp ben ẖᾱrı ṭopraḳdan götür |
| b. | Ehlüñ iḥsānı ile güller bitermiş ẖārdan |
| 3. | a. | Rāygān cümle cihān bezmin muʿaṭṭar eyledüñ |
| b. | Ḫoş degül mi būy·ı ẖulḳuñ nāfe·i Tātārdan
|
| 4. | a. | Yaz u ḳış güller biter medḥüñ bahāristānıdur |
| b. | Yeg degül mi āṣafā ṭabʿum benüm Gülzārdan
|
| 5. | a. | Niçe bir ẓulm ide devrān bu Revānī bendeñe |
| b. | ʿAdlüñ eyyāmında gerdūn çıḳmasun pergārdan
|
| 6. | a. | Maʿrifet ṭopına çevgān ẖāmem olmışdur bu gün |
| b. | İşde meydān gelsün uş baḥs̲ eyleyen eşʿārdan
|
-304-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ġāfil olmañ çün şitā irdi şarāb·ı nābdan |
| b. | Bir ḳadeḥ mey yeg durur semmūrdan sincābdan
|
| 2. | a. | Cām·ı meyden ehl·i diller ẕevḳ iderlerse ne‿ola* |
| b. | Ḳış güninde ḥaẓẓ olur ẖurşīd·i ʿālemtābdan
|
| 3. | a. | Döşe ʿişret naṭʿını ocaḳ kenārında yüri |
| b. | ʿĀrif ol ṣōfī getür seccādeyi miḥrābdan* |
| 4. | a. | Gün gibi elden düşürmezdüñ ṣafā cāmın eger |
| b. | Ey müneccim nesne bilseydüñ bu usṭurlābdan*
|
| 5. | a. | Gāh mescid ḳapusında geh der·i meyẖāne de |
| b. | Ṣōfī anuñçün Revānī dem urur her bābdan*
|
-305-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Yıllar oldı ki henūz olmadum ol yāra yaḳın |
| b. | Āh kim her dem anı görürem aġyāra yaḳın |
| 2. | a. | Dil görüp bendeñ olup ülfete varmaġa velī |
| b. | Ölümi geldi meger kim ola ol māra yaḳın |
| 3. | a. | Göñül irdükde işigüñe yüzin sürdügi bu |
| b. | Yüz sürer Kaʿbeye lābüd kişi kim vara yaḳın
|
| 4. | a. | Yüzi tābında siyeh olduġı zülfi bu kim |
| b. | Dāyim olur siyeh ol nesne ki‿ola nāra yaḳın |
| 5. | a. | Zülfi sevdāsını hergiz göñül elden ḳoma kim |
| b. | Ger anı aṣmaġa iltürler ise dāra yaḳın |
| 6. | a. | Geçdi bülbül gibi zār ile Revānī ʿömrüñ |
| b. | Āh ger olmaz iseñ ol yüzi gül-nāra yaḳın |
-306-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Geçürdüñ ẕikri ey ṣōfī bu gün çün çarẖ·ı aʿlādan |
| b. | Yaraşur olsa tesbīḥüñ senüñ ʿıḳd·i S̲üreyyādan
|
| 2. | a. | Felek farḳına baṣmışdur göñül himmet ayaġını |
| b. | Ṣafā·yı ḳalb ile şol kimse kim el çekdi dünyādan*
|
| 3. | a. | Göñül miḥrāba geç ebrū temāşāsın yeter eyle |
| b. | Niçe bir ḳaş u göz fikri ferāġat ḳıl bu sevdādan
|
| 4. | a. | Ḫaṭ u ẖāl ile zeyn olmış cemāli muṣḥafı seyr it |
| b. | Güzel ṣūret ẖayālin ḳo ẖaberdār ol bu maʿnādan*
|
| 5. | a. | Ferāġat gūşesin hergiz ṣaḳın dünyālara virme |
| b. | Bi-ḥamdi'llāh ẖalāṣ olduñ Revānī ḳuru ġavġādan
|
-307-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Hīç ḳılmazsın ḥaẕer ḳapuñda olan āhdan |
| b. | Ā benüm çoḳ sevdügüm ḳorḳmaz mısın Allāhdan
|
| 2. | a. | Menzil·i maḳṣūda irmez pend·i nāṣıḥ gūş iden |
| b. | Yol eri ṣormaz ṭarīḳı zāhid·i güm-rāhdan |
| 3. | a. | Altun üsküfle yürür ẖurşīd·i ʿālemtābı gör |
| b. | Ögrenelden şīve·i raʿnālıġı sen māhdan
|
| 4. | a. | ʿIşḳ ile ben sīnem üzre dāġlar ursam ne‿ola |
| b. | Ġāzīler ordusı pürdür ẖayme vü ẖargāhdan |
| 5. | a. | Nice terk itsün Revānī kūyuñuñ seyrānını |
| b. | Rind olanlar ẖālī olmazlar temāşāgāhdan |
-308-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Tāb·ı mül güllerle zeyn itmiş cemālüñ gülşenin |
| b. | Dōstum odlara urduñ göz göre gül ẖırmenin
|
| 2. | a. | Tīr·i āhumdan üşenmiş ey kemān-ebrū felek |
| b. | Kim şeb·i fürḳatde geymişdür muṭallā cevşenin
|
| 3. | a. | Seng·i miḥnetden gögermiş pāre pāre sīnemi |
| b. | Seyr ḳılsun bāġ·ı ʿışḳuñ görmeyenler sūsenin
|
| 4. | a. | Ehl·i bezmüñ üstine açıldı cennet revzeni |
| b. | Ol melek-rū mest olup çāk itdi çün pīrāhenin
|
| 5. | a. | Cāmesi gibi nigārı ḳucmaġ isterseñ eger |
| b. | Düş ayaġına Revānī ḳoma elden dāmenin |
-309-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Cemālüñ pertevin ṣal bize ey gün |
| b. | Ola kim başuma gün ṭoġa bir gün |
| 2. | a. | Belürmez zülfüñüñ devrinde ẖaṭṭuñ |
| b. | Görinmez gicede zīrā ki dütün |
| 3. | a. | Ġamuñdan dirhem·i eşk eylerem ṣarf |
| b. | Kim aḳ aḳça olur ḳara gün içün |
| 4. | a. | Ayaġuñ ṭopraġı ẖoş kīmyādur |
| b. | Ki yüzüm sürdügümce eyler altun |
| 5. | a. | Şeb·i fürḳatde yār işitmez āhum |
| b. | Varur gerçi ıraġa gicede ün |
| 6. | a. | Gelüp şehrüñde lāle gül-ruẖına |
| b. | Ne‿ola öykünse rüstāyī olur bön |
| 7. | a. | Revānīye ḳoluñ sen ḳıl ḥamāyil |
| b. | Günāhı var ise boynuma olsun |
VĀV
-310-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Geldi ẖaṭṭuñ ḳılma ʿuşşāḳa cefā şimden girü |
| b. | Saña luṭf itmek düşer ey bī-vefā şimden girü
|
| 2. | a. | Oḳın atdı yayını yaṣdı ḳaşuñla kirpügüñ |
| b. | Kişver·i dilde ne ḥācet yayḳara şimden girü
|
| 3. | a. | Ol ḥarāmī dōstum virmez bilişlik çün bize |
| b. | Olmayam bir dilber ile āşinā şimden girü* |
| 4. | a. | Çün baña Tañrı selāmın virmedi ol nāzenīn |
| b. | Ben de ayruḳ baḳmayam andan yaña şimden girü*
|
| 5. | a. | Çār-ebrū bir güzel sevdi Revānī çün göñül |
| b. | Çār mıṣraʿ çaġıram ben bī-nevā şimden girü
|
-311-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Saña öykündügiyçün serv·i dil-cū |
| b. | Ḳılıç çekdi gülistānda aña ṣu |
| 2. | a. | Dükān açdı göñül bāzār·ı ġamda |
| b. | Ki sīnem dāġıdur keff·i terāzū |
| 3. | a. | Lebüñ emdükce ḳalmaz dilde ẖavfüm |
| b. | Ḳomaz mey kişinüñ göñlinde ḳorḳu* |
| 4. | a. | Ne‿ola kār itse cāna vaṣf·ı ḳaddüñ |
| b. | Gelür oḳdan ḳatı söz olsa ṭoġru |
| 5. | a. | Revānīye teraḥḥum ḳılmaġ içün* |
| b. | Görüp bī-raḥm idügüñ ey cefā-ẖū |
| 6. | a. | Çınār el ḳaldırup ider duʿāyı |
| b. | Ḳara ṭopraḳlara yüzin sürer ṣu* |
-312-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ne‿ola dirlerse baña ʿāşıḳ·ı şeydādur bu* |
| b. | Hele dirler saña da dilber·i raʿnādur bu* |
| 2. | a. | Her denīnüñ sözine uyma beni itme helāk |
| b. | Olma maġrūr begüm ḥüsnüñe dünyādur bu*
|
| 3. | a. | Kimi aġlar kimi iñler kimi feryād eyler |
| b. | Bilmezem kūy·ı ḥabībümde ne ġavgādur bu
|
| 4. | a. | Baḳamaz kimse güneş yüzine gözler ḳamaşur |
| b. | Kişinüñ ʿaḳlı gider özge temāşādur bu |
| 5. | a. | Vaṣf·ı ẖaddüñle gören şiʿr·i Revānīyi didi |
| b. | Bāġ·ı cennetde açılmış gül·i raʿnādur bu
|
-313-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Uṣanmaz ʿışḳdan göñlüm ṣanasın nev-hevesdür bu |
| b. | Sever gördügi dildārı dimez birine besdür bu
|
| 2. | a. | Ṭarīḳ·ı Kaʿbe·i kūyında göñlüm dāyimā nālān |
| b. | Meger kim maḥmil·i cānāne içün bir ceresdür bu
|
| 3. | a. | Leb·i şīrīni üstinde görinen ẖaṭ mıdur yā Rab |
| b. | Ya ḳalmış engübīn üzre meger pāy·ı megesdür bu
|
| 4. | a. | Ne ṭūṭīdür ʿaceb cān kim aña ʿarş āşiyān olmış |
| b. | Bu çarẖ·ı ābenūsī kim görinür bir ḳafesdür bu*
|
| 5. | a. | Revānī bezm·i dilberde el üzre ṭutuñuz nāyı |
| b. | Ki cānlar ḥaẓẓ ider andan be-ġāyet ẖoş-nefesdür bu
|
-314-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṭaġlara düşmiş yürür Mecnūn-veş āvāre ṣu |
| b. | Bir ṣaçı Leylī gözi āhū içün bī-çāre ṣu*
|
| 2. | a. | Eşk·i çeşmüm mācerāsından es̲er bulmış gibi |
| b. | Yüzini sürmiş geçer kūyında her dīvāra ṣu*
|
| 3. | a. | Laʿl·i yāra cān virürken baña pendüñ nāṣıḥā |
| b. | Gūyiyā şeyṭān ṣunar īmān içün bīmāra ṣu
|
| 4. | a. | Gülşen·i ḥüsni ʿaraḳ-rīz oldı ṣanmañ kim anuñ |
| b. | Serv-ḳaddi ārzūsına gelür Gülzāra ṣu* |
| 5. | a. | Ey Revānī ben nice aġlamayayın zār zār |
| b. | Şol perī-rūyı görelden başlamışdur zāra ṣu*
|
HĀ
-315-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Açılmaz idi ġonca leb·i yārum olmasa |
| b. | Bülbül ne söyler idi ki güftārum olmasa |
| 2. | a. | Altunlu şemse yazmaz idi cild·i çarẖa şems |
| b. | Mecmūʿa·i zamānede eşʿārum olmasa |
| 3. | a. | Düşmezdi göz ḳızardubanı ġālibā göñül |
| b. | ʿIşḳ āteşine dīde·i ẖūn-bārum olmasa |
| 4. | a. | Gün ṭoġmaz idi başuma devr·i zamānede |
| b. | ʿĀlemde şems·i ṭalʿat·i dildārum olmasa |
| 5. | a. | Kimse Revānī bulmaz idi aġzı dadını |
| b. | Vaṣf·ı lebiyle naẓm·ı şeker-bārum olmasa
|
-316-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḳaldı baġlandı göñül zülf·i perīşānuñda |
| b. | Cān esīr oldı düşüp çāh·ı zenaẖdānuñda |
| 2. | a. | Devr·i ḥüsnüñde ḳomaduñ ruẖuñı seyr idevüz |
| b. | Degmedük bir güle beñzer ki senüñ yanuñda |
| 3. | a. | Ḫūb olur gerçi şeker-lebler ile ṣoḥbet·i mey |
| b. | Dadın uçurdılar öpüşmeyeli anuñ da |
| 4. | a. | Ġonca üstinde ṣanasın kim iki noḳṭa durur |
| b. | Şol iki ẖāl ki düşmiş leb·i ẖandānuñda* |
| 5. | a. | Ḫoş ṭut ey serv Revānīyi ruẖuñ gülşen iken |
| b. | Ḳanı bir bülbül anuñ gibi gülistānuñda* |
-317-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Her dem geçer güneş yine ol pādişā ile |
| b. | Ḫıdmet içün yanaşdı meger aña ay ile |
| 2. | a. | Bir kerre sögdi aġzuma bir demde laʿl·i yār |
| b. | Bir būsesini aldum idi biñ belā ile |
| 3. | a. | Uġurlayın gelür gider ey dōst kūyuña |
| b. | Āhum ne toz ḳopara göresin ṣabā ile* |
| 4. | a. | Yoldan geçerken āhum işitdi didi nigār |
| b. | Bī-çāre ʿömrini geçürür āh u vāy ile* |
| 5. | a. | Meyl eylemez Revānī baña yār·ı meh-liḳā |
| b. | Kim yılduzı barışmadı ben mübtelā ile |
-318-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Baş ḳoşaydum diyüben zülf·i semen-sālar ile |
| b. | Sāye-veş ḳaldum ayaḳda ḳurı sevdālar ile |
| 2. | a. | Raḳṣ urur yine feraḥdan ne‿ola meclisde ḳadeḥ |
| b. | Dāyimā ṣoḥbet ider dilber·i raʿnālar ile |
| 3. | a. | Kūyuñ içre işidüp itlerüñ āvāzesini |
| b. | Ṭoldı gülşen ṣanuram bülbül·i gūyālar ile
|
| 4. | a. | Didi eṭrāfını encüm yine ṭutmış ḳamerüñ |
| b. | Yārı bāġ içre gören nergis·i şehlālar ile |
| 5. | a. | Ehl·i dil sāġara ḳılmaz çü Revānī raġbet |
| b. | Leb-be-leb olmasalar laʿl·i şeker-ẖālar ile |
-319-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bī-ḳarār eylerdi ġam her dem beni cām olmasa |
| b. | Göñlüm ārām eylemezdi ger dilārām olmasa |
| 2. | a. | Pādişāhum rūşen olmazdı sarāyı göñlümüñ |
| b. | Dāġ·ı mihrüñ sīnede yer yer aña cām olmasa
|
| 3. | a. | Puẖteler meyden beni menʿ itmege gör zāhidi |
| b. | İstimāʿ itmek olurdı sözini ẖām olmasa* |
| 4. | a. | Sāḳıyā bir būseñ ile ḳul idindüñ göñlümi |
| b. | Pādişehden bendeye ne‿olurdı inʿām olmasa
|
| 5. | a. | Āl ile almaz idüñ göñlin Revānī bendeñüñ |
| b. | Ḳāmetüñ cānā elif zülfüñ eger lām olmasa* |
-320-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḳan aġlasam ḳapuñda ne‿ola āh u vāy ile |
| b. | Ḫoşdur şarāb ṣoḥbeti ey dōst nāy ile |
| 2. | a. | Her gün güneş ḳapuñdadur ey meh ḳuluñ gibi |
| b. | Ḫıdmet içün yanaşdı saña beñzer ay ile |
| 3. | a. | Biñ kerre sögdi aġzuma bir demde ol nigār |
| b. | Bir būsesini alımadum biñ belā ile |
| 4. | a. | Uġurlayın gelür gider ey dōst kūyuña |
| b. | Bir gün ne toz ḳopar göresin sen ṣabā ile |
| 5. | a. | Ṭaʿn eyleme Revānīye her gün içer diyü |
| b. | Nāzükdür ol ki ʿömri geçürür ṣafā ile |
-321-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Zülfi yāruñ ki sürer yüzin o ẖāk·i ḳademe |
| b. | Beñzer ol kāfire düşmiş ola pāy·ı ṣaneme |
| 2. | a. | Yazmaduġum güzelüm nāmeye ḥālüm bu ki ben* |
| b. | Ḳorḳaram dimege rāzum iki dillü ḳaleme |
| 3. | a. | Dili kūyında görüp ḳılma göñülden aña ḳaṣd |
| b. | Ṭaş atılmaz güzelüm Kaʿbede murġ·ı ḥareme*
|
| 4. | a. | Sāḳıyā her kişiyi çünki beg eyler mey·i nāb |
| b. | Pādişālıḳ idelüm sen de el ur Cām·ı Ceme*
|
| 5. | a. | Ġam yime hīç Revānī ḳoma elden ḳadeḥi |
| b. | Çün bilürsin ki ḳadeḥ oldı siper tīr·i ġama |
-322-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Her kişi hilāle ne‿ola eylerse neẓāre |
| b. | Bir pāre odur beñzeyen ebrū·yı nigāra |
| 2. | a. | Evvel baña ʿarż itdi ḳaşuñ niçe maḥabbet |
| b. | Āẖir ṣanemā göñlüm alup çıḳdı kenāra |
| 3. | a. | Göñüllenüben kendüyi yüksekde ḳomasun |
| b. | Bostānda boyuñ servini ʿarż eyle çınāra* |
| 4. | a. | Aẖşamlamadı bir gice ol māh bizümle |
| b. | Ey dil ne ḳılalum ne‿idelüm vāy bu sitāre |
| 5. | a. | Yanup yaḳılup āteş·i şevḳ ile Revānī |
| b. | Ḥālin diyemez ne‿eylesün ol lāle-ʿiẕāra |
-323-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Sipāhī dilberi gibi geyer rengīn ḳabā lāle |
| b. | Ki ṭaḳmış gögsine anuñ gümişden tügmeler jāle*
|
| 2. | a. | Ḥarāret irmese sāḳī şu laʿl·i āteşīnüñden |
| b. | Ḥabāb·ı meyden olmazdı leb·i sāġarda tebẖāle
|
| 3. | a. | Cemāli ʿaksini yāruñ görenler āyine içre |
| b. | İḥāṭa eylemiş ṣanur ḳamer eṭrāfını hāle |
| 4. | a. | Felekler her gice kūyın ṭoḳuz ṭolanur ol māhuñ |
| b. | Ayuñ on dördine dönmiş nigār·ı çārdeh-sāle*
|
| 5. | a. | Revānī ẖaste olmışdur leb·i dildār içün luṭf it |
| b. | Devāsın ṣor Mesīḥādan göge çıḳduḳda ey nāle*
|
-324-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḳanda kim şevḳ·ı ruẖuñla eylesem bir odlu āh |
| b. | İdinür āteşperest olanlar anı ḳıblegāh |
| 2. | a. | Aġlamaḳdan ʿāşıḳ·ı miskīnüñ aġarmış gözi |
| b. | Ḫāl·i ruẖsārı güneşde yatmadan olmış siyāh
|
| 3. | a. | Yār cevriyle yıḳıldı āh göñlüm kişveri |
| b. | Memleket maʿmūr olmaz ẓālim olsa pādişāh
|
| 4. | a. | Devlet·i ḥüsnüñde ben mülk·i belā sulṭānıyam |
| b. | Nāle ṭablumdur ʿalem āhum gözüm yaşı siyāh
|
| 5. | a. | Ne uñulmaz derde uġramış Revānī ey ṭabīb |
| b. | Ḫaste olup ʿışḳ elinden dāyim eyler āh u vāh*
|
.
-325-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḫaṭṭını dilber tırāş itdükce olur pādişāh |
| b. | Ḫūbluḳ mülkini ḍarb·ı tīġ ile eyler nigāh
|
| 2. | a. | Dün ġarībüñdür diyü kūyuñ ṭolanur tā seḥer |
| b. | Dōstum ḥikmet budur şebrevlik itdügine māh
|
| 3. | a. | Ḥüsnüñüñ cānā birin on itdi ol ḳadd ü dehān |
| b. | Ol sebebdendür ki eyler ʿāşıḳ·ı dil-ẖaste āh*
|
| 4. | a. | Yaşumı sīm eyleyüp yüzümi altun eyledi |
| b. | Yine bir sīmīn kemerlü yine bir zerrīn-külāh*
|
| 5. | a. | Ḫaste ḳılmışdur Revānīyi dehānuñ ḥasreti |
| b. | Sevdügüm yoḳ yire ölsün mi yazuḳ bir bī-günāh
|
| 6. | a. | Didiler kime ḳul olmışsın didüm bir ẖᾱceye |
| b. | Didiler kimdür efendüñ ben didüm bir pādişāh
|
-326-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Tāze ẖaṭ gelmiş ne‿idem laʿl·i leb·i cānānuma |
| b. | Ḳanda ise bir belā eksük degüldür cānuma |
| 2. | a. | Dōstum sāyem durur kim görmege ben ẖasteñı |
| b. | Şemʿ ile her dem gelür ġam gicesinde yanuma*
|
| 3. | a. | Bülbül·i şūrīdenüñ cānā bilürdüñ ḥālini |
| b. | Gül gibi ṭutsañ ḳulaḳ bu nāle vü efġānuma* |
| 4. | a. | Ben ḥasedden ölürin ṭolu içüp öpüşse yār |
| b. | Dōstlar ol ġonca-leb göz göre girdi ḳanuma*
|
| 5. | a. | Şöyle vaṣf itdüm Revānī dişleri vaṣfını kim |
| b. | Āferīn oḳur gören bu naẓm·ı dür-efşānuma*
|
.
-327-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Yār olmaz ṭāliʿüm bulışmasam cānānuma |
| b. | Başuma gün ṭoġmasa sāyem de gelmez yanuma
|
| 2. | a. | Zülfüñüñ meftūli boynında ne ẖoş abdāl olur |
| b. | Tekye·i miḥnetde ʿışḳ olsun dil·i ḥayrānuma*
|
| 3. | a. | Her ne deñlü göñlüme cevr ü cefālar eyleseñ* |
| b. | İncinür ṣanma beni minnet görürin cānuma |
| 4. | a. | Niçe niçe ḥayf idüpdür ben ḳuluña rūzgār |
| b. | Dād içün feryād içün geldüm bu gün sulṭānuma*
|
| 5. | a. | Rūy·ı zerdümden Revānī bu nişān yetmez mi kim |
| b. | Şemse·i zer naḳş olınmış levḥa·i dīvānuma*
|
-328-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Dişlemişler ne ḳılalum leb·i cānānı yine |
| b. | Ellemişler bu gice ol gül·i ẖandānı yine |
| 2. | a. | Ṣu gibi ʿömri ṣafā ile geçer ʿālemde |
| b. | Kim kinār itdise şol serv·i ẖırāmānı yine* |
| 3. | a. | Baña cānum ḳayısıdur saña şeftālū göñül |
| b. | Kim ıṣırdı ʿaceb ol sīb·i zenaẖdānı yine
|
| 4. | a. | Ḳanḳı bezm ehline yā Rab lebi sāḳīlıġ ider |
| b. | Ḳanda reyḥāncı iki zülf·i perīşānı yine |
| 5. | a. | Bilmezin kimler ile seyr ider ol māh-liḳā |
| b. | Niçe gündür ki Revānī göremez anı yine |
-329-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Görmedüm ẖaṭṭuñ gibi bir verd·i aḥmer tāzece |
| b. | Olmaya ḳaddüñ gibi serv ü ṣanevber tāzece* |
| 2. | a. | Zīnet·i gülşen çemendür ḳoma göñlüñde ġubār* |
| b. | Geldügince ẖaddüñe ẖaṭṭ·ı muʿanber tāzece*
|
| 3. | a. | Tāb·ı mülden devr·i ḥüsnüñde ḳızarmış ruẖlaruñ |
| b. | Ṣoñbahār eyyāmıdur açıldı güller tāzece |
| 4. | a. | Ḳıldı ẖoş būy ile cān bezmin muʿaṭṭar ẖaṭṭ·ı yār |
| b. | Būyı olurmış ziyāde olsa ʿanber tāzece
|
| 5. | a. | Tāzedür diyü göñül virme Revānī aldanup |
| b. | ʿĀşıḳuñ ḳadrini bilmez olsa dilber tāzece |
-330-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Yüz virmiş idi ʿāşıḳa devrān geçen gice |
| b. | Kim bezmümüzde şemʿ idi cānān geçen gice
|
| 2. | a. | Sūsen ṣurāḥī cām gül ü ġonca nuḳl idi |
| b. | Bezm olmış idi tāze gülistān geçen gice |
| 3. | a. | Taẖt·ı revāna binmiş idi beg olup şarāb |
| b. | Sancaḳ çekerdi şemʿ·i şebistān geçen gice |
| 4. | a. | Sāḳī ṣurāḥī ḳalʿasınuñ mehteri olup |
| b. | Nevbet çalardı naʿra·i mestān geçen gice* |
| 5. | a. | Gün ṭoġmayınca ḳomaduḳ elden piyāleyi |
| b. | Cām·ı şarāb idi meh·i tābān geçen gice |
| 6. | a. | Bilsek nedür ḥarāmī midür bu Revānī kim |
| b. | Ṣoyup nigārı eyledi ʿuryān geçen gice |
-331-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Def ṭutar ay ile gün dem-be-dem āhengümüze |
| b. | Zühre raḳḳāṣ olursa yaraşur çengümüze |
| 2. | a. | Nice ṣāfī-dil olur ṣoḥbeti terk itmez mey |
| b. | Ki ḥarīf olmasa girmezdi bizüm rengümüze |
| 3. | a. | Ġonca gibi yaḳalar çāk iderüz ṣoḥbetde |
| b. | Sāḳī ne ḳatdı ola bāde·i gül-rengümüze |
| 4. | a. | Tekye·i ʿışḳ içinde yatur abdāllaruz |
| b. | Kimse daẖl eylemesün mestümüze bengümüze
|
| 5. | a. | Ṣatılur Mıṣr·ı belāġatde Revānī sözümüz |
| b. | Her kişi müşterīdür şiʿr·i şeker-tengümüze
|
-332-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Subḥ-dem zīnet idüp ẖaddini gīsūlar ile |
| b. | Bāġ·ı ḥüsnini ṭonatmış yine şebbūlar ile*
|
| 2. | a. | Germ olup çün dem urur mey leb·i gülgūnuñdan |
| b. | Sāḳıyā içmelüdür anı yiyer ṣular ile*
|
| 3. | a. | Zühd ü taḳvāyı bozan lāle vü gül ṣoḥbetidür |
| b. | Yoldaş olmalu degülmiş delüḳanlular ile |
| 4. | a. | Ṭapu ḳılur saña ʿīd ayı gibi meh-rūlar |
| b. | Merḥabā eyleyicek gūşe·i ebrūlar ile
|
| 5. | a. | Kāġıda yazsa Revānī ruẖ u zülfüñ vaṣfın |
| b. | Gülşen·i Rūmı yazar sünbül·i hindūlar ile
|
-333-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ol dilberi ey dil ḳoma aġyār arasında |
| b. | Bir gül ne revādur ki ḳala ẖār arasında* |
| 2. | a. | Görmek dilemez dil seni aġyār arasında |
| b. | Gerçi kim olur şemʿ şeb·i tār arasında * |
| 3. | a. | Cevr ile cihānda güzelüm ad çıḳarduñ |
| b. | Sensin añılan şimdi cefākār arasında* |
| 4. | a. | Beñzerdi saña ḥüsn ile ẖurşīd·i cihāntāb |
| b. | Hercāyī olup gezmese bāzār arasında |
| 5. | a. | Yāruñ ki geçer gözleri āşüftesi ṣōfī |
| b. | Bir eblehe beñzer iki ʿayyār arasında* |
| 6. | a. | Ortaya alupdur leb·i ẖandānını zülfi |
| b. | Ḍaḥḥāk gibi ḳalmış iki mār arasında* |
| 7. | a. | Dil almaġa miḥnet mi çeker yār Revānī |
| b. | Olur mı tekellüf hīç iki yār arasında |
-334-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṭañ degüldür olmasa meclisde cānān her gice* |
| b. | Ey göñül aẖşamlamaz çün māh·ı tābān her gice
|
| 2. | a. | Nice gün ṭoġmaya çarẖuñ başına her ṣubḥ kim |
| b. | Meh gibi dilber yatur ḳoynında ʿuryān her gice
|
| 3. | a. | Ḥasret·i zülf ü zenaẖdānuñla ey Yūsuf-cemāl |
| b. | Çaġrışup feryād iderler ehl·i zındān her gice
|
| 4. | a. | Meclisüñde ṣubḥ olınca yanuban yaḳılmaġa |
| b. | Mūmdur ey māh-rū şemʿ·i şebistān her gice
|
| 5. | a. | Ḥöcreñ olmışdur Revānī dilrübālar meskeni |
| b. | Eksük olmaz tekyedür elbette mihmān her gice*
|
-335-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Dil seyr ider güzeller ile bir kenārda |
| b. | Şol ṣu gibi ki ṭurmaz aḳar lālezārda |
| 2. | a. | Ḫandān olursa yārı görüp ne‿ola ẖūblar |
| b. | Güller ʿaceb degül açılursa bahārda |
| 3. | a. | Bu şehr içinde saña ne‿ola raġbet itseler |
| b. | Merġūb olur güzel ṣanemā her diyārda |
| 4. | a. | Öykünmez idi laʿlüñe bezmüñde sāḳıyā |
| b. | Keyfiyyet olmasaydı mey·i ẖoş-güvārda |
| 5. | a. | Görüp Revānī yārı raḳīb ile didi kim |
| b. | Bir şādī yoḳ ki ġamsuz ola rūzgārda |
-336-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Māh öykünürse ey yüzi gül ḥüsnüñ ayına |
| b. | Olsun siper ḳażāya vü varmasun ayına |
| 2. | a. | Keklik gibi hemān ṭaġıdur ḳara gözlü yār |
| b. | Şāhīn gibi ki gire güzeller alayına* |
| 3. | a. | ʿIşḳuñda dil kemānkeş olup dūd·ı āhdan |
| b. | Ṭaḳsa ʿaceb degül kirişi çarẖ yayına |
| 4. | a. | Ḳoma ʿarūs·ı ḥüsnüñe maḥrem geçe anı |
| b. | Bir boġazından aṣılacak durur āyine |
| 5. | a. | Ṣanma Revānī gögsine şevḳuñla urdı dāġ |
| b. | Bir şemse yazdı yine maḥabbet sarāyına |
-337-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳlarını ḳomaġ içün ıżṭırābda |
| b. | Nüsẖa yazar ẖaṭı şeref·i āfitābda |
| 2. | a. | Her laḥẓa meclis ehline ayaḳ ṭolar yürür |
| b. | Çoḳdur ḥarāmzādelik ey dil şarābda |
| 3. | a. | Dilberler ile ṣoḥbet idüp mey içün diyü |
| b. | Söyler zebān·ı ḥāl ile çeng ü rebāb da |
| 4. | a. | Bir ẕerre deñlü luṭfını biñ kez ḥisāb ider |
| b. | Ammā cefāsı hīç ṣayılmaz ḥisābda* |
| 5. | a. | Öpüşme ile ṣınmaz imiş dōstum oruç |
| b. | Görmiş Revānī bendeñ anı bir kitābda |
-338-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Yine cevşen geyürüp tīrüñ ucından tenüme |
| b. | Cebeyi göstereyin ölmez isem düşmenüme |
| 2. | a. | Ölicek bārī ṣurāḥī ḳıluñuz ẖākümden |
| b. | Ḳoya tā sāḳī·i gül-ruẖ ḳolını gerdenüme |
| 3. | a. | Bilmezem kūyuñ itine ne günāh eyledügüm |
| b. | Ki benüm çekdi çevürdi yapışup dāmenüme |
| 4. | a. | Ḫāṣılum bād·ı hevā āh·ı seḥer-ẖīzümden |
| b. | Yaşumuñ ḳaṭraları dāne durur ẖırmenüme |
| 5. | a. | Lāle ayaġa düşüp güller öperdi elini |
| b. | Yār seyrān iderek gelse eger gülşenüme |
| 6. | a. | Bir ḳalender güzelin sevdi Revānī yine dil |
| b. | Ṭaḳdı zencīr·i cefāsını ne‿idem gerdenüme
|
-339-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Vardı bu göñlüm yine ġamzeñ bıçaġın almaġa |
| b. | Sanki bir bīkārdur gitdi yaraġın almaġa |
| 2. | a. | Ne‿eylemişdür bilmezem sāḳī bu bezm ehline kim |
| b. | Her biri ḳaṣd eylemiş durur ayaġın almaġa* |
| 3. | a. | Bezm·i ḥüsnüñde gözüñ beñzer şarāb içmek diler |
| b. | Kim ẖayālüñ geldi bu göñlüm ḳabaġın almaġa*
|
| 4. | a. | Cāna rāḥat mı gelür ṣaḳlar çü dilber būsesin |
| b. | Rāżī olmaz aġzuma bir dem ṭudaġın almaġa
|
| 5. | a. | Dilde dāġ·ı mihrini ister Revānī ġamzesi* |
| b. | Uġrıdur kim tekyenüñ gelmiş çerāġın almaġa
|
-340-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḫaṭṭuñ ki şerḥ yazdı güzellik kitābına |
| b. | Erbāb·ı fażl rāzī degül intiḥābına |
| 2. | a. | Sermāye çün güzelde hemān ḳaş u göz durur |
| b. | Yāruñ dehānını ṭutuñuz yoḳ ḥisābına |
| 3. | a. | Bir āsumānī cāme geyer ẖūba ʿāşıḳuz |
| b. | Hergiz baş egmezüz felegüñ āfitābına |
| 4. | a. | Yāruñ ṭavāf·ı Kaʿbe·i kūyında ḳoñ beni |
| b. | Zāhid murād girmek ise ḥac s̲evābına |
| 5. | a. | El ḳavşurup sebū gibi ẖıdmetdedür müdām* |
| b. | Düşdi Revānī Edrinenüñ küp şarābına* |
-341-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Çoḳ leṭāfet var anuñ ḳadd·i serefrāzında |
| b. | Çoḳ ẓarāfet görinür şīve ile nāzında |
| 2. | a. | Sāḳıyā ṣun berü az az içelüm cām·ı meyi |
| b. | Çünki ḳonmışdur anuñ ẖāṣṣası azında* |
| 3. | a. | Bir yaña yine ḳanat bükdi göñül şehbāzı* |
| b. | Ġālibā ṣayd görüpdür yine pervāzında |
| 4. | a. | Dil·i serkeş yedilür bir ḳıl ile ṣoḥbetde |
| b. | Muṭribüñ siḥri mi vardur ʿacebā sāzında* |
| 5. | a. | Gözine ḳaşına aldanma Revānī yāruñ |
| b. | Fitnesi çoḳdur anuñ ġamze·i ġammāzında |
-342-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Lebi üzre ṭılısm ancaḳ görinen ẖaṭṭ·ı cānāne |
| b. | Yazılmış ism·i aʿẓamdur meger mühr·i Süleymāna
|
| 2. | a. | Ne‿ola ḳurbān olurlarsa senüñ yoluñda ʿāşıḳlar |
| b. | Bu üslūb üzre gelmişdür erenler hep bu meydāna
|
| 3. | a. | Görinen māh·ı nev ṣanmañ ḳamer kūyın ṭolanmaġa |
| b. | O zerrīn şeb-külāhını ḳıvırmışdur levendāne
|
| 4. | a. | Benümçün geh şarāb içer gehī oġlan sever dirsin |
| b. | Ne virdüñ sen alımazsın be ṣōfī bir müselmāna
|
| 5. | a. | Dil·i ʿāşıḳ ceres gibi fiġān itse ʿaceb olmaz |
| b. | Güzel ṣūretler ile çün müzeyyendür bu bütẖāne*
|
| 6. | a. | Ne devletdür bu yā Rab kim gedā·yı kūy·ı ʿışḳ olan |
| b. | Maḥabbet taẖtgāhına geçüpdür pādişāhāne |
| 7. | a. | Revānī kūy·ı dilberdür temāşāgāhı ʿuşşāḳuñ |
| b. | Bahār olduḳca ʿārifler varurlar bāġa seyrāna
|
-343-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Hīç el ṣunmazdı çarẖuñ māh·ı tābān ḳoynına |
| b. | Şiʿrümüñ mecmūʿasın ḳoymasa devrān ḳoynına
|
| 2. | a. | Her ne cevrüñ kim ola dünyāda incinmez göñül |
| b. | Girme tek dünyā gibi luṭf eyle nādān ḳoynına
|
| 3. | a. | Ben seni öpüp ḳucarsam dōstum incinme kim |
| b. | Ne ziyān itdi girenler ehl·i ʿirfān ḳoynına* |
| 4. | a. | Ḳuzuyı ḳurda yidürme gel benüm çoḳ sevdügüm |
| b. | Hīç tereddüd eyleme girmege yārān ḳoynına
|
| 5. | a. | Siḥr ider dīvān·ı eşʿār·ı Revānī ġālibā* |
| b. | Kim tekellüfsüz girer her laḥẓa cānān ḳoynına
|
| 6. | a. | Yār·ı mevzūn-ḳadd ü miskīn-ẖaṭ durur şiʿrüm benüm |
| b. | Dāyim anuñçün ḳoyar defterle dīvān ḳoynına*
|
-344-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Bahār oldı yine lāle ele cām aldı rindāne |
| b. | Benefşe şeb-külāhını ḳıvırmışdur levendāne
|
| 2. | a. | Ḥabāb·ı mey gibi zāhid virüben bādeye tācın* |
| b. | İçer rind·i cihān olmış gezer meyẖāne meyẖāne *
|
| 3. | a. | Ṭutup meclisde dildārı güc ile būsesin almış |
| b. | Ḳosun bi'llāhi ey sāḳī ḥarāmīlıġı peymāne*
|
| 4. | a. | Murabbaʿlar geyüp ṣofī müs̲elles̲ nūş ider dāyim |
| b. | Geçüp meyẖāne ṣadrında oturmışdur emīrāne
|
| 5. | a. | Revānī ʿārif ol elden düşürme ẖātem·i cāmı |
| b. | Bilürsin bāḳī ḳalmadı cihān mülki Süleymāna*
|
-345-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Didüm ol yāra göñül ẖaste meded dārūya |
| b. | Didi hīç beñzemez ancaḳ ölecek ṣayruya |
| 2. | a. | Seng·i māh ile felek dögmez idi sīnesini |
| b. | ʿĀşıḳ olmasa o gün yüzlü hilāl-ebrūya* |
| 3. | a. | Çeke gör sīneñe ol yār·ı kemān-ebrūyı |
| b. | Ey göñül ḳuvveti saʿy eyle getür bāzūya*
|
| 4. | a. | Sīnemüñ dāġı baña yār·ı ḳamer-çihremdür |
| b. | Kim anı ben gice gündüz ṣararın pehlūya*
|
| 5. | a. | Kendüden gitse Revānī ne‿ola ʿışḳuñla müdām |
| b. | Mestlik ḥāleti iltür kişiyi uyẖuya* |
| 6. | a. | Ne içün baş ḳoşasın ġamze·i ẖūnrīze göñül |
| b. | ʿĀḳil olan kişi uyar mı delüḳanluya* |
-346-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Güller açıldı yine ġayret·i ruẖsārın ile |
| b. | Sünbülüñ bitdi işi ṭurra·i ṭarrāruñ ile |
| 2. | a. | Geldügince ḳapuña bir yaña elbette ṣavar* |
| b. | Ḥāli yatlu güneşüñ sāye·i dīvāruñ ile* |
| 3. | a. | Devletüñde güzelüm ṭutdı yükin nāfe·i misk |
| b. | Ḳıldı bāzārı çün ol zülf·i siyehkāruñ ile* |
| 4. | a. | Ne ḳadar teng-dil olursa bu cān ṭūṭīsi |
| b. | Söyledürsin sen anı laʿl·i şeker-bāruñ ile |
| 5. | a. | Beñzedürsin boyını serve ruẖın māha göñül |
| b. | Yere göge ṣıġamazsın hele sen yāruñ ile* |
| 6. | a. | Ḫacletinden yere geçdi güzelüm serv·i sehī |
| b. | Seni gülşende görüp şīve·i reftāruñ ile* |
| 7. | a. | Çıñ çıñ öterse Revānī ne ʿaceb ṭās·ı felek |
| b. | Ṭoldı çün ʿālem içi naġme·i eşʿāruñ ile |
-347-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Adı çıḳmazdı lebüñe ġonca adaş olmasa |
| b. | Serv raʿnālanmaz idi saña boydaş olmasa* |
| 2. | a. | Boynı urılmazdı şemʿüñ olmasa āteşperest |
| b. | Sāġaruñ ḳanı içilmezdi ḳızılbaş olmasa |
| 3. | a. | Ṭāḳ·ı ḥüsnüñ kimse ḳılmazdı temāşāsın eger |
| b. | Dōstlar medd·i baṣar ol göz ile ḳaş olmasa
|
| 4. | a. | Gögsüme ṭaş urduġumca raḥm iderlerdi baña |
| b. | Bī-vefā dilberlerüñ baġrı eger ṭaş olmasa |
| 5. | a. | ʿĀlemüñ ẖalḳını ʿāşıḳ eyledi taṣvīrine |
| b. | Şehr·i dilberde Revānī hīç naḳḳāş olmasa |
-348-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Düşüp bend·i ser·i zülfe sitemkār olmasun kimse* * |
| b. | İlāhī kāfiristāna giriftār olmasun kimse* |
| 2. | a. | Ḥabāb·ı mey gibi başdan çıḳar āvāresi āẖır* |
| b. | Hey ol gül yüzlü sāḳīye hevādār olmasun kimse
|
| 3. | a. | Şarāb içer diyü ḳanlu çıḳarduñ cümle ʿuşşāḳı |
| b. | Senüñ yanuñda ey ṣōfī günehkār olmasun kimse
|
| 4. | a. | Egerçi ḥüsn dükkānı yüzin zeyn itdi dilberler |
| b. | Bu bāzāruñ metāʿına ẖarīdār olmasun kimse*
|
| 5. | a. | Maḥabbet cāmını sāḳī senüñ ʿışḳuña nūş itdük |
| b. | Bu bezm·i ʿışḳdur bunda ḳo hüşyār olmasun kimse*
|
| 6. | a. | Murādum naḳşını hergiz getürmez ṭāsı gerdūnuñ |
| b. | İlāhī şeş-der·i ġamda ḳalup zār olmasun kimse*
|
| 7. | a. | Şarāb içmek güzel sevmek Revānī ṣanʿat olmışdur |
| b. | Benüm āvāre göñlüm gibi bīkār olmasun kimse*
|
-349-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Dīdār görelüm gel e ey meh-liḳā gel e |
| b. | Aẖşamlamaġa bir gice bizden yaña gel e |
| 2. | a. | Deryā·yı ġam bizi umaruz itmeye helāk* |
| b. | Sāḳī Ḫıżırlıḳ eyleye şāyed çıḳa gele |
| 3. | a. | Göñlüm kebūterin elüme alduġum bu kim |
| b. | Şāhīn baḳışlu yār umaram oḳıya gele* |
| 4. | a. | Varı geli ḳapuña bir iş eyleyem gibi* |
| b. | Ḳodum yoluñda başumı yā vara yā gele* |
| 5. | a. | ʿĀlemde ne senüñ gibi bir bī-vefā ḳopa |
| b. | Dünyāya ne benüm gibi bir mübtelā gele* |
-350-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dāġ·ı şevḳuñla elif bu sīne·i pür-çākde |
| b. | Tāze rengīn gül budaġıdur ki bitmiş ẖākde
|
| 2. | a. | Görinen encüm degüldür gicelerde ʿayş içün |
| b. | Aḳ güllerdür ki‿açılmış gülşen·i eflākde * |
| 3. | a. | Ḫıżr-veş ḥāżır ḳuruda yaşda eşk ü āh ile* |
| b. | Zāhidā çoḳ şīveler var ʿāşıḳ·ı bī-bākde
|
| 4. | a. | Ṣan leb·i deryāda bitmiş pençe·i mercān durur |
| b. | Ḳanlu kirpükler ki var bu dīde·i nemnākde* |
| 5. | a. | Nice ḳāyil olmasun naẓmuñ görüp erbāb·ı fażl |
| b. | Mis̲li yoḳdur hīç Revānī ṭabʿumuñ idrākde*
|
-351-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Yüzüñi görmedük nice beñzer ki cennete |
| b. | Ḳalsun mı ā güzel ya bu ḥasret ḳıyāmete |
| 2. | a. | Boşaldı kīsesi ḳadeḥüñ muṭribe uyup |
| b. | Çaldurdı hep nesi var ise gitdi ṣoḥbete* |
| 3. | a. | Meh-rūlar arasında ṣayılmaz idi perī* |
| b. | Naḳḳāşlar getürdi anı hep bu ṣūrete* |
| 4. | a. | Altun iden işin kişinüñ ẖāk·i pāyıdur |
| b. | Yüzler sürüyelüm varalum biz de ẖıdmete* |
| 5. | a. | Ol ḳaşı yay ġamze oḳın cāna ẖoş urur |
| b. | Sen anı gör Revānī ki geçmez mi minnete* |
-352-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Ḳılıcuñdan yaralansun ḳo sīne |
| b. | Daẖi neye yararın ben kemīne* |
| 2. | a. | Yaşum sīmini görüp ḳaçma benden* |
| b. | Gerekdür şāha ḳul ile ẖazīne |
| 3. | a. | Ḥarām olsun eger sensüz içersem |
| b. | Ger ola mey şafaḳ çarẖ ābgīne |
| 4. | a. | Deñiz seyrānın it gitme gözümden |
| b. | Ṭonanmışdur senüñçün bu sefīne |
| 5. | a. | ʿArūs·ı naẓm·ı zībāya Revānī |
| b. | Olupdur ẖaṭṭ·ı şiʿrüñ ʿanberīne* |
-353-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sen mi ögretdüñ cefāyı ġamze·i bī-dāduña |
| b. | Ḫūb taʿlīm eylemişsin āferīn üstāduña
|
| 2. | a. | Ẓulmlerle ey elif-ḳāmet boyum dāl eyledüñ |
| b. | Pādişāh·ı ḥüsnsin andan ṣıġar mı aduña* |
| 3. | a. | Devr·i ḥüsnüñde şehā gün başına biñ ḳan ider |
| b. | Hāy dimezseñ eger şol ġamze·i cellāduña |
| 4. | a. | Naẖl-bendüñ mūmdan dökme egerçi servi var |
| b. | Cānı yoḳ kim öyküne bu ġamze·i şimşāduña*
|
| 5. | a. | Raḥm iderdüñ sen Revānīye benüm çoḳ sevdügüm |
| b. | Aña ḳılduġuñ cefālar gelse bir bir yāduña* |
-354-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Dil nīmeler ol ġamze·i ḳaṣṣāb yerinde* |
| b. | İşler aṣar ol sünbül·i pürtāb yerinde* |
| 2. | a. | Ebrūsı ṭururken bozamaz ḥüsnini ẖaṭṭı |
| b. | Mescid ne‿ola yıḳıldıse miḥrāb yerinde |
| 3. | a. | Sāḳī lebüñüñ şevḳına meyẖāne ye düşdüm * |
| b. | Rindānedür içilse mey·i nāb yerinde |
| 4. | a. | Ṭutdı ẖaṭ u ẖāl ile göñül milketini yār * |
| b. | Beglik ider ise ne‿ola esbāb yerinde |
| 5. | a. | Dirler yüzine gül boyına serv Revānī |
| b. | Ḫoşdur ki eger yazıla elḳāb yerinde |
-355-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nāẓır olmış nergisüñ gül-berg·i sīrāb üstine |
| b. | Ḥākim olmış ḳaşlaruñ māh·ı cihāntāb üstine
|
| 2. | a. | ʿĪdde alnuñda ḳurbān ḳanını didi gören |
| b. | Bir ḳızıl gül bergidür düşmiş yatur āb üstine
|
| 3. | a. | Ḳan işin mi eyledi yanuñda ey vāʿiẓ senüñ* |
| b. | Kim niçe söz söyledüñ ẖalḳa mey·i nāb üstine
|
| 4. | a. | Gözlerüm tekrār yazsun mācerāmı ḳapuña |
| b. | Kim müs̲ennā ẖaṭ yazar naḳḳāşlar bāb üstine
|
| 5. | a. | Hīç terk itmez Revānī ḳaşı sevdāsın göñül |
| b. | Bir kebūterdür ki ḳonmış ṭāḳ·ı miḥrāb üstine*
|
-356-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḫūblar nāzı kime eylerdi ʿāşıḳ olmasa |
| b. | Şīve·i ʿAẕrāyı kim görürdi Vāmıḳ olmasa
|
| 2. | a. | Ḳoynına ḳoymazdı ey dil dilberüñ taṣvīrini |
| b. | Ṣu gibi āyīneler dīdāra ʿāşıḳ olmasa |
| 3. | a. | Yār ile çoḳdur ʿalāḳam nāṣıḥā maʿẕūr ṭut |
| b. | Ben daẖi ṣōfī olurdum ger ʿalāyıḳ olmasa |
| 4. | a. | Göreyin ẖançerler altında güneş gibi anı |
| b. | Ṣubḥ-veş şol kimse kim mihrüñde ṣādıḳ olmasa*
|
| 5. | a. | Mestlik gibi Revānī olmaya hergiz ḥużūr* |
| b. | Kāşkī ʿālem içinde kişi ayıḳ olmasa* |
| 6. | a. | Ṣōfīye ṭaʿn eylemezdüm olmasa müfsid eger |
| b. | Zāhide incinmez idüm ger münāfıḳ olmasa* |
-357-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Od urdı ruẖları yine cān ẖānumānına |
| b. | Yaġmācı ṣaldı gözleri dil kārbānına |
| 2. | a. | Çoḳ cevrini çeker bu göñül ġamzeñ oḳınuñ |
| b. | Nice şikāyet eylemesün geçdi cānına |
| 3. | a. | Ġamzeñ yaraġa girdi gözüñ yol baṣar gibi* |
| b. | Zülfüñ kiriş ṭaḳup yine ḳaşuñ kemānına* |
| 4. | a. | Serkeşlik itme yay gibi ʿāşıḳa igen |
| b. | Oḳ gibi kimsenüñ güzelüm girme ḳanına* |
| 5. | a. | Ḫoş-dem durur Revānī beñüñ vaṣfın ideli |
| b. | Gūyā ki ḥabb·ı misk alupdur * dehānına
|
-358-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ey göñül çoḳdur işüm şol laʿl·i şekker-bār ile |
| b. | Girse tenhāda elüme söyleşürdüm yār ile |
| 2. | a. | Ey güneş kūyında yetmez mi bu devlet saña kim* |
| b. | Ṣalınursın her yaña ol sāye·i dīvār ile |
| 3. | a. | Lāleler ṣanmañ biten Ferhād ḳanlar aġlayup |
| b. | Eşk·i ẖūnīnin silüpdür dāmen·i kühsār ile
|
| 4. | a. | Ġamzesinüñ göz göre āşüftesi geçmek neden |
| b. | Ḳılıc ayırur bizi şimden girü aġyār ile* |
| 5. | a. | Ġonca vü gül defterin dürdi Revānī bāġda |
| b. | Naẓm·ı rengīnüñ çıḳaldan defter ü ṭūmār ile
|
| 6. | a. | İttifāḳ idüp cihān ẖalḳını meftūn idelüm |
| b. | Dōstum sen nāz ile ben şīve·i eşʿār ile*
|
-359-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çarẖ·ı aẖḍar kim yaşumdan ṭoldı mevc·i ẖūn ile |
| b. | Lāciverdī şīşedür gūyā mey·i gülgūn ile
|
| 2. | a. | Naṭʿ·ı ḥüsn içinde sen şehsin piyāde ẖūblar |
| b. | Şol iki ruẖ anları māt itdi bir oyun ile* |
| 3. | a. | Ḳatı göñlüñden şikeste-ẖāṭır olduġum bu kim |
| b. | Seng·i Leylā şīvesidür kāse·i Mecnūn ile
|
| 4. | a. | Muṭribüñ yoḳdur elinde gerçi ḥükmi ʿayş içün |
| b. | Zāhidā her bir sözi söyler velī ḳānūn ile |
| 5. | a. | Şiʿrümüz bir dilberi görse Revānī ṣayd ider* |
| b. | Şimdi mi tesẖīr olup durur perī efsūn ile
|
| 6. | a. | Dilber·i hercāyī gibi şiʿrümüñ çoḳ ʿāşıḳı |
| b. | Ṣalınursa ol ṣalınsun ḳāmet·i mevzūn ile*
|
-360-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Ḫāk eylemişem yüzümi zīr·i ḳademüñde |
| b. | İşüm ḳızıl altun senüñ ey şeh ḳademüñde |
| 2. | a. | Ḥūrīler ider ẖāk·i mezārını ziyāret* |
| b. | Ḥasretle şu kim cān vire derd ü elemüñde |
| 3. | a. | Bir būseye ʿahd itmiş idi virmedi laʿlüñ |
| b. | Ey ġonca-dehen ḳaldı senüñ ol keremüñde |
| 4. | a. | Çeksün saña her kişi ṣurāḥī gibi boyun |
| b. | Sāġar gibi ben ḳan yudayın bezm·i ġamuñda
|
| 5. | a. | Vāʿiẓ sözine gey ṣaḳın aldanma Revānī |
| b. | Nūş eyle şarābuñı var ol kendü demüñde
|
-361-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Ey göñül şol ẖaṭ·ı nigārı gör e* |
| b. | Ya şu ẖāṭırdaki ġubārı gör e* |
| 2. | a. | Nār·ı ẖaddüñle ey ḳamer-çihre |
| b. | Ṭutuşupdur bu lālezārı gör e* |
| 3. | a. | Bezm·i sāḳīde nice içmeyelüm |
| b. | Başumuzda olan ẖumārı gör e |
| 4. | a. | Sāġaruñ yeynicekligin añma |
| b. | Sen ṣurāḥīdeki vaḳārı gör e |
| 5. | a. | Neler itdi Revānī baña neler |
| b. | Şol iki yüzlü rūzgārı gör e* |
-362-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ġırra olmışdur nigārum ḥüsn·i bī-hemtāsına |
| b. | Nitekim maġrūr olurlar ẖᾱceler dünyāsına
|
| 2. | a. | Yār elif-veş ṭoġrıdur rā ḳaşıdur egri olan |
| b. | Ḳorḳarın nāgeh bahāne bulalar orasına |
| 3. | a. | Ceng ider ẖalḳ içre ṭurmışdur güzel sevmeñ diyü |
| b. | Bilmezüz ʿāşıḳlar ile vāʿiẓüñ ġavġāsı ne*
|
| 4. | a. | Raḥm iderdüñ sen ne deñlü seng-dilseñ nāṣıḥā |
| b. | ʿĀşıḳuñ derdine baḳsañ yāruñ istiġnāsına*
|
| 5. | a. | Sen Revānī āsitān·ı dōstdan dūr olmaġıl |
| b. | Lāyıḳ oldur ḳul hemān ẖıdmet ide mevlāsına
|
| 6. | a. | Ṣaḳlamazdı māh·ı nev naʿlini ḳoynında müdām* |
| b. | Müşterī olmasa gerdūn sözlerüm ḥalvāsına*
|
-363-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Māh idügüñ bilindi senüñ bir nigāh ile |
| b. | Seyrāna çıḳma sen güzelüm şeb-külāh ile |
| 2. | a. | Ol şeh otaġa girdügini söyledi göñül |
| b. | Ġālib hilāli bir arada gördi māh ile |
| 3. | a. | Ṭāvūsī mirvaḥa götürür şāh·ı Rūm içün |
| b. | Zeyn oldı ṣanmañuz ruẖı zülf·i siyāh ile |
| 4. | a. | Maḳbūl·i ḥażret olsa güzeller ʿaceb midür |
| b. | Begler durur muṣāḥib olan pādişāh ile |
| 5. | a. | Ol pādişāh·ı ḥüsni Revānī bulur mıdı |
| b. | Dünyāyı geşt eylemese peyk·i āh ile |
-364-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Mesken olmış der·i meyẖāne ki ḳallāşlara |
| b. | Ġaybdan ḳapu açılmış yine ʿayyāşlara* |
| 2. | a. | Bir perī-ṣūreti naḳş eylemişem dilde yine |
| b. | Ḳalemüm ḥarf atarsa ne‿ola naḳḳāşlara |
| 3. | a. | Şemʿ pervāneye dik gelse ne var meclisde |
| b. | Anı çü odabaşı ḳıldılar evbāşlara |
| 4. | a. | Gāh aġyār gehī çarẖ bize māniʿ olur |
| b. | Ne‿eylesün yār daẖi devleti yoḳ başlara |
| 5. | a. | Severin yārı Revānī iki gözüm gibi ben |
| b. | Dilerem Ḥaḳdan anı irişe çoḳ yaşlara |
-365-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḫūblar çünki görür ʿāşıḳı bülbül yerine |
| b. | ʿĀrif ol sen de ṭaḳın bir güzeli gül yerine |
| 2. | a. | Ḥüsn mecmūʿası zeyn olmaz idi çaḳ bu ḳadar |
| b. | Arada kāküli ger düşmese sünbül yerine |
| 3. | a. | Pādişāhum güzelüm ẖıdmete ṭurmışdur dil |
| b. | Ṣatun almalu degül ḳullan anı ḳul yerine* |
| 4. | a. | Ruẖı Gülgūnı ile ḳoşdı çü Şebdīz ṣaçı |
| b. | Vireyin cān u dili ben daẖi ögdül yerine* |
| 5. | a. | Yazalum yine Revānī niçe rengīn ġazeli |
| b. | Tāze güller ṣunalum yāra ḳaranfül yerine* |
-366-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | ʿĪsī-lebüñ es̲erlerin itsem müsevvede |
| b. | Heykel idine anı nüfūs·ı mücerrede |
| 2. | a. | Ṭolaşmasun maḥalleñi ey meh-liḳā güneş |
| b. | Her gün ḳapuñda ne‿eyler imiş bir felek-zede*
|
| 3. | a. | Ġamzeñ benümle göz göre oḳ dökdi ceng ider |
| b. | Sen ḳaşı yayı sevmeden oldı bu ʿarbede |
| 4. | a. | Ġam beñzümüz ṣarartmadan uş kehrübā gibi |
| b. | Ṭoldur şarābı sāḳī ḳo cām·ı zebercede* |
| 5. | a. | Bir yüzi ḳaradur ki ipin süriyüp yürür |
| b. | Ṭolaşmasun Revānī bu zülf·i mücaʿʿade* |
-367-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Daʿvā·yı ḥüsni şemʿ nice‿eyler fetīl ile |
| b. | İs̲bāt idemez anı żaʿf·ı delīl ile
|
| 2. | a. | Ḥūrī-liḳā güzeller ile bāde-nūş olan |
| b. | Hīç Ḥavż·ı Kevs̲eri aña mı Selsebīl ile |
| 3. | a. | Ol ṭaş baġırlu yār·ı cefā-pīşeden göñül |
| b. | Bir būse alımaz niçe cerr·i s̲aḳīl ile* |
| 4. | a. | Zülfüñ şebinde ẖālüñe mihmān idi göñül |
| b. | Anı żıyāfet eyledi Ḫᾱn·ı Ḫalīl ile |
| 5. | a. | Şāʿir midür Revānī gedā-ṭabʿ olan ḥarīf |
| b. | Ḫᾱce olur mı kişi metāʿ·ı ḳalīl ile |
-368-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Uymadı dīvāne göñlüm hīç nāṣıḥ pendine |
| b. | Ol perīnüñ ṣuçı yoḳdur itdi kendü kendine*
|
| 2. | a. | Māhumuz Pervīn ile şekl·i hilāli ʿarż ider |
| b. | Aḳ ḳaranfüller ḳoyup dülbendinüñ serbendine*
|
| 3. | a. | Āsitānuñda saʿādet ḳullarına ḳıl naẓar |
| b. | Pādişehler iltifāt eyler çü devletmendine* |
| 4. | a. | Hey ne ẖoş şekker-fürūş olur senüñ şekker-lebüñ |
| b. | Her yañadan cān atarlar dāyim anuñ ḳandine*
|
| 5. | a. | Rehn·i mey olmış Revānī cümlesi meyẖāne de |
| b. | Ṣōfīnüñ tācına baḳ monlālaruñ dülbendine |
-369-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Şīve ögrenmiş ḳamer ol serv·i bālādan yine |
| b. | Başına bir deste gül ṣoḳmış S̲üreyyādan yine
|
| 2. | a. | Bezm·i meydür bir gelincük sāḳīdür meşşāṭası |
| b. | Āyine almış ele cām·ı muṣaffādan yine |
| 3. | a. | Utanup meclis içinde ḳıpḳızıl olmaz idi |
| b. | Sāḳī·i gül-çihre reng almasa ṣahbādan yine |
| 4. | a. | Bir nefesde muʿciz·i ʿĪsāyı gösterdi tamām |
| b. | Söz açupdur lebleri var ise iḥyādan yine* |
| 5. | a. | Bir ẖayāl ile Revānī aldı dilber göñlümüz |
| b. | Ögrenüp nāzüklügi bu şiʿr·i ġarrādan yine |
-370-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Cān metāʿın kāsid itmişdür dehānuñ bāc ile |
| b. | Yıḳdı göñlüm kişverin ġamzeñ senüñ tārāc ile
|
| 2. | a. | Ruẖlaruñla ben nice vaṣf eyleyem laʿlüñi kim |
| b. | İki gül bir yerdedür bir ġonca·i ġannāc ile |
| 3. | a. | Ḫᾱn·ı vaṣluñdan beni menʿ itmek istermiş raḳīb |
| b. | Eceli gelen kişi söyleşür ancaḳ ac ile |
| 4. | a. | Naṭʿ·ı ʿışḳ içinde şeh-māt itdi ẖālüñ beydaḳı |
| b. | Dōstum şaṭrenci dil oynar iken Leclāc ile |
| 5. | a. | Nice ṣōfīdür Revānī ki‿olımaz maḥbūbsuz |
| b. | Ḳomaz oġlan sevmegi bu ẖırḳa vü bu tāc ile |
-371-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Nevbahār oldı gelüñ ʿayş idelüm güller ile |
| b. | Ṣalalum ʿāleme āvāzeyi bülbüller ile* |
| 2. | a. | Virmeden bād·ı ecel ʿömr bahārını yele |
| b. | Gelüñüz ʿayş idelüm ṣaçları sünbüller ile* |
| 3. | a. | Virelüm bezme şeref sāḳī ṭolularla yine |
| b. | Meclisi zeyn idelüm tāze ḳaranfüller ile* |
| 4. | a. | Beñlerüñ ẖālī degülse ne ʿaceb sīneñden |
| b. | Ṣaḳlanur ḳanda ki kāfūr ola fülfüller ile * |
| 5. | a. | Gülşen·i cānda Revānī niçe güller açılur |
| b. | Yār dülbendini zeyn itse ḳaranfüller ile |
-372-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Yandı gül odlara bu ẖadd·i semen-būyuñ ile |
| b. | Serv ḥayretde durur ḳāmet·i dil-cūyuñ ile
|
| 2. | a. | Ḫalḳ ile yılduzı barışmadı çünkim ḳamerüñ |
| b. | Vechi yoḳdur ki muḳābil ola ol rūyuñ ile |
| 3. | a. | Çekilür ḥüsn ʿarūsına serāperde·i misk |
| b. | Her ḳaçan zeyn idesin ʿārıżuñı mūyuñ ile
|
| 4. | a. | Ṣōfiyā biz de‿uralum naʿra·i mestāneleri |
| b. | Çün cihān ṭoldı senüñ hāyuñ ile hūyuñ ile
|
| 5. | a. | Ṣōfī olduñ daẖi terk eylemedüñ maḥbūbı |
| b. | Kim ḳabūl ide Revānī seni bu ẖūyuñ ile
|
-373-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Aġzuñuñ düşmiş bu ẖaṭṭ·ı müşk-perverd üstine |
| b. | Çeşmedür gūyā yazılmışdur anuñ ferd üstine*
|
| 2. | a. | Sen ḳamer olmaġ içün olmış bu çarẖuñ encümi |
| b. | Ṣan gümiş pullar düzülmiş taẖta·i nerd üstine
|
| 3. | a. | Ṭoldurup cāmı süvār ol sen semend·i bādeye |
| b. | Sāḳī aylandur bu gice māh·ı şebgerd üstine*
|
| 4. | a. | Zeyn iden ʿışḳuñ kitābın gözlerüm naḳḳāşıdur |
| b. | Al cedveller çeküp bu levḥa·i zerd üstine |
| 5. | a. | Cān viren üftādenüñ kūyuñdur āẖır menzili |
| b. | Kimse taḳdīm olmadı cennetde cömerd üstine
|
| 6. | a. | Ṭaʿn·ı düşman bir yaña vü dōst cevri bir yaña |
| b. | Bunı kim gördi Revānī derd ola derd üstine*
|
| 7. | a. | Sīnem üzre dāġ·ı ḥasretlerle bu cān u göñül |
| b. | Zārlardur ki dizilmiş taẖta·i nerd üstine |
-374-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dōstum ṭolaşmasun zülf·i muṭarrā kimseye* |
| b. | Gey ṣaḳın göz itmesün ol çeşm·i şehlā kimseye*
|
| 2. | a. | Bütden ögren ey ṣanem maḥbūbluḳ temkīnini |
| b. | Secde iderler öñinde ṭınmaz aṣlā kimseye* |
| 3. | a. | Ṣoḥbet·i meyden ṣaḳın ayaḳ ṭolar nāgeh saña |
| b. | Çün bilürsin ḥörmet itmez cām·ı ṣahbā kimseye
|
| 4. | a. | Ḥıṣṣe al şemʿ·i şeb-efrūzuñ vaḳārından yine |
| b. | Dil uzadup söylemez meclisde ḳaṭʿā kimseye
|
| 5. | a. | Ṣoḥbeti cānlar degerken gör nice maḥcūbdur |
| b. | Utanur görinmege firdevs·i aʿlā kimseye * |
| 6. | a. | Ḥüsnüñe maġrūr olup ḳılma Revānīye cefā |
| b. | Hey vefāsuz cevri çoḳ ḳalmaz bu dünyā kimseye*
|
-375-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Būseye yoḳ dime içseñ rind·i dürd-āşām ile |
| b. | Şöhreti olur ziyāde beglerüñ inʿām ile |
| 2. | a. | Devletüñde sāḳıyā hergiz ṣu ṣızmaz aradan |
| b. | Vaḳtümüz ġāyetde ẖoş cām·ı sürūr-encām ile
|
| 3. | a. | Od düşer gül ẖırmenine ṭutışur hep lālezār |
| b. | Gül gül olsa ʿārıż·ı dilber mey·i gül-fām ile
|
| 4. | a. | İkilikden geçmişüz birlige irdük sāḳıyā |
| b. | ʿAyş ile ḳardaş oḳışduḳ ḳan yalaşduk cām ile
|
| 5. | a. | Nice germ olmaya sāḳī gözine geldi şarāb |
| b. | Ṣoḥbeti germ eyledi yine gül ü bādām ile* |
| 6. | a. | Bezm·i meyden ẖālī olmazsın çekerler aduñı |
| b. | Hem-ḳadeḥ olma Revānī sen de bir bed-nām ile
|
-376-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ne‿ola emdürse lebin yār hevādār olana |
| b. | Çoḳ ʿināyetler ider şāh emekdār olana |
| 2. | a. | Ẕikr·i firdevsi ḳo zāhid bize cānāne gerek |
| b. | Cenneti añmayalar ʿāşıḳ·ı dīdār olana |
| 3. | a. | Yüz sürer nāfe Ḫıṭādan ayaġuñ ṭopraġına |
| b. | Menzil āsān görinür böyle sebük-bār olana |
| 4. | a. | Yine yüz ḳızduruban aldı ḳadeḥ būselerüñ |
| b. | Böyle olmaḳ yaraşur ẖāṣılı cerrār olana |
| 5. | a. | Her gün āh itdügiçün eyle Revānīye ʿitāb |
| b. | Yeridür her ne ʿaẕāb olsa günehkār olana* |
-377-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Ṭolupdur ṣanmañuz meyden piyāle |
| b. | Nezāketle güneş girdi hilāle |
| 2. | a. | Nice alınmayam nergis gibi ben |
| b. | Alupdur göñlümi bir gözi ala |
| 3. | a. | Ne iş ṭutdı göñül ṭuġrā ḳaşuñdan |
| b. | Gelür her ay başında bir ḥavāle* |
| 4. | a. | Dehānı sözde yāruñ ḳıl yarardı |
| b. | Mecāl olsa eger kim ḳīl ü ḳāle |
| 5. | a. | Sözüñe ne‿ola taḥsīn itse Ḫusrev |
| b. | Revānī irdi çün şiʿrüñ kemāle |
-378-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ehl·i diller döyemez zühd·i nifāḳ-āmīze |
| b. | Meded ey sāḳī meded cām·ı neşāṭ-engīze
|
| 2. | a. | Şehsüvārā nice cān virmeyelüm nīzeñe kim |
| b. | Bir uzun boylu beli ince güzeldür nīze |
| 3. | a. | Ḳulı ḳurbānıyuz ol Türk·i kemān-ebrūnuñ |
| b. | Oḳ döküp ġamzeleri başlamasun ẖūnrīze*
|
| 4. | a. | Mey ü maḥbūbı nice terk idelüm biz ṣōfī |
| b. | Müşkil olur kişi ögrenmeyicek perhīze |
| 5. | a. | Rūmili ḥūrī-liḳālarla Revānī ṭoludur |
| b. | Virmezüz heşt behişt olur ise Tebrīze |
-379-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ay u gün sergeşte olsa ne‿ola sen sīmīn-bere |
| b. | Altun üsküflü güzeller ẖıdmet eyler beglere |
| 2. | a. | Gün degüldür görinen ḥüsnüñ temāşā ḳılmaġa |
| b. | Bir zeberced ṭāḳdan açmış melekler pencere
|
| 3. | a. | Sāḳīyi öpdügiçün dāyim ṣurāḥī incinüp |
| b. | Ḳulaġın ṭoldurı ṭoldurı sögermiş sāġara |
| 4. | a. | Baş egmez ḥüsn·i yāra ṣōfī·i miskīn-ʿabā |
| b. | Āfitāba kimse inkār itmez illā şebpere |
| 5. | a. | Şād olur göñlüm görüp cānda Revānī ʿışḳını |
| b. | Ehl·i maʿden gibi kim irişmiş ola cevhere |
-380-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | İçişür yine ḳadeḥler gül·i ẖandānlar ile* |
| b. | Söyleşür belbeleler murġ·ı ẖoş-elẖānlar ile |
| 2. | a. | Gün gibi virme ṣaḳın bir ḳadeḥi dünyāya |
| b. | Sāḳī götür ayaġı serv·i ẖırāmānlar ile * |
| 3. | a. | Ṣōfīler bezmine ʿāşıḳ varayın dime ṣaḳın |
| b. | ʿĀrif olan ṭurup oturmaya nādānlar ile |
| 4. | a. | ʿIşḳ ḥāli nice taḳrīr ola kim şerḥ olmaz |
| b. | Sīneler şerḥaları çāk·i girībānlar ile |
| 5. | a. | Sīnede dāġ u elif çünki yeter ṭabl u ʿalem |
| b. | Begligüñ var be Revānī yüri sulṭānlar ile |
-381-
*
mefʿūlü fāʿīlātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Rengīn lebüñ ki göñlümüz almışdur āl ile |
| b. | Nāzüklük ideyin aña ben bir ẖayāl ile |
| 2. | a. | Bir noḳṭa ḳoyamaz senüñ üstüñe ẖūblar |
| b. | Beñdeş bulınmaya saña bu ẖaṭṭ u ẖāl ile |
| 3. | a. | Ḳaddüñe serv beñzeye mi çünki ney-şeker* |
| b. | Öykünemez saña bu ḳadar yāl ü bāl ile* |
.
| 4. | a. | Mescidde rindi germ oluban ṣōfī ẕemm ider |
| b. | Ol daẖi ṭaʿn ider kişiye gör bu ḥāl ile* |
| 5. | a. | Sāḳī·i māh-pāre elindeki cām·ı mey |
| b. | Bir āfitābdur ki ṭoġar beş hilāl ile* |
| 6. | a. | İncinme sen Revānī ġam·ı rūzgārdan |
| b. | Dāyim muṣāḥib ol yüri defʿ·i melāl ile |
-382-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | ʿAks·i ruẖsārum benüm ol tīġ·i āteştābda |
| b. | Ṣanki nīlūfer durur bitmiş derūn·ı ābda
|
| 2. | a. | Sīnede nāẖun nişānınuñ yanında dāġ·ı ġam |
| b. | Beñzer ol ḳandīle ki‿ola gūşe·i miḥrābda
|
| 3. | a. | Söyledür rāzın girüp göñline her bir ʿāşıḳuñ |
| b. | Bilmezem kim bu ne ḥāletdür şarāb·ı nābda
|
| 4. | a. | Ḫırḳasıyle tācını rehn·i mey eyler dōstum |
| b. | Ḳanḳı zāhid kim göre meygūn lebüñi ẖᾱbda
|
| 5. | a. | Egdi dildāruñ Revānī yalvarup ebrūsını |
| b. | Ḳaldı serkeşlik hemān bu kākül·i pürtābda |
-383-
*
mefāʿilün feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Benefşe nice açar göñlüm ey cefā-pīşe |
| b. | Anaẖtar ile açılmaz kilīd·i endīşe |
| 2. | a. | Bezimde sāḳī günāhum nice baġışlamasun |
| b. | Ḳadeḥ öper elini ayaġa düşer şīşe |
| 3. | a. | Cihānda ṭutmasa Ferhād içün eger mātem |
| b. | Müdām ṭaşlar ile döginür midi tīşe |
| 4. | a. | Belāya uġradur ey dil ṣaḳın yüzi ḳaradur |
| b. | Ṭolaşma sözüm işit sen bu zülf·i bed-kīşe*
|
| 5. | a. | Revānī gitmege isterse yār būsesin al |
| b. | Selāmetī sefer ehli virür çü dervīşe |
-384-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Alduḳca nāz ile eline dilber āyine |
| b. | ʿAks·i ruẖından oldı gül·i aḥmer āyine |
| 2. | a. | Her kim ki sīnemi göre dir niçe dāġ ile |
| b. | Ṣandūḳa dönmiş ol ki‿ola sertā-ser āyine |
| 3. | a. | Ey ẖᾱce ṭūṭī ṣoḥbetin isterseñ iç şarāb |
| b. | Zīrā ṣurāḥī ṭūṭī durur sāġar āyine* |
| 4. | a. | Dervīşdür diyü kepenek geydügin görüp |
| b. | Yüz virme sūret uġrusına beñzer āyine |
| 5. | a. | Nāz eyleme Revānīnüñ al göñlini ele |
| b. | Zīrā ki elde yaraşur ey dilber āyine |
-385-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Hem-dem olalı göñül laʿl·i şeker-ẖālar ile |
| b. | Ḫāṭırum eglenimez ṭūṭī·i gūyālar ile*
|
| 2. | a. | Feraḥından nice raḳṣ urmaya meclisde ḳadeḥ |
| b. | Dāyimā ṣoḥbet ider dilber·i raʿnālar ile |
| 3. | a. | Ṣōfiyā ḥalḳa·i ẕikre nice meyl ide göñül |
| b. | Başı ẖoşdur çü anuñ zülf·i semen-sālar ile * |
| 4. | a. | Oḳlaruñla yine zeyn eyledüñ ey ḳaşı kemān |
| b. | Sīnemüñ bāġçesin serv·i dilārālar ile* |
| 5. | a. | Ḳorḳaram saña Revānī geçe bir naḳş nigār |
| b. | Ellerin çün yine naḳş eyledi ḥınnālar ile |
-386-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ey ṣanem göñlüm benüm şol laʿl·i āteştāb ile* |
| b. | Şīşedür gūyā ki ṭolmışdur şarāb·ı nāb ile
|
| 2. | a. | Dōstum ʿāşıḳlaruñla bāde nūş it kim müdām* |
| b. | Ḫūb olur mey ṣoḥbetin ḳılmaḳ kişi aḥbāb ile
|
| 3. | a. | Bir ḳadeḥ gibi ayaġ üstinde ẖıdmet idelüm |
| b. | Sen ṣurāḥī gibi meclisde otur ādāb ile |
| 4. | a. | Öpüşür ġayrılar ile ʿāşıḳuñ ḳanı ḳurur |
| b. | Ṣoḥbet itmelü degüldür ol lebi ʿunnāb ile |
| 5. | a. | Bezme ārāyiş Revānī dāyimā virür ḳadeḥ |
| b. | Gülsitāna nitekim irür ṣular dölāb ile* |
-387-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | ʿĀşıḳ ki şād olur o ẖaṭ·ı müşk·i nāb ile* |
| b. | ʿĀrif durur ki göñlini egler kitāb ile |
| 2. | a. | Şol luṭf·ı bī-ḥisāb ile maʿmūrdur göñül* |
| b. | Güc ile Ḳayṣeriyye yapıldı ḥisāb ile* |
| 3. | a. | Ne‿oldı cihān güzellerine ey felek ki sen |
| b. | Yaḳduñ zamāne ẖalḳını bir āfitāb ile |
| 4. | a. | Kirpükleri ki ṭoġradı nāz ile göñlümi |
| b. | Kimi żıyāfet eyler iki şiş kebāb ile |
| 5. | a. | Ṣoḥbetde göñli gözi açılmaz Revānīnüñ |
| b. | Sāġar gibi ki yumaya yüzin şarāb ile |
-388-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çoġ iş eyler zülfüñ el altından ey meh şāneye |
| b. | Toḳınur nāzüklük ile leblerüñ peymāneye* |
| 2. | a. | Çenber·i zülfi ʿalāmet ḳıldı çeşmi laʿline * |
| b. | Ḥalḳa aṣmaḳ ʿādetidür kāfirüñ meyẖāne ye |
| 3. | a. | Rūşen olsa mihr·i rūyuñla yıḳuḳ göñlüm ne‿ola |
| b. | Pertev·i ẖurşīd ey meh-rū girer meyẖāne ye
|
| 4. | a. | Şemʿa diñ germ olmasun āẖır gelür ortaya ol* |
| b. | Devr·i ḥüsninde niçe dil uzadur pervāneye |
| 5. | a. | Gördügi ẖūba Revānī yine serẖoşluḳ ṣatar |
| b. | Hem-ḳadeḥ düşmiş meger sen gözleri mestāneye*
|
-389-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Diş bilersin ey göñül yāruñ leb·i ẖandānına |
| b. | Kim görüpdür kim kişi ḳaṣd ide kendü cānına
|
| 2. | a. | Yārı benden ṭañ degül ayırmaġ isterse raḳīb * |
| b. | Ḳaṣd ider şeyṭān belī her müˀminüñ īmānına*
|
| 3. | a. | Vaʿde·i vaṣl·ı nigāra ey göñül aldanma kim |
| b. | Ḫūblar ṭurmaz bilürsin ʿahdine peymānına
|
| 4. | a. | Ṣanuram kim desti dildāruñ gümişden şānedür |
| b. | Nāz ile dest urduġınca zülf·i müşk-efşānına
|
| 5. | a. | Rūy·ı dilberler ẖayāliyle Revānī bu göñül |
| b. | Döndi şol mirˀātı çoḳ āyīneci dükkānına
|
-390-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Sögdügiçün ḳalma yāruñ laʿl·i şekker-bārına |
| b. | Ey göñül ʿāḳil çü ḳalmaz ṭūṭīnüñ güftārına
|
| 2. | a. | Nāme·i eşʿārumı başında yāruñ dir gören |
| b. | Ġonca·i zanbaḳ ḳomış dilber yine destārına
|
| 3. | a. | Bezm·i ḥüsninde lebi cāmını nūş itmek diler |
| b. | Baş ḳoyup ebrūsı söyler zülf·i ʿanber-bārına*
|
| 4. | a. | Būse añsam ol ṭabīb·i cān söger ben ẖasteya* |
| b. | Şerbete şekker ḳatar andan virür bīmārına |
| 5. | a. | Dilrübālar yolına varın Revānī ẖarc ider |
| b. | Bir ḳalenderdür dimez ḳalsun bugünüm yarına*
|
-391-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Şevḳum ziyāde olmaġın anuñ ṭudaġına* |
| b. | Bir ṭūṭī yazmışam yine göñlüm ḳabaġına*
|
| 2. | a. | Bezm ehline ṭolaşdı gice yār içün ḳadeḥ |
| b. | Beñzer ṣurāḥī nesne ḳoyupdur ḳulaġına* |
| 3. | a. | Cem sāḳīnüñ göreydi eger pādişālıġın |
| b. | Ḳul olmaġa düşerdi eline ayaġına* |
| 4. | a. | Yāruñ ẖayāli çıḳmasa dilden ʿaceb degül |
| b. | Bir pādişāhdur ki girüpdür otaġına* |
| 5. | a. | Dildāra dil virüp yine bu ṭabʿ·ı naẖl-bend* |
| b. | Bir tāze ġonca baġladı bir gül budaġına* * |
| 6. | a. | Āh eyleme Revānī yanup nār·ı ḥasrete |
| b. | Olmaz fetīl çünki maḥabbet çerāġına* |
-392-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḫūb düşmişdür ḳaşuñ bu ẖadd·i rengīn üstine |
| b. | Beñzer ol nūna yazılmış ola nesrīn üstine*
|
| 2. | a. | İtüñ izi üzre naḳş·ı naʿl·i Şebdīzüñ senüñ |
| b. | Gūyiyā kim māh·ı nevdür geldi Pervīn üstine*
|
| 3. | a. | Gözlerüñ zeyn eylese ne‿ola leb·i şīrīnüñi |
| b. | Yaraşur bādāmlar ḥalvā·yı şīrīn üstine* |
| 4. | a. | Gözleriçün ölenüñ nergis diküñ ẖākinde kim |
| b. | Şemʿ yaḳmaḳ dōstlar ʿādet durur sin üstine*
|
| 5. | a. | Ṭaġıdan zülfeynüñüñ cemʿiyyetin ẖaṭṭuñ durur |
| b. | Hindden leşker çeker Çīn ile Māçīn üstine* |
| 6. | a. | Geçse serden ey ṣanem zülfüñ ruẖuñ üzre ne‿ola |
| b. | Cennet eyler yirini başın viren dīn üstine* |
| 7. | a. | Reng alur şiʿr·i Revānīden çemende ġoncalar |
| b. | Gül yazar eşʿārını evrāḳ·ı rengīn üstine*
|
-393-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Her ḳaçan şiʿr oḳısam ol ḳadd·i mevzūn üstine |
| b. | Dir gören yāruñ oḳursun yine efsūn üstine*
|
| 2. | a. | Sīnede nāẖun nişānı üzre dāġ·ı mihr·i yār |
| b. | Gūyiyā bir noḳṭadur ḳonmış durur nūn üstine
|
| 3. | a. | Düşde görmiş nāḳa·i Leylāyı bir ṣāḥib-naẓar |
| b. | Boynını egmiş ṭururdı ḳabr·i Mecnūn üstine
|
| 4. | a. | Ḫoş ḳuşatmışdur miyānuñ çevresin cānā kemer |
| b. | Ejdehādur kim ṭolanmış genc·i Ḳārūn üstine
|
| 5. | a. | Al kāġıd üzre yazarlar Revānī ẖūblar |
| b. | Her ne şiʿri kim diseñ bu ẖadd·i gülgūn üstine
|
-394-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Yazup bu şiʿrümi gül defterine |
| b. | Oḳıdur dāyimā bülbüllerine |
| 2. | a. | Ḳolumı dāġlarla eyledüm ben |
| b. | ʿArūs·ı ḥüsnüñ içün ʿanberīne |
| 3. | a. | Ṣuyuñ alçaḳ yer olur çün mekānı |
| b. | Ne‿ola dilde yer itsem ẖançerine |
| 4. | a. | Bilürler gevherin gerçi bahāsın |
| b. | Ne ḳıymet hey bu ṭabʿum gevherine |
| 5. | a. | Revānī çün bahār oldı çemende |
| b. | Şarāb içmek gerekdür ṣu yerine |
-395-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Düşmiş bu güllerüñ yine kāküller üstine |
| b. | Kim gördi güllerüñ ḳona sünbüller üstine |
| 2. | a. | Gül yüzlüler hevāsıle her gāh cān vire |
| b. | Feryād u nāle eyleye bülbüller üstine |
| 3. | a. | Meclisde ḳanlar aġlaruz ol lebleri görüp |
| b. | Gūyā ki berg·i gül ṣaçılur müller üstine |
| 4. | a. | Bir yol bulımadum ki varam āsitānuña |
| b. | Döksem ʿaceb mi gözyaşını yollar üstine |
| 5. | a. | Gördi atı izine yüzüm sürerin düşüp |
| b. | Güldi didi Revānī yüzüñ güller üstine |
-396-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Serv-ḳaddüñ ey ṣanem yol gösterür reftārda |
| b. | Ġoncaya aġız mı açdurur lebüñ güftārda |
| 2. | a. | Sīnemüñ her dāġı bir defdür elifler nāylar |
| b. | İñlesem dem dem ʿaceb mi meclis·i dildārda
|
| 3. | a. | Ḫāne·i dilde ẖayāl·i ḳadd ü zülfüñ gūyiyā |
| b. | Naḳş olınmış serv ile ṭāvūsdur dīvārda
|
| 4. | a. | Sādelik uġruladuġıçün ruẖından dilberüñ |
| b. | Aṣdılar uġrı gibi āyīneyi bāzārda* |
| 5. | a. | Lāle-ruẖlardan ṣorar göñlüm Revānī dilberi |
| b. | Gūyiyā bir ṭıfldur kim ġonca‿arar Gülzārda*
|
YĀ
-397-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefā·īlün
| 1. | a. | Bilürüz cennetüñ çoḳdur egerçi ẖūr u ġılmānı* |
| b. | Behey ṣōfī bu ʿālemdür sever ʿārifler oġlanı
|
| 2. | a. | Gümişden ẖāmeler midür ʿaceb barmaḳları yāruñ |
| b. | Yanında āstīnidür ṣanasın kim ḳalemdānı
|
| 3. | a. | Dizilür rişte·i āl üstine gūyā ki gevherler* |
| b. | Görinse güldügi vaḳtin leb·i laʿliyle dendānı
|
| 4. | a. | Güzel sevmegi ʿāşıḳdan yine menʿ eylemiş nāṣıḥ* |
| b. | ʿAcebdür kendü ḥālinde ḳomazlar bir müselmānı
|
| 5. | a. | Revānī leblerüñ vaṣfın yazar ḥüsnüñ zamānında |
| b. | Belī şekker-fürūş olan açar ʿīd olsa dükkānı
|
-398-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Görmedüm meyẖāne nüñ hergiz ẖarābābādını |
| b. | Ne mübārek günde urmışlar anuñ bünyādını
|
| 2. | a. | Sāḳī·i şīrīn-kelām ile içerdüñ sen şarāb |
| b. | Bilseñ ey ṣōfī eger ʿālemde aġzuñ dadını
|
| 3. | a. | Hāy ẓālim çīn·i zülfüñden ẖaṭuñ leşker çeküp |
| b. | Gözlerüñ Tātārı yıḳdı göñlümüñ Baġdādını
|
| 4. | a. | Ṣanʿat·i ʿışḳ içre dil Ferhādı hīç añdurmadı |
| b. | Ḳābil·i şāgird olan unutdurur üstādını |
| 5. | a. | Dil mey ü maḥbūbsuz hergiz Revānī olımaz |
| b. | Ḫaylī müşkildür kişi terk eylemek muʿtādını
|
-399-
*
mefʿūlü fāʿilātün mefʿūlü fāʿilātün
| 1. | a. | Vāʿiẓ beni ḳo luṭf it göñlüme ḳıl ʿitābı |
| b. | İki cihāna virmez ol bir ḳadeḥ şarābı |
| 2. | a. | Esrār·ı ʿışḳ nāgeh bezm içre fāş eyler |
| b. | Ben bildügüm budur kim söyletmeñüz rebābı
|
| 3. | a. | Meyẖᾱreler ẖumārın defʿ itmege ṣudāʿın |
| b. | Sāḳī meded yetişdür şol mey diyen gül-ābı
|
| 4. | a. | Oḳuduġını ṭutmaz ẖᾱcem ẓarīf olmış |
| b. | Rehn·i mey itdi gördüm meyẖāne de kitābı |
| 5. | a. | İlet beni Revānī ol Kaʿbe·i cemāle |
| b. | Tā kim müyesser ola saña da ḥac s̲evābı |
-400-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ol ṣanem kesmez ne‿içün ol zülf·i ʿanber-bārını* |
| b. | Çün müselmāndur neye terk eylemez zünnārını
|
| 2. | a. | Bezmüñe bir çengdür ey rūḥ-efzā ḳāmetüm* |
| b. | Eşk·i çeşmüm sīmden itdi anuñ evtārını*
|
| 3. | a. | ʿĀrıżında ḥalḳa ḥalḳa zülf ṣanmañ görinen |
| b. | Dīdelerdür kim görüp ḥayrān ḳalur dīdārını
|
| 4. | a. | Ṣaḳınup ḥüsnin yavuz gözden yine siḥr eyledi |
| b. | Aṣdı sīmīn boynına dilber ṣaçı ṭūmārını
|
| 5. | a. | Sāde pehlūdan ḳaçan ḳuculmaz ol sīmīn-beden* |
| b. | Būseye bārī Revānī alıgör iḳrārını |
-401-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | ʿArż·ı ḥāl itmege çün vāsıṭadur ẖāme daẖi* |
| b. | Nāz idüp kāġıdı burduġı nedür nāme daẖi |
| 2. | a. | Ḳuvvet·i sīm ile ḳucdı çü miyānını kemer |
| b. | Ne nezāketle kinār itdi ʿaceb cāme daẖi |
| 3. | a. | Gün yüzüñ şevḳı ile zülfüñe varsa ne‿ola dil* |
| b. | Kaʿbeye ʿazm iden uġrar ṣanemā Ṣāma daẖi
|
| 4. | a. | Dīde·i cām ile endāmuñı seyr eylemesün |
| b. | Varma ey sīm-beden nāz ile ḥammāma daẖi |
| 5. | a. | Bī-ḳarār olsa Revānī ne‿ola ṣu gibi göñül |
| b. | Çünki ʿāşıḳ geçer ol serv·i gül-endāma daẖi
|
-402-
*
fāʿilātün mefāʿilün fāʿilün
| 1. | a. | Ne ʿaceb oldı naẓmuñ aḥvāli |
| b. | Diñlemezler bu ṭurfa aḳvāli |
| 2. | a. | Söz metāʿı ṣatılmadan ḳaldı |
| b. | Hātif·i ġayb olursa dellāli |
| 3. | a. | Bikr·i fikre kimesne meyl itmez |
| b. | Māh·ı nevden olursa ẖalẖāli |
| 4. | a. | Şāhid·i naẓm müşterī bulmaz |
| b. | Ger ruẖında Zuẖal ola ẖālī |
| 5. | a. | Ṭāliʿi yoḳ Revānīnüñ hergiz |
| b. | Gelmedi rāst ḳurʿa·i fāli |
-403-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Mihr·i ḥüsnüñ ẕerre-veş ḳıldı çü sergerdān beni |
| b. | Barmaġına ṭolayup hā döndürür devrān beni
|
| 2. | a. | Cān u dilden mihr·i ẖaddüñle yaḳup ḳandīller |
| b. | Ḳabrüm üzre her gice bekler meh·i tābān beni
|
| 3. | a. | Ḫaṭṭuñı yād itdügüm gördükce aġyārı bu kim |
| b. | Yaʿnī efsūn oḳuram azdurmasun şeyṭān beni
|
| 4. | a. | Raʿd-veş zārī ḳılup yaşlar aḳıtdı pīr·i çarẖ |
| b. | Sen cuvānuñ derdi ile gördi çün giryān beni |
| 5. | a. | Kimse bilmezdi Revānī ol nigārı sevdügüm |
| b. | Dāstān·ı şiʿrüm itdi ʿāleme destān beni |
-404-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nāle çıñıraġınuñ diñleñ yine āvāzını |
| b. | Süglüne ṣalsam gerekdür göñlümüñ şehbāzını
|
| 2. | a. | Çünki yüksek uçmasun ḳomaz o kebk·i ẖoş-ẖırām |
| b. | Eylesün göñlüm ḳuşı göklerde çaḳ pervāzını
|
| 3. | a. | Pend·i nāṣıḥ muṭribā girmez ḳulaġuma benüm |
| b. | Diñledük çün ʿışḳ bezminde maḥabbet sāzını*
|
| 4. | a. | Cümle ʿālem ʿışḳ aḥvālini göñlümden ṣorar* |
| b. | Mest olduḳca kişinüñ söyledürler rāzını |
| 5. | a. | Ebr gibi dāyim aġlarsa Revānī aġlasun |
| b. | Bu felek cevrin mi çeksün yā güzeller nāzını
|
| 6. | a. | Her ne ṣayd olsa ḳaçar āvāzeden ḥikmet nedür |
| b. | Ṣayd olur maḥbūblar işitse ḳaz āvāzını
|
-405-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Leblerüñ şevḳı yine bāde-perest itdi beni |
| b. | Sāḳıyā cām·ı maḥabbet ḳatı mest itdi beni
|
| 2. | a. | Şimdi mi itdi ṣanursın bizi bed-nām şarāb * |
| b. | Ṣōfī rüsvā·yı cihān cām·ı Elest itdi beni |
| 3. | a. | Ol ṭabīb·i dil ü cān baña devā itse dürüst* |
| b. | Ḫastelıklar ġam u derd ile şikest itdi beni |
| 4. | a. | Kimseler ʿışḳ elinden yaḳamı ḳurtarımaz* |
| b. | Çünki şeydā bu gün ol sāʿid ü dest itdi beni |
| 5. | a. | Ben Revānī gibi meyẖāne yi terk eylemezin |
| b. | Leblerüñ şevḳı yine bāde-perest itdi beni |
-406-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nice gitsün dōstum bu göñlümüñ ġamgīnligi |
| b. | Kişiyi dīnden çıḳarur ẖaṭṭuñuñ bī-dīnligi*
|
| 2. | a. | Ol şehüñ zülfine ẖıdmetkār iderdük nāfeyi |
| b. | Ey ṣabā bilsek nedür anuñ bize miskīnligi |
| 3. | a. | Ṣalınur ol şehsüvāruñ tīġi düşüp yanına |
| b. | Āh anuñ ḳattāllıġı vāy anuñ keskinligi* |
| 4. | a. | Yār bir yüzi gözi açılmaduḳ maḥbūb idi |
| b. | Āh kim āyīne ögretdi aña ẖodbīnligi |
| 5. | a. | Şiʿri ṭūmārı Revānīnüñ çıḳaldan ʿāleme |
| b. | Dōstum ṣatılmaz oldı ẖᾱcenüñ şīrīnligi*
|
-407-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Uzadup yār yine zülf·i semen-sālarını |
| b. | Aṣmaġa ipe dizer vālih ü şeydālarını |
| 2. | a. | Gül yüzinde ṭaġıdur zülf·i semen-sālarını* |
| b. | Sünbül ile ṭonadur lāle·i ḥamrālarını |
| 3. | a. | Egle ḥūrīler ile göñlüñi vāʿiẓ hele sen |
| b. | ʿĀlemüñ biz sevelüm dilber·i ġarrālarını |
| 4. | a. | Vaṣl·ı dildārı düşinde daẖi görmez ṣōfī |
| b. | Germ olup söylemesün kimseye rūyālarını
|
| 5. | a. | Ey ṣaçı Leylī bugün añmaz idüñ Mecnūnı |
| b. | Göñlümüñ görse idüñ dünki temāşālarını |
| 6. | a. | Kāfir olmadum a sevdümse eger sen ṣanemi* |
| b. | ʿIşḳuñuñ nice çekem ben ḳuru ġavġālarını*
|
| 7. | a. | Virse şeftālū Revānīye daẖi bāġından |
| b. | Bekci dikmezdi aña nergis·i şehlālarını |
-408-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Göreli ḥüsn ü leṭāfetle cihānda dilberi |
| b. | ʿĀşıḳ·ı şūrīdenüñ gözine görinmez perī
|
| 2. | a. | Sīnemüñ her dāġıdur āyīne·i gītī-nümā |
| b. | Mülk·i ʿışḳuñ şimdi bu göñlüm durur İskenderi
|
| 3. | a. | Germ olup ṣoḥbetde büyüklenmesün ʿāşıḳlara |
| b. | Sāḳıyā biz bilürüz üskürecikden sāġarı* |
| 4. | a. | Ġarḳ olurdı baḥr·ı ḥüsn içre gemisi ḳaşuñuñ* |
| b. | İki yanından eger ṣalmasa zülfüñ lengeri |
| 5. | a. | Ṣanmañ ancaḳ tīġidür ʿuşşāḳı yanından kesen |
| b. | Söylemege ḳorḳarın ḳoltuḳdan işler ẖançeri* |
| 6. | a. | Pençe·i eşʿāruma kimdür Revānī el ṣunan |
| b. | Ḳandadur ortaya gelsün var mı bir meydān eri *
|
.
-409-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Mülk·i ġam şāhıyuz ey dil çalalum kūsumuzı * |
| b. | Yerlere çalmayalum ġayret ü nāmūsumuzı
|
| 2. | a. | Zāhidā gel berü gel niçe niçe zühd ü ṣalāḥ |
| b. | Yaḳalum odlara bes ẖırḳa·i sālūsumuzı |
| 3. | a. | Kūyuña varmaġ içün devlet·i ḥüsnüñde ḳamer |
| b. | Öñümüzde götürür her gice fānūsumuzı |
| 4. | a. | Gel gel altunlu ḳabā ile ne ẖoş cilve urur |
| b. | Bāġ·ı ḥüsn içre dilā seyr ide ṭāvūsumuzı*
|
| 5. | a. | Varalı yār diyārına göñül gelmedi hīç |
| b. | Dutdılar gibi Revānī yine cāsūsumuzı*
|
-410-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Dek ṭursa ṣōfī bilse eger kendü ḥālini |
| b. | Yolmazdı şāne tel tel anuñ aḳ saḳalını* |
| 2. | a. | Geçsün yere şu kimse güzellerle ʿayş idüp |
| b. | Cām·ı şarāba virmeye Ḳārūn mālini * |
| 3. | a. | Bir şemse yazdı muṣḥaf·ı ḥüsnine zülfi kim |
| b. | Naḳḳāş·ı Çīn yazamaz anuñ mis̲ālini |
| 4. | a. | Gerçi ḥarāmī gibi ṭutar irdügin şarāb |
| b. | Sāḳī uṣanma biz umaruz alduḳ ālini |
| 5. | a. | Aḳar Revānī ṣu gibi diller ayaġına |
| b. | Ol serv·i nāz yürise ṣalını ṣalını |
-411-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | ʿUşşāḳ oldı ḥalḳa·i zülfüñle ḥayderī |
| b. | Cemʿ oldı bir yere yine iḳlīm erenleri |
| 2. | a. | Leşker çeküp gelürdi işigine ay u gün |
| b. | Bir gez diyeydi ol şeh·i ẖūbān bire beri |
| 3. | a. | ʿIşḳı cihānda kendüye iş eyledi göñül |
| b. | Böyle olur kişi olıcak maṣlaḥat eri |
| 4. | a. | Mülk·i cemāli leşker·i ẖaṭdur bozan yıḳan |
| b. | Mıṣr üstine çekildi yine Hind ʿaskeri* |
| 5. | a. | Gördüm Revānī şiʿrüñ oḳur bir güzel bugün |
| b. | Başında māh·ı nev gibi tāc·ı ḳalenderī |
-412-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ṣōfiyā gel berü iç sen de şarāb·ı ṣāfī |
| b. | Ne olursañ ol a elden ḳoma tek inṣāfı* |
| 2. | a. | Bu güzeller arasında yine ḥaẓẓ itdi göñül |
| b. | Bāġbāndur ki gül ü lāle durur eṭrāfı |
| 3. | a. | Ṣōfī daʿvā·yı velāyet ider ise ne ʿaceb* |
| b. | Kişi kim mest ola artuḳ olur anuñ lāfı |
| 4. | a. | Cevherīdür bu göñül ẖūb bilür maḥbūbı |
| b. | Görmedüm ancılayın ben de cihān ṣarrāfı |
| 5. | a. | Cām·ı mey gibi Revānī olımaz ṣoḥbetsüz |
| b. | Ne ẖūyı var ise vardur hele göñli ṣāfī |
-413-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Egerçi ẖūbdur çengüñ ṣadāsı |
| b. | Mey ü maḥbūbdur ṭabʿuñ cilāsı* |
| 2. | a. | Ne ẕevḳı var lebüñsüz çarẖuñ ey meh |
| b. | Ḳadeḥ kim meysüz ola yoḳ ṣafāsı* |
| 3. | a. | Büyüdükce güzellense ne‿ola yār* |
| b. | Güneş yükseldügince‿artar żıyāsı |
| 4. | a. | Ölümlü dünyedür içüñ şarābı* |
| b. | Ki ʿāşıḳlaruñ oldur ḳan bahāsı |
| 5. | a. | Cihān ṭurduḳca ḥüsnüñ bāḳī olsun |
| b. | Revānīnüñ budur saña duʿāsı |
-414-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | ʿIşḳ derdine taḥammül idemez ʿār ehli |
| b. | Bu cihāndur güzelüm her bir işüñ var ehli |
| 2. | a. | Ruẖı devrinde ḳazıtsa ne‿ola kāfir ṣaçını |
| b. | Ḳaçan olur ki gire cennete zünnār ehli |
| 3. | a. | Yükini yuḳarı yıġmazdı eyā ẖᾱce·i ḥüsn |
| b. | Seni bir kerre göreydi ṣatu bāzār ehli |
| 4. | a. | Şevḳ ṭāsında göñül möhresin oynatmaz idi* |
| b. | ʿĀşıḳuñ olmasa nerrād gibi zār ehli |
| 5. | a. | Aġzı vaṣfında Revānī didügüm nükteleri |
| b. | Görse dem-beste vü ḥayrān ḳala güftār ehli |
| 6. | a. | Yoḳ güzellerde ayaġını çeker sāḳīnüñ |
| b. | Ey göñül olma ṣaḳın sen daẖi inkār ehli |
-415-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ey perī ḳanda idüñ kim yine dīvāne gibi |
| b. | Dil·i āşüftemüz odlara düşüp yana gibi |
| 2. | a. | Nice ḳan aġlamayam göz göre peymāne gibi |
| b. | Dil mey·i ʿışḳ ile cūş eyledi meyẖāne gibi*
|
| 3. | a. | Hele bu gice kimüñ meclisinüñ şemʿi idüñ |
| b. | Ki ḥased odına yaḳduñ beni pervāne gibi |
| 4. | a. | Rindler meclisine varma emerler lebüñi |
| b. | Gerçi el üzre ṭutarlar seni peymāne gibi |
| 5. | a. | Gitmemiş daẖi başından es̲er·i cām·ı şarāb |
| b. | Uyumamış bu gice nergis·i mestāne gibi |
| 6. | a. | Zülf·i dildāra Revānī el uzatmış aġyār |
| b. | Göreyin kim eli ḳurusun anuñ şāne gibi |
-416-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Öpülmezseñ ne ġam meclisde sāḳī |
| b. | Ki ṣoḥbet bāḳī dirler yār bāḳī * |
| 2. | a. | Cihānda mest·i bī-bākem yaḳam çāk |
| b. | Çü var dilde güzeller iştiyāḳı |
| 3. | a. | Sarāy·ı ḥüsn içinde ḳaşı imiş* |
| b. | Biri birine ḳarşu iki ṭāḳı |
| 4. | a. | Bu çarẖuñ lāciverdī ḳubbesinden |
| b. | Göñül meyẖāne nüñ yegdür revāḳı |
| 5. | a. | Şeh·i iḳlīm·i naẓm olduñ Revānī |
| b. | Cihānı ṭutdı sözüñ ṭumṭurāḳı |
-417-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bu gice odamda bir tāze şikārum var idi* |
| b. | Gülşen idi meclisüm kim gül-ʿiẕārum var idi
|
| 2. | a. | Geh emerdüm leblerüñ gāh oẖşar idüm ġabġabın |
| b. | Şād idi göñlüm ki cām·ı ẖoş-güvārum var idi
|
| 3. | a. | Geh ḳucardum arḳasından gāh gögsinden anı |
| b. | Bir kerem kānı mürüvvet ehli yārum var idi |
| 4. | a. | ʿĀc ayaḳlu bir gümiş taẖt üzre ḳılmışdum ḳarār* |
| b. | Pādişālıḳ eyleyüp ẖoş-rūzgārum var idi
|
| 5. | a. | Sīm ü zer yoġ idi inʿām eyleyeydüm aña kim* |
| b. | Uşbu maʿnādan Revānī inkisārum var idi*
|
-418-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Ḫaṭuñ ḳan itmege her dem yazar ḥükm·i hümāyūnı |
| b. | Güzeller pādişāhınuñ bu mıdur resm ü ḳānūnı
|
| 2. | a. | Ṣalınsun ḳo ruẖuñ üzre ṣaçuñ ey Ḫusrev·i ẖūbān |
| b. | Bunuñ gibi ẖoṭās ile ṭonatsañ ne‿ola Gülgūnı*
|
| 3. | a. | Göñül şehbāzına çalġı yeter sīnemde tāġ·ı ġam |
| b. | Ayaġında anuñ gūyā elifler oldı uzunı |
| 4. | a. | Göñül Mecnūn-ṣıfat abdāluñ olmış ey ṣaçı Leylī |
| b. | Temāşā eyleñüz vardur yine abdāluñ oyunı*
|
| 5. | a. | Göñül ṭūmārı aʿmālüm gibi çünkim siyāh olmış |
| b. | Ölürsem daẖi ḳomazın ben ol zülfi hümāyūnı*
|
| 6. | a. | Revānī kīmyā gibi işi altundur anuñ kim |
| b. | Güzeller yolına ẖarc itmiş ola genc·i Ḳārūnı*
|
-419-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Meyüñ altuna dönmiş yine rengi |
| b. | Ḳumāş oldur kim ola ol firengī * |
| 2. | a. | İşinde mest ʿāşıḳ ṣōfī ḥayrān |
| b. | Bu ẖalḳuñ kimi serẖoş kimi bengī |
| 3. | a. | İç aṣlanum çiçekler sāyesinde |
| b. | Döşenmişdür yine naṭʿ·ı pelengī * |
| 4. | a. | Raḳīb aġlamaġ ile yüz aġartmaz |
| b. | Aġarmaz yunmaġ ile hīç zengī |
| 5. | a. | Revānī göñlüm añmaz ad u ṣanı |
| b. | Ne‿ider rüsvāyī olan nām u nengi |
-420-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ḥüsn ile āfāḳı ṭutmışdur nigārum gün gibi |
| b. | Yalıñuz yügrük geçer ol şehsüvārum gün gibi
|
| 2. | a. | Gerdiş·i gerdūndan efġān eylemezdüm incinüp |
| b. | Ġayrıya yüz virmese hercāyī yārum gün gibi
|
| 3. | a. | Dirler ey sīmīn-beden altuna ṣayd olur seni |
| b. | İşidelden ḳalmadı hergiz ḳarārum gün gibi |
| 4. | a. | Sāḳıyā bir cürʿa ṣunsañ cām·ı mihrüñden baña |
| b. | ʿAyş ü ʿişretle geçerdi rūzgārum gün gibi
|
| 5. | a. | Yārdan görsem Revānī ẕerre deñlü merḥamet |
| b. | ʿĀlem içinde olurdı iʿtibārum gün gibi |
-421-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Dilber ḳızarur ḳılsa semendi cevelānı |
| b. | Ṣan bād·ı ṣabā zeyn ider lālesitānı |
| 2. | a. | Cāndan ṣaḳınur dil lebüñüñ sırrını cānā |
| b. | Açmaḳ mı olur her kişiye rāz·ı nihānı |
| 3. | a. | Nāz ile benüm göñlümi va'llāhi sen alduñ |
| b. | Ben bilmezem ey dōst falānı vü fülānı
|
| 4. | a. | Hecrüñe düşüp bencileyin beñzi ṣarardı |
| b. | Ey meh güneşüñ ṣanma ki vardur yeraḳānı |
| 5. | a. | Ebrūñı Revānī ne‿ola yalvarup öperse |
| b. | ʿĀdetdür öperler güzelüm çünki kemānı |
-422-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṣanmañuz meyden ḳızarmışdur ruḥ·ı cānānumı |
| b. | Öldürüp ben ḥastasın yüzine sürdi ḳanumı |
| 2. | a. | ʿĀşıḳ olmış jāle sengi‿ile döger gögsini gül |
| b. | Ḳanda görmiş bilmezem bu ġonca·i ḥandānumı
|
| 3. | a. | Māh·ı nev gibi güzeller bir birine dāyimā |
| b. | Barmaġ ile gösterürler ol meh·i tābānumı |
| 4. | a. | Ne ḳadar sengīn-dil iseñ raḥm iderdüñ sen aña |
| b. | Ḳıṣṣayı cānā ṭuyarduñ oḳusañ destānumı |
| 5. | a. | Nesneñüz yoḳdur Revānī çün şarāba virecek |
| b. | Rehn·i mey eyleñ varup meyẖāne de dīvānumı
|
-423-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṣubḥ-dem ṭur sāḳıyā ṭoldur yine peymāneyi* |
| b. | Rūşen eyle āfitāb·ı cām ile kāşāneyi |
| 2. | a. | Virse maʿnādan ẖaber mescidde vāʿiẓ ṭañ mıdur |
| b. | Kim ẖum·ı mey gibi ṭutmış gūşe·i meyẖāne yi
|
| 3. | a. | Nāzenīnler dāstān·ı ʿışḳumı dilden ḳomaz* |
| b. | Ṭıfllar zīrā oḳurlar dāyimā efsāneyi* |
| 4. | a. | Kūyuñuñ dārü'ş-şifāsında‿ey ṭabīb·i cān ü dil* |
| b. | Ṭaḳdı zencīre gözüm yaşı bu ben dīvāneyi*
|
| 5. | a. | Dāmen·i şemʿi Revānī ḳoma elden irse şeb |
| b. | Kim tekellüfsüz temāşā itdürür cānāneyi |
-424-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Göñlümüñ gitmedi bir laḥẓa perīşānlıġı |
| b. | Sāḳıyā ṣun berü şol derd olası ḳanlıġı |
| 2. | a. | Ḫātem·i cām ile beylik ideyin ey sāḳī |
| b. | ʿĀleme göstereyin ben de Süleymānlıġı |
| 3. | a. | Ḳomaz elden bu göñül murġını hīç bir laḥẓa* |
| b. | Vardur ol ġonca-dehānuñ daẖi oġlanlıġı |
| 4. | a. | Gözi kāfirliġ ider kim ḳıra ʿāşıḳlarını |
| b. | Öldürür mi göze göz bunca müselmānlıġı |
| 5. | a. | Dilberüñ zülfi Revānīye dolaşmazdı eger* |
| b. | Arada gözlerinüñ olmasa fettānlıġı |
-425-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ṣaḳlasa aġyārdan ʿāşıḳ ne‿ola cānānını |
| b. | Her kişi ẓāhir durur ṣaḳlar belādan cānını |
| 2. | a. | Yaza bir ḳuyruḳlu yılduz ḥükmini taḳvīmine |
| b. | Görse zülfiyle müneccim ẖāl·i müşk-efşānını
|
| 3. | a. | Ey kemān-ebrū bu sīnem ġamzeñ oḳları ile |
| b. | Kimseye añdurmaz oldı şimdi Oḳ Meydānını
|
| 4. | a. | Hep benüm yanumdan eyler ṣoḥbeti dil zülfüñe* |
| b. | Bilmezem anuñ yılan mı çaldı yoẖsa yanını*
|
| 5. | a. | Cedvel içün lāciverd ezmiş felek altun güneş |
| b. | Ḳılmaġa tezyīn Revānī bendeñüñ dīvānını
|
-426-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ben nice teşbīh idem şemʿe o ẖadd·i meh-veşi |
| b. | Şemʿ ẖod bir boġazı iplü ışıḳdur āteşī |
| 2. | a. | Ol kemān-ebrūya dirlerse ʿaceb midür perī |
| b. | Kim ḳanad olmış iki yanında anuñ terkeşi
|
| 3. | a. | Ṣaḥn·ı gülşende ṣanevber gibi göñüllenmese |
| b. | Beñzedürdüm ḳāmet·i dil-cūña serv·i serkeşi
|
| 4. | a. | Çeşm·i mestüñden göñül ẖavf eyleyüp ḳaçsa ne‿ola |
| b. | Ṭıfl olan cānā ḳaçar her ḳanda görse serẖoşı
|
| 5. | a. | Gözi yaşından Revānīnüñ ṣaḳın ey serv·i nāz |
| b. | Kimseye ʿālemde çünkim aṣṣı ḳılmaz gözyaşı
|
-427-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Ayırma ey felek benden o gün yüzli dilārāmı |
| b. | Ki ansuz göñlümüñ hergiz ne ṣabrı var ne ārāmı*
|
| 2. | a. | Beni ḥayrān iden yāruñ lebiyle çeşmidür dāyim |
| b. | Be-ġāyet ẖūb olur ḥalvā olıcak ḳarma bādāmı*
|
| 3. | a. | Ṣanevber sen gül-endāma ne var öykünse ey dilber * |
| b. | Uzun boylularuñ ġāyet uzun olurmış endāmı
|
| 4. | a. | Seg·i kūyuñ baña ḳarşu gelür kūyuña varduḳca |
| b. | Biri birine yārānuñ ne‿içün olmaya ikrāmı* |
| 5. | a. | Meh·i nev sāġar·ı sīmīn şafaḳ gülgūn şarāb olmış |
| b. | Hilāl-ebrū güzellerle Revānī eyle bayramı
|
-428-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Öldürdi bizi ġam ne‿idelüm māl ü menāli |
| b. | Sāḳī getür e ortaya şol defʿ·i melāli |
| 2. | a. | Meh-rūlara baş egmez iken devr·i felekde |
| b. | Sevmiş deli göñlüm bu gün ol ḳaşı hilāli* |
| 3. | a. | Çekdüm bir elif ḳaddüñ añup gögsüme cānā |
| b. | Cān bāġına dikdüm yine bir tāze nihāli |
| 4. | a. | Remmāle varup derdüme bir çāre bul ey dil |
| b. | Bu ḳurʿa·i ʿışḳuñ baña ẖoş gelmedi fāli |
| 5. | a. | Cān virse Revānī ne ʿaceb tāze-tırāşa |
| b. | Bu yolda aġarmışdur anuñ çünki ṣaḳalı |
-429-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Beñleridür zeyn iden ʿālemde ḥüsn·i dilberi |
| b. | Kim be-ġāyet yaraşıḳdur Rūmilinüñ begleri*
|
| 2. | a. | Sevdügümden geldügince baġruma baṣsam ne‿ola |
| b. | Bir yüzü ṣulu hilāl-ebrūya beñzer ẖançeri |
| 3. | a. | Zülfüñe öykünmegin müşküñ derisin yüzdiler* |
| b. | Kellelenmegin lebüñe ezdi yārān şekkeri |
| 4. | a. | Ey ṣabā zülf·i ʿabīr-efşānı yetmez mi bize |
| b. | Ṣaçını ḳoḳutma gel bi'llāhi añma ʿanberi * |
| 5. | a. | Dāġlar urdı Revānī sīneme sulṭān·ı ʿışḳ |
| b. | Ḫaymelerle nitekim ṣaḥrāya ḳonmışdur çeri |
-430-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Āşinālıḳ senüñ ile ezelīdür ezelī |
| b. | Bize nāz itme igende be güzeller güzeli |
| 2. | a. | Mey içe içe ṣurāḥī boġazı virdi ele |
| b. | Ṭuṭdılar sāġarı bulındı ḳızıl ḳanda eli |
| 3. | a. | Ṣaḳın aldanma göñül vāʿiẓüñ uçarmasıdur |
| b. | Ḳaçan olur ki melek ola nigāruñ bedeli |
| 4. | a. | Zāhidā zühdüñ ile ṣanma ki cennet bulasın* |
| b. | Kişinüñ mūcib·i cennet mi olurmış ʿameli*
|
| 5. | a. | Aġlamaḳdan nice olurdı ḥarābāt ehli |
| b. | Zühdi ṣōfīnüñ eger olmasa idi ʿameli* |
| 6. | a. | Naẓmuña ẖūblaruñ aġzı ṣuyı aḳsa ne‿ola |
| b. | Çün Revānī saña bir būseye dir her ġazeli*
|
-431-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Görmege kūyuña varsam ne‿ola sen sīm-beri |
| b. | Nūr görmege ider kişi Ḥicāza seferi |
| 2. | a. | Reh·i kūyında iki çeşme durur dīdelerüm |
| b. | Ki‿oldı müjgānlarum ey dōst anuñ lūleleri
|
| 3. | a. | Çıḳarur gül ṣuyını ʿārıżuñ üstinde ʿaraḳ |
| b. | Leb ü ẖaddüñ bişürür günde şehā gül-şekeri |
| 4. | a. | Dāġlarla ne ʿaceb sīnemi tezyīn itsem* |
| b. | Donadurlar güzelüm āyinelerle siperi |
| 5. | a. | Mey ü maḥbūba Revānī nice meyl eylemesün* |
| b. | Zāhidā her kişinüñ çünki olur bir hüneri |
-432-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Her dem güzelüm ġamzeñ ider cāna cefāyı |
| b. | Zülfüñ getürür başuma her laḥẓa belāyı* |
| 2. | a. | Āyīne ʿaceb mi yüzüñe olsa muḳābil |
| b. | Çoḳ yüz gören ider ṣanemā terk ḥayāyı* |
| 3. | a. | Meyden ḳızarup ʿarż·ı cemāl eyledi dildār |
| b. | Gösterdi şafaḳdan ṣanasın şems liḳāyı |
| 4. | a. | Göñlüm yine Mecnūn oluban ṭaġlara düşdi |
| b. | Ey gözleri āhū seni arayı arayı |
| 5. | a. | Öldürecegin ʿışḳ Revānīyi bilürdüm* |
| b. | Çoḳdan oḳımışdum a begüm ben bu
duʿāyı |
-433-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bir sipāhī güzelinüñ bugün oldum nökeri |
| b. | Māh·ı nevdür ḳılıcı ḳabżası gündür
siperi |
| 2. | a. | Feraḥından atı altında ḳarār eyleyimez |
| b. | Götürür berg·i güli niteki bād·ı seḥeri |
| 3. | a. | Atı izine hilāli nice teşbīh ideyin |
| b. | Ki hilāl ile anuñ ṭopṭoludur rehgüẕeri |
| 4. | a. | Seyrine her kişinüñ māniʿ olan ẖançeridür |
| b. | Yoẖsa ol yārı güzel gösterür altun kemeri |
| 5. | a. | Mülk·i ḥüsn içre Revānī ne‿ola beglense nigār |
| b. | Oldı ʿāşıḳları yanınca anuñ yeñiçeri |
-434-
*
mefʿūlü fāʿilātün mefʿūlü fāʿilātün
| 1. | a. | Zülfüñ ġamı göñülden olmadı hīç ẖālī |
| b. | Ḳad żāʿe fī hevāküm ʿömrī ve lā ˀübālī
|
| 2. | a. | Her gice itlerüñle kūyında ʿayş iderdüm |
| b. | Yā leytenī mecālen fī ẕālike'l-ḥavālī |
| 3. | a. | Ḳanlu yaşumdur iden rāzumı ẖalḳa peydā |
| b. | Erḥam ʿalā dümūʿī yā men ʿalimte ḥālī |
| 4. | a. | Ben nice teşne olam laʿlüñ firāḳı ile |
| b. | Yā sāḳıyā aġıs̲nī min şerbeti'z-zülālī
|
| 5. | a. | Dāyim cefālarını çekmek gerek Revānī |
| b. | Lā terḳabū vefāˀen ʿan ṣāḥibi'l-cemālī
|
-435-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Pend·i nāṣıḥla ḳaçan terk idem ol māh-veşi |
| b. | Kimse balçıġ ile hergiz ṣıvayımaz güneşi |
| 2. | a. | Gice ṣoḥbetde ḳomadum ki öpe yār elini |
| b. | Beni oñarmaya gibi ḳadeḥüñ gözi yaşı |
| 3. | a. | Ḳāmetüñ üzre görüp zülf·i siyāhuñ didi dil |
| b. | Çıḳdı ṣan Kaʿbe menārına Bilāl·i Ḥabeşī*
|
| 4. | a. | Leb·i meygūnı ḥayālini göñül ṣaḳlayımaz |
| b. | Ṣanasın ṣırça ḳadeḥdür görinür içi ṭaşı |
| 5. | a. | Ḥüsn ilinde ḳılıç añılsa ne‿ola müjgānuñ |
| b. | Devr·i çeşmüñde görüpdür niçe niçe ṣavaşı |
| 6. | a. | Ḫaṭṭı var diyü Revānī ḳoma göñlüñde ġubār |
| b. | Sen tırāş irtesi bir kerre gör ol māh-veşi* |
-436-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ḳılma dükkānı öñinde ṣaḳın ey dil zārī |
| b. | Yoḳ durur ẖᾱcelerüñ ḳalb ile çün bāzārı* |
| 2. | a. | Güzel oldur ki cihān ẖalḳı aña ʿāşıḳ ola |
| b. | Ḫᾱce oldur kim anuñ çoġ ola ẖıdmetkārı |
| 3. | a. | Bir yeşil ṭūṭī durur çarẖ sarāyuñda senüñ |
| b. | Pādişāhum meh·i nev olmış anuñ
minḳārı |
| 4. | a. | Cān ṣatup derdini alsam baña ṭaʿn eylemeñüz |
| b. | Bu cihāndur çün olur her kişinüñ bir kārı |
| 5. | a. | Cān metāʿını aña ṣatmaġa dil dellāli* |
| b. | Günde biñ kerre Revānī dolanur bāzārı* |
-437-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Heves·i būselerüñ göñlümi cerrār itdi* |
| b. | Dōstum vaʿdelerüñ anı ṭamaʿkār itdi |
| 2. | a. | Gün gibi ʿarż·ı cemāl eyler iken pencereden* |
| b. | Beni kūyıñda görüp ḳapuyı dīvār itdi |
| 3. | a. | Fitnede ẖāl ü ẖaṭuñ eksügi yoḳdur ammā |
| b. | Baña ne itdi ise çeşm·i siyehkār itdi |
| 4. | a. | Ṭatlu dil dökmek ile almış idi göñlümüzi |
| b. | Ṣormadan ẖande·i şīrīn ile iẓhār itdi |
| 5. | a. | Sancaġ·ı āhı Revānī ne‿ola ḳaldursa göñül |
| b. | Leşker·i ʿışḳa güzeller anı serdār itdi |
-438-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Sen ġonca-leb nigāra ne ẖoş gül didükleri |
| b. | Ḫādim benefşe zülfüñe sünbül didükleri |
| 2. | a. | Ṭoldurdı āh ü nāle ile gül ḳulaġını |
| b. | Bilseñ ne ḳuş durur ya şu bülbül didükleri* |
| 3. | a. | Sensüz baña ḥarām ola ey Ḫıżr·ı ẖaṭ nigār |
| b. | Āb·ı Ḥayāt olursa eger mül didükleri |
| 4. | a. | Mektūb·ı ḥüsne ḳaşları sernāme yazalı |
| b. | Oḳınmaz oldı şimdi teressül didükleri |
| 5. | a. | Gül mevsimi irişdi meye tevbe eyleme |
| b. | Yoḳdur Revānī sende taḥammül didükleri |
-439-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Āh kim āşüfte-dil bu zülf·i yār eyler beni |
| b. | Gāh sergerdān ider geh bī-ḳarār eyler beni |
| 2. | a. | Neyledüm nerrād·ı çarẖa ki‿ol meh·i bī-mihr içün |
| b. | Şeş-der·i ġamda ḳoyup gör nice zār eyler
beni |
| 3. | a. | Ṣatdılar naḳḳāşlar Mecnūn diyü taṣvīrümi |
| b. | Böyle rüsvā ʿāleme naḳş·ı nigār eyler
beni |
| 4. | a. | Göresin kim ʿışḳ meydānında ne tozlar ḳopar |
| b. | Pādişāhum ġam yoluñda çün ġubār eyler beni*
|
| 5. | a. | Cismüm inceldüp Revānī iki bükdi ḳaddümi |
| b. | Gūşına beñzer zamāne gūşvār eyler
beni |
-440-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Aġzuma almadum şekerüñ daẖi adını |
| b. | Mey içmeyen kişi ne bilür aġzı dadını |
| 2. | a. | Meclisde cān-fezā lebüñe öykünüp şarāb |
| b. | Dillere düşdi göz göre çekdürdi adını |
| 3. | a. | Yoldan çıḳam diyü güzele eylemez naẓar |
| b. | Bi'llāhi zāhidüñ görüñüz iʿtiḳādını |
| 4. | a. | Görsün şarābı ṣırça ḳadeḥ içre dāyimā |
| b. | Od ile görmeyen kişi ṣu ittiḥādını* |
| 5. | a. | Göster dehān ü ebrū vü ḳadd ile zülfüñi* |
| b. | Cānum Revānīnüñ çü bilürsin murādını |
-441-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Oldı melūl görmeyeli dil nigārını |
| b. | Şol avcı gibi kim ḳaçurupdur şikārını |
| 2. | a. | Ḥayfā Dırac ḳalʿası içinde bir ṣanem |
| b. | Yaḳdı ẖarāb eyledi göñlüm ḥiṣārını |
| 3. | a. | Ol lāle-ẖaddi bād·ı ṣabā cüst ü cū ḳılup |
| b. | Arayı gitdi Arnavuduñ kūhsārını |
| 4. | a. | Ol meh-liḳāyı bulmaġa ḳaṣd eyleyüp baña |
| b. | Bu yerlerüñ güneşde arar her kenārını |
| 5. | a. | Beg devletinde aġlama ol gül-ʿiẕār içün |
| b. | Bulur Revānī himmet iderse hezārını |
-442-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Cām·ı mey ḳomadı göñlümde ḳarār ey sāḳī |
| b. | Tevbenüñ yıḳdı evin tāze bahār ey sāḳī |
| 2. | a. | Māh aḳ gül gice sünbül gül·i nesrīn ẖurşīd |
| b. | Vaḳtidür gel içelüm leyl ü nehār ey sāḳī |
| 3. | a. | Naḳş-bend·i çemenüñ naḳşına aldanmayalum |
| b. | Pāydār olmaz imiş naḳş ü nigār ey sāḳī |
| 4. | a. | Bād gül şemsesinüñ ḳıldı zemīni çemeni* |
| b. | Luṭf idüp sen daẖi ḳıl anda güẕār ey sāḳī |
| 5. | a. | Mey aġız acılıġın virdügine incinme |
| b. | Ḳoma sen āyine·i dilde ġubār ey sāḳī |
| 6. | a. | Getür ortaya gül-āb·ı mey·i gül-fām getür |
| b. | Derd·i ser virdi Revānīye ẖumār ey sāḳī |
-443-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Gösterür cām·ı lebi ʿāşıḳa ʿayyāşlıġı |
| b. | Ögredür ẖūblara gözleri ḳallāşlıġı |
| 2. | a. | Güc ile bir kişinüñ oġlını sevdürdi baña |
| b. | Ḳodı dil yirine ḥaḳ bu ki ḳarındaşlıġı |
| 3. | a. | Dūd·ı āhumdan ele almaz idi ḳıl ḳalemin |
| b. | Lāciverdī felegüñ olmasa naḳḳāşlıġı |
| 4. | a. | Göñül at ṣalmaz idi göz göre ġam leşkerine |
| b. | Mey·i gülgūnuñ eger olmasa
yoldaşlıġı |
| 5. | a. | Ḳadeḥi dolana çalmazdı bulup meclisde* |
| b. | Bu Revānī ḳulunuñ olmasa evbāşlıġı |
| 6. | a. | Ḫusrevā ṣu yerine aḳçayı ẖarc itmez idi |
| b. | Devletüñde gözümüñ olmasa ṣubaşılıġı* |
-444-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Hey nice çāk itmeye ʿāşıḳ yaḳasın gül gibi |
| b. | Kim güzeller arasında bī-vefāsın gül gibi |
| 2. | a. | Gel geç otur bezmümüzde cām·ı ʿişret al ele |
| b. | Çün güzellik taẖtı üzre pādişāsın gül gibi |
| 3. | a. | Dōstum lāyıḳ mıdur yapraḳ gibi ben ditreyem |
| b. | Sen çemen bezminde yalıñuz yatasın gül
gibi |
| 4. | a. | Arta dursun devlet ü ḳadr·i şarāb eksilmesün |
| b. | Sürdürür ʿāşıḳlarına çün ṣafāsın gül gibi |
| 5. | a. | Nice bülbül-veş Revānī nāleler ḳılmaya kim |
| b. | İki yüzlü bir semen-ten dilrübāsın gül gibi |
-445-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Nevbahār irişdi yine geldi seyrān günleri* |
| b. | Vuṣlat eyyāmı yetişdi geçdi hicrān günleri* |
| 2. | a. | Pādişāhum baḳmaz olalı dil·i dīvāneme |
| b. | Yüregüm oynar benüm geldükce dīvān
günleri |
| 3. | a. | Ḥalḳa ḥalḳa kākülinden seyr idersin ruẖların |
| b. | Ey göñül unutma ṣaḳın bu perīşān günleri |
| 4. | a. | Gün gibi ṭopını göge aġduran zülfüñ durur |
| b. | Dōstum meydān senüñdür geldi çevgān
günleri |
| 5. | a. | Bu Revānīye nedür her gün cefā her gün ʿitāb |
| b. | Ḳanda gitmişdür ʿaceb bu luṭf u iḥsān
günleri |
-446-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Bezm·i viṣāl·i yār beni ẖurrem eyledi |
| b. | Göñlümi bir ḳadeḥ mey ile ẖoş-dem eyledi |
| 2. | a. | ʿIşḳ odına yaḳan beni göñül durur göñül |
| b. | Gözden degüldür aġladuġum göz nem eyledi |
| 3. | a. | Cān ẖastesı ṣaġalmaġa hīç çāre yoġ idi |
| b. | Yāruñ lebine vardı göñül emsem eyledi |
| 4. | a. | Ādemlik ögredür bu güzeller perīlere |
| b. | Ol yār·ı bī-vefā niçesin ādem eyledi |
| 5. | a. | Ḫaṭṭ·ı lebüñe gördi Revānīyi cān virür* |
| b. | Āb·ı Ḥayāt ḳara geyüp mātem eyledi* |
-447-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Geymiş altunlu ḳabāsını gül·i ḥamrā gibi |
| b. | Oda urmış ʿālemi mihr·i cihān-ārā gibi |
| 2. | a. | Sevdügüm ʿömrüm bugün dünyā vü yarın āẖıret |
| b. | Bī-vefā olma baña cevr eyleme dünyā gibi |
| 3. | a. | Ḫᾱn·ı zehr-ālūd·ı derd·i ʿışḳuñı ḥayrān olup |
| b. | Bezm·i ġamda yidiler ʿāşıḳlaruñ ḥalvā
gibi |
| 4. | a. | Bāġ·ı ḥüsn içinde şol ayvā eñeklü dilberüm |
| b. | Oynadur avcı içinde göñlümi alma gibi |
| 5. | a. | Hīç ʿālemde Revānī olmaya bir ehl·i ḥāl |
| b. | Baġrı başlu gözi yaşlu sāġar·ı ṣahbā gibi |
-448-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Rūz·ı fürḳatde ne‿ider ʿāşıḳ olan pīreheni |
| b. | Çünki maḥşerde göñül kimsenüñ olmaz kefeni*
|
| 2. | a. | Ġam·ı ẖaṭṭuñla ölürsem ṣanemā ḥaşre degin |
| b. | Sebz cübbe‿örte benüm üstüme ḳabrüm çemeni*
|
| 3. | a. | Gül yüzüñ seyrine ṣanma ki ẖaṭuñ māniʿdür |
| b. | Kendü kirpügüm olupdur baña gözüm dikeni*
|
| 4. | a. | Dōstum devlet·i ḥüsnüñde añarlar şimdi |
| b. | Beni ʿuşşāḳ arasında güzeller de seni* |
| 5. | a. | Māh u Pervīn mi bu yā her gice gerdūn ḳucar |
| b. | Altun üsküflü gümiş dügmelü bir sīm-teni* |
| 6. | a. | Bize endāmı güzel yār·ı vefādār olsa |
| b. | Bāġbānā ne‿idelüm nārveni nestereni* |
| 7. | a. | Mektebüñ içi Revānī güzel ile ṭoludur* |
| b. | Çoġ olur ẖᾱcelerüñ ṭūṭī·i şekker-suẖeni*
|
-449-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Her kimüñ sīmīn-beden dilberler olsa hemdemi* |
| b. | Ḫāṭırına gelmeye ʿömrinde hīç dünyā
ġamı |
| 2. | a. | Laʿl·i rengīnüñ görüp aġzuña öykündügiçün |
| b. | Taşladı alup ele zerger nigārā ẖātemi |
| 3. | a. | Gözlerüñdür ḥüsn meydānında iki küştgīr |
| b. | Ki‿anlaruñ ey dilrübā ebrūlaruñdur perçemi*
|
| 4. | a. | Ḳaçmaz ādemden tekellüfsüz geçer ʿāşıḳlara |
| b. | Ol perī-peyker nigārum ādemīdür ādemi* |
| 5. | a. | ʿĀleme virmez Revānī gice gündüz ʿışḳını* |
| b. | Bir güneş yüzlü ḳamer-çihreyle vardur
ʿālemi |
-450-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Tāze güldür gerçi dilber ẖārlardur hemdemi |
| b. | Ḳıldı āvāre ṣabā gibi beni anuñ ġamı |
| 2. | a. | Fürḳatüñde gözlerüm yaşıyle ġamgīn olmasa |
| b. | Āteş·i āhumla ey dilber yaḳardum ʿālemi
|
| 3. | a. | Ḫışm ile her kimi kim görürse çeşmi öldürür |
| b. | Hīç göstermez gözine ol melek-rū ādemi |
| 4. | a. | Tāze ẖaṭṭ ile müzeyyen olduġı laʿl·i nigār |
| b. | Bu ki ʿādetdür Revānī naḳş iderler ẖātemi |
| 5. | a. | Laʿl·i dildāra Revānī dil uzatmış sehv ile |
| b. | Sengsār itdi cihān ẖalḳı anuñçün ẖātemi* |
-451-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çün bahār irdi ḳoma cāmı elüñden gül gibi |
| b. | Sāḳıyā söylet ṣurāḥīyi yine bülbül gibi |
| 2. | a. | Ṭolu içüp öpmek istersem ruẖuñ ʿayb eyleme |
| b. | Bir ḳadeḥ mey kendüyi cānā belürdür gül
gibi |
| 3. | a. | Şāne beñzer dil uzatmışdur muʿanber zülfüñe |
| b. | Kim perīşān-ẖāṭır olmışdur yine sünbül
gibi |
| 4. | a. | Kimse yoḳdur dilrübālardan öñüñe gelecek |
| b. | Çün ḳafādāruñ var ey dilber senüñ kākül gibi*
|
| 5. | a. | Mevsim·i güldür Revānī ḳoma elden cāmı kim |
| b. | Olmaya bir meşrebi ṣāfī muṣāḥib gül gibi |
-452-
*
feʿilātün mefāʿilün feʿilün
| 1. | a. | Yedi gül ʿārıżuñ ṭabancasını |
| b. | Burdı zülfüñ benefşe pençesini |
| 2. | a. | Bu güni irteye ḳomaz göñlüm |
| b. | Hep şarāba virür gelencesini |
| 3. | a. | Ḳararur mıydı sünbülüñ ḥüsni* |
| b. | Çekmese zülfüñüñ şikencesini |
| 4. | a. | Görmedük bir senüñ gibi fettān |
| b. | Sevmişüz dilberüñ biz ancasını |
| 5. | a. | Būse ile Revānī añsa ne‿ola |
| b. | ʿĀşıḳuñ cānına ḳıyancasını |
-453-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Cām·ı şarāba eyler isek ne‿ola raġbeti* |
| b. | Her kişinüñ elinde durur kendi ḥürmeti* |
| 2. | a. | Ḥükmüñdedür bu ḳullaruñ ammā teraḥḥum it |
| b. | Dirler yeñer efendi mürüvvet şerīʿati |
| 3. | a. | ʿĀşıḳ metāʿ·ı dehre ṣaḳın virme göñlüñi |
| b. | Sālik olanda olmaya dünyā maḥabbeti |
| 4. | a. | Ferhādı kimse añmaz olupdur zamānede |
| b. | Göñlüm ṭarīḳ·ı ʿışḳda arturdı
ṣanʿatı |
| 5. | a. | Tenhāda yār ile mey içermiş ḥarām ola |
| b. | Şimdi Revānī başḳa görür oldı ṣoḥbeti |
-454-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Zülfi Mūsā Yed·i Beyżā ruẖı ʿĪsā deheni |
| b. | Ḳaşı Ẕü'n-nūn ḳara gözleri Veyse'l-Ḳarenī
|
| 2. | a. | Kūyınuñ ṭaşları ṭutdı yine bir reng·i ʿaḳīḳ* |
| b. | Bu benüm ḳanlu yaşum Rūma getürdi Yemeni
|
| 3. | a. | Āşinālıḳ görinür ne‿ola lebüñden ṣorsam |
| b. | Bu güzeller arasında gözüm ıṣırdı seni |
| 4. | a. | Nāfe·i zülfüñ öger müşki ḳoyup bād·ı ṣabā* |
| b. | Çīn ü Māçīne varup gezdi Ḫıṭā vü Ḫoteni |
| 5. | a. | Ḫāme·i naẓm·ı Revānī nice baḥrīdür kim* |
| b. | Aṣmadı kirpüginüñ ucına dürr·i ʿAdeni |
-455-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Yüz aḳlıġını ister iseñ yāsemen gibi |
| b. | Gögsüñi açma ġonca·i gül-pīrehen gibi |
| 2. | a. | Sen serv-ḳad yolında vücūdum ki ẖāk ola |
| b. | Her yıl gelüp ayaġuñı öpem çemen gibi |
| 3. | a. | Bu heyˀet ile ḳāmetüñe öykinür çınār |
| b. | Nārin geçer ṭurup o daẖi nārven gibi |
| 4. | a. | Erlik adıyla ʿāşıḳ añılmazdı dünyede |
| b. | Ġam ḳalʿasına olmasa cismi beden gibi |
| 5. | a. | Olmış Revānī çarẖ bugün āhenīn ḳafes |
| b. | Şāʿir içinde ṭūṭī·i şekker-suẖen gibi |
-456-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Dāyimā ṭolu ṣunarsın baña cām·ı bādeyi |
| b. | Sāḳıyā nice ayaḳlarsın bu ben üftādeyi |
| 2. | a. | Bir gedā maḥbūbını gördüm cihānda beglenür |
| b. | Ḳul idinmez kendüzine degme bir begzādeyi* |
| 3. | a. | Ben nice ol serv·i bālāya esīr olmayayın |
| b. | Aña bende bulurın her gördügüm āzādeyi
|
| 4. | a. | Ṣōfī inkār idemez ḥüsnüñ kerāmātına kim |
| b. | Ḫıżr bigi ṣuya ṣalmışdur ḥaṭuñ seccādeyi*
|
| 5. | a. | Būsesüz ṭolu içilmez sāḳıyā ibrāmı ḳo |
| b. | Kimse tecvīz eylemez zīrā ẖilāf·ı ʿādeyi |
| 6. | a. | Zīnet it her beytüñi naḳş·ı ẖayālāt ile kim |
| b. | Kimse seyr itmez Revānī kimse beyt·i
sādeyi |
-457-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Ol ḳamer-ruẖsār bir dem baña dildār olmadı |
| b. | Nice feryād itmeyem kim ṭāliʿüm yār
olmadı |
| 2. | a. | Bezm·i ġamda gözyaşından özge hemdem bulmadum |
| b. | Āhdan ġayrı baña kimse hevādār olmadı |
| 3. | a. | Gül gibi açılmadı aġlatmayınca bülbülin |
| b. | Yār ḳanum içmeyince lāle-ruẖsār olmadı |
| 4. | a. | ʿĀlem içre yapdılar luṭf u mürüvvet bābını |
| b. | Bu yıḳılmış göñlüme bir kimse miʿmār
olmadı |
| 5. | a. | Menʿ iderlermiş Revānīden ṭavāf·ı kūyuñı* |
| b. | Kaʿbeye vardıysa ḳıblem ol günāhkār olmadı*
|
-458-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Eline lāle almış yine cāmı |
| b. | Cihāndan almaġ içün intiḳāmı |
| 2. | a. | Dutup yārı öper meclisde her dem* |
| b. | Piyāle başı açuḳ bir ḥarāmī |
| 3. | a. | Namāz içinde de bulsam nigārı* |
| b. | Dönüp bizden yaña virmez selāmı* |
| 4. | a. | Müsāfir olalı kūyında göñlüm |
| b. | Gözine gösterür mi Mıṣr u Şāmı* |
| 5. | a. | Revānī Ḫamseye baḳmazdı hergiz |
| b. | Eger görse bu beş beyti Niẓāmī* |
-459-
*
mefʿūlü mefāʿīlü mefāʿīlü feʿūlün
| 1. | a. | Meclisde ki bu naẓm·ı güher-bār oḳındı |
| b. | Gūyā dügüne gelmege eşʿār oḳındı |
| 2. | a. | Dīvānumı yazınsa ne‿ola şimdi güzeller |
| b. | Mecmūʿalar içindeki güftār oḳındı |
| 3. | a. | Rengīn varaḳ yazdı bugün şiʿrümi ẖāmem |
| b. | Gülşende meger ol ẖaṭ·ı eşʿār oḳındı |
| 4. | a. | Her yerde ṭurup sözlerümüñ baḥs̲in iderler |
| b. | Ṣan medreselerde niçe Muẖtār oḳındı |
| 5. | a. | Şīrīnlik içün yazdı Revānī lebi vaṣfın |
| b. | Adına anuñ naẓm·ı şeker-bār oḳındı |
-460-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Aġladur yār beni hemdem·i aġyār olalı |
| b. | Dōstlar gülmemişüz ʿışḳa giriftār
olalı |
| 2. | a. | Kūyuña varmaġ içün sāyem ayaġuma düşer |
| b. | Yine ʿizzetdeyüz ol serve hevādār olalı |
| 3. | a. | Ayaġ üstinde ṣurāḥī ṭuruban ẖıdmet ider |
| b. | Sāḳıyā hemḳadeḥ ol laʿl·i şeker-bār
olalı |
| 4. | a. | Biñini bir pula almaz ṣulu şeftālūlerüñ |
| b. | Bu göñül būse·i dildāra ẖaridār olalı |
| 5. | a. | Ḥükmine hīç muṭīʿ olmadılar dilberler |
| b. | Bu Revānī neye irişdi divītdār olalı |
-461-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Kimseler Mecnūndan farḳ eylemez aṣlā beni |
| b. | Naḳş·ı dīvār eyledi şol ṣūret·i zībā
beni |
| 2. | a. | Bunca yıllıḳ kim ciger-gūşem durur āvāre dil |
| b. | Uydı bir cānāneye āẖır ḳodı tenhā beni |
| 3. | a. | Yār işigin beklerin ġayrı ḳapuyı bilmezin |
| b. | Kendü gibi ṣanur ol mihr·i cihān-ārā beni* |
| 4. | a. | Çeşm·i yārı sevdügümçün yolda ayaġum öper |
| b. | Gözine göstermez iken nergis·i şehlā beni |
| 5. | a. | ʿIşḳını cānda nihān itmişdüm ammā ne‿eyleyem |
| b. | Āh u nālemdür iden ʿālemlere rüsvā beni* |
| 6. | a. | Aḳçasuz pulsuz Revānī boynı baġlu ḳulıyın* |
| b. | Hīç çeküp çevürmesün bu zülf·i ʿanber-sā
beni |
-462-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Her ki ʿīdüñ nūş ide cām·ı sürūr-encāmını |
| b. | Bir güneş yüzlü güzelle giçürür eyyāmını |
| 2. | a. | ʿĪd bezminde öpüşmekden ḳaçar meh-pāreler |
| b. | Ben kime içsem gerek yā bu maḥabbet
cāmını |
| 3. | a. | ʿĀleme ḥükm eylesün ne‿eyler Süleymān möhrini |
| b. | Ḫātem·i ʿayşa şu kim ḳazdurdı kendü
nāmını |
| 4. | a. | Dōst kāmīler içilür her ṭarafdan göñlüme |
| b. | Zāhidā görmez misin dilberlerüñ ibrāmını |
| 5. | a. | Bir güneş yüzlü hilāl-ebrūyı almış yanına |
| b. | Bursa şehrinüñ Revānī eylemiş
bayramını |
-463-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Yine ʿīd oldı ey dilber uçurdılar ṣalıncaġı |
| b. | Melekler seyre gelsünler bugün görsünler
uçmaġı |
| 2. | a. | Cemāli ʿīdgāhında temāşā eyleñüz yāruñ |
| b. | Bu göñlüm ṭıflına ḳurmış iki zülfi
ṣalıncaġı |
| 3. | a. | Felek dōlābına binmiş iki dilberdür ay u gün |
| b. | Cihān eṭfāli ʿīd eyler hemān oġlan
oyuncaġı |
| 4. | a. | Ṣaḳalın uzadup ṣōfī yürür sīmīn ṣanemlerle |
| b. | Aña bayram papasıdur diyü ẖoş itdiler lāġı
|
| 5. | a. | Revānī ʿīd erkānın bilürler çünki dilberler |
| b. | Ne‿içün añmayalar bārī öpüşmegi
ḳucuşmaġı |
-464-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Cām·ı cān-efzāya ey sāḳī iderdi nisbeti* |
| b. | Zāhid·i yābis-mizācuñ olsa rūḥāniyyeti |
| 2. | a. | Ḫūblar ʿāşıḳlarından ictināb itmek neden |
| b. | Beglerüñ ẖod ḳullar ile artuġ olur şevketi |
| 3. | a. | Baña bir yüzden ṭoġup aġyāra mihrin gösterür |
| b. | Gün gibi rūşen olupdur dilberüñ māhiyyeti*
|
| 4. | a. | Var ise başumda devlet öldürem aġyārı ben |
| b. | Bu mes̲el meşhūrdur er öldürür er devleti |
| 5. | a. | Vird idinse ger Revānī maṭlaʿ·ı eşʿārumı* |
| b. | Ṭāliʿinüñ gün gibi artardı nūrāniyyeti |
-465-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün feʿūlün
| 1. | a. | Sözüm laʿl·i leb·i cānāna çıḳdı |
| b. | Bu dür ol ḥoḳḳa·i mercāna çıḳdı |
| 2. | a. | Şarāb u şāhidi menʿ itdi zāhid* |
| b. | Yine ṣoḥbet bugün yārāna çıḳdı |
| 3. | a. | Nice germ olmaya ʿālemde ẖurşīd |
| b. | Güzellerle yine seyrāna çıḳdı |
| 4. | a. | Lebüñüñ şekkerini ögmek içün |
| b. | Sözüm ṭūṭīsi Hindustāna çıḳdı |
| 5. | a. | Revānīnüñ elinde ṭopṭolu cām |
| b. | Yine meyẖāne den rindāne çıḳdı |
-466-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Gelüñüz ẖoş ṭutalum cām ile eyyāmumuzı |
| b. | Ne olursa görevüz ṣoñra serencāmumuzı |
| 2. | a. | Gözüñ aç ḥāleti çoḳdur mey·i nābuñ ṣōfī |
| b. | Meclis içinde tehī görme ṣaḳın cāmumuzı |
| 3. | a. | Nice teşbīh ideyin ʿarʿara bād·ı ṣabā* |
| b. | Biz yabanlarda mı bulduḳ o gül-
endāmumuzı |
| 4. | a. | Yine bir būse alup cānumuza cān ḳatalum |
| b. | Ger ḳabūl eyler ise yār bu ibrāmumuzı |
| 5. | a. | Ne ḳadar ẖᾱr ü ẕelīl itse Revānī beni yār |
| b. | Biz aña arturalum ʿizzet ü ikrāmumuzı |
-467-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḳoma göñülde sen güzelüm kibr ü kīneyi |
| b. | Āyīne gibi baġruña baṣ ben kemīneyi |
| 2. | a. | Gencīne·i vefāyı ṭaġıt ḳullaruña kim |
| b. | Leşker çoġ olsa begler açarlar ẖazīneyi* |
| 3. | a. | Āyīneyi siyāset içün aṣdı rūy·ı yār |
| b. | Zülfi ʿaceb mi dizse ipe ʿanberīneyi |
| 4. | a. | Sengīn göñüllü ẖūblara virme göñlüñi* |
| b. | Ṭaşlara çalma ʿāḳil iseñ ābgīneyi* |
| 5. | a. | Ġam baḥrine Revānī düşüp ġarḳ olmadı* |
| b. | Sāḳī Ḫıżırlıġ eyle yetişdür sefīneyi |
-468-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ṭāliʿüm yār degül yār·ı cefākār gibi |
| b. | Gün mi gösterdi baña çarẖ·ı sitemkār gibi |
| 2. | a. | Doġdı şol kimselerüñ başına devlet güneşi |
| b. | Ki ḳapuñ beklediler sāye·i dīvār gibi |
| 3. | a. | Kimseler dāyireme gelmez iken devrüñde* |
| b. | Çarẖ sergeşte idüpdür beni pergār gibi |
| 4. | a. | And içerlerdi ḥamāyil gibi başuma ezel |
| b. | Şimdi döndürdi yüzin her kişi ṭūmār gibi |
| 5. | a. | Ger ṣadef gibi tehī-dest iseñ ġam yime kim |
| b. | Sözlerüñ var Revānī dür·i şehvār gibi |
-469-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Gerekmez ʿışḳ bezminde bize sāḳī mey·i nābı |
| b. | Gözüm cāmına yetmez mi ola mey eşk·i ẖūn-ābı*
|
| 2. | a. | Yaḳardı micmer·i ʿışḳa göñül çün cān buẖūrından* |
| b. | Ne‿iderler müşk·i Tātārı ne‿iderler ʿanber·i nābı*
|
| 3. | a. | Gözüm bu rişte·i cisme ḳo dizsün ḳaṭra·i eşki |
| b. | Kişi tesbīḥ idinse ʿaceb mi dürr·i ẖoş-ābı |
| 4. | a. | Görinen māh·ı nev ṣanmañ ʿibādet ehlidür gerdūn |
| b. | Yeşil seccādesi üzre yazılmış şekl·i
miḥrābī |
| 5. | a. | Revānī ẖıdmeti ile ne var maḳbūl·i şeyẖ olsa* |
| b. | Mürīd olan ṭarīḳında bilür çün cümle
ādābı |
-470-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Ne‿ola ṣovuḳluḳ ile geçse şitā devrānı* |
| b. | Hele sāḳī mey·i nābuñ ıṣıcaḳdur ḳanı* |
| 2. | a. | Kūyuñuñ itleridür şād iden göñlümüzi |
| b. | Kişi ġāyet feraḥ olur göricek yārānı |
| 3. | a. | Ben aña nice perī nice melekdür diyeyin* |
| b. | Āb·ı Ḫayvān sözidür lebleri ādem cānı |
| 4. | a. | Ḳo beni aġlayayın ḥüsnüñüñ eyyāmında |
| b. | Nevbahāruñ güzelüm ẖūb olur bārānı |
| 5. | a. | Derdmend oldı Revānī düşeli ʿışḳa ṭabīb |
| b. | Şimdi ol kendüzine de bulımaz dermānı |
-471-
*
mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün mefāʿīlün
| 1. | a. | Görüp ḥayrān u zār olsam ʿaceb midür Cihān Şāhı |
| b. | Kim aña bende·i kemter olup durur cihān
şāhı |
| 2. | a. | Benüm bir altun üsküflü nigār·ı āfitābum var* |
| b. | Baña ʿarż eyleme germ olma igen ey felek māhı*
|
| 3. | a. | Gözüm yılduz ṣayup aġlar giceyle şevḳ·ı rūyuñdan |
| b. | Ṣanasın bir müneccimdür ki māh olmış
naẓargāhı |
| 4. | a. | ʿAceb mi āsitānuña irişe āhum ey mey-rū* |
| b. | Ġarībüñ yerde ḳalmaz çün irişür göklere
āhı |
| 5. | a. | Revānī bendesi olmaḳ yeter çün devlet ü iḳbāl |
| b. | Getürme göñlüñe daẖi hevā·yi manṣıb u
cāhı |
-472-
*
mefʿūlü fāʿilātü mefāʿīlü fāʿilün
| 1. | a. | Ḳıldı şarāb bülbül·i gūyā güzelleri |
| b. | Gül gibi açdı bāde·i ḥamrā güzelleri |
| 2. | a. | Sünbül degül mi zīnet iden naẖl·i gülleri |
| b. | Açsa ʿaceb mi zülf·i muṭarrā güzelleri |
| 3. | a. | Göñlümi yārdan ayırup alımayalar |
| b. | Bir yaña olsa götüri dünyā güzelleri |
| 4. | a. | Biñ yıllıḳ āşinālıġı terk eyledi göñül |
| b. | Bir kerre görmek ile bu raʿnā güzelleri* |
| 5. | a. | Cānānesin Revānī alurdı ḳucaġına |
| b. | Bir kimse olsa eylese yaġmā güzelleri* |
-473-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Bī-vefā dildār imişsin böyle bilmezdüm seni |
| b. | Hem-dem·i aġyār imişsin böyle bilmezdüm
seni |
| 2. | a. | Gūşe·i dükkāna geçmişsin nigārā gül gibi |
| b. | Şāhid·i bāzār imişsin böyle bilmezdüm seni |
| 3. | a. | Göñlümi nāzüklük ile alup inkār eyledüñ |
| b. | Hey ne nāzük yār imişsin böyle bilmezdüm
seni |
| 4. | a. | Kāküli vaṣfında güftārum görüp dilber didi |
| b. | Sözde ḳıl yarar imişsin böyle bilmezdüm
seni |
| 5. | a. | Göñlini alduñ Revānīnüñ ʿaceb siḥr eyledüñ |
| b. | Sen ẖo bir seḥḥār imişsin böyle bilmezdüm seni
|
-474-
*
feʿilātün feʿilātün feʿilātün feʿilün
| 1. | a. | Bāġ·ı ḥüsnüñde görüp dil ẖaṭuñı āh didi |
| b. | Başuma bu ḳara yazu nedür eyvāh didi |
| 2. | a. | Sünbül·i zülfüñi gülşende benefşe görüben |
| b. | Bükülüp ʿömrüñ uzun yarıcuñ Allāh didi |
| 3. | a. | Ruẖlaruñ bedrine ṭuş oldı gözüm dilde revān |
| b. | Siḥr ile indi meger yeryüzine māh didi |
| 4. | a. | Terk·i tecrīd oluban ʿışḳını pīr idineli |
| b. | Her ne emr ider ise dilde e vallāh didi* |
| 5. | a. | Ṣıdḳ ile baṣdı Revānī çü ḳadem ẖıdmetüñe |
| b. | İşini Ḥaḳ başara aydalum Allāh didi |
-475-
*
fāʿilātün fāʿilātün fāʿilātün fāʿilün
| 1. | a. | Çarẖ·ı dūn-perver virür erbāb·ı fażla ẕilleti |
| b. | Cāhilüñ günden güne olur ziyāde rifʿati |
| 2. | a. | Ḳanda bir cāhil görürseñ manṣıbı aʿlādadur |
| b. | Maʿrifet ḥācet degül ol devletī ol devletī |
| 3. | a. | Mest·i lā-yaʿḳıl durur devlet şarābından
yine |
| b. | Ḳadri ʿālī cāhilüñ maʿlūm anuñ
keyfiyyeti |